Кіріспе
1964 жылы жарық көрген Луиза Фитцхугтың балалар романы – 1964 жылғы «Гарриет-шпион» романы. Ол Луиза Фитцхугтың жазған және суреттеген балалар романы. Оны «балалар әдебиетіндегі маңызды туынды» және «классика» деп атайды. АҚШ-та 2012 жылы жарық көрген екі тізімде балаларға арналған 50 үздік кітаптың 12-орынында және 100 үздік балалар романы тізімінде 17-орынында тұрды. 1965 жылы бір сыншы кітапты «тамаша жазылған, шүбісіз реалистік әңгіме, ерекше баланың керемет бейнесі» деп сипаттады. Тағы бір сыншы кітаптың «қазіргі қала баласының сезімдерін, ойларын және жағдайларын ерекше айқындықпен және жандылықпен көрсететінін» атап өтті. Дегенмен, 1965 жылы бір сыншы кітапта «жағымсыз адамдар мен оқиғалар» бейнеленгенін айтты. Ол 1964 жылы Америка кітапханалар қауымдастығының (ALA) «Жылдың ең үздік кітабы» тізіміне ілікпесе де, кейіннен 1960–1964 жылдар аралығындағы ALA-ның «Жылдың ең үздік кітабы» тізіміне енгізілді. Кітаптың жұмсақ мұқабалы нұсқасы 1968 жылы New York Times газетіндегі мақалада соңғы 16 айда жарық көрген «Ең жақсы кітаптар» тізіміне қосылды. 1995 жылы Paramount Pictures және Nickelodeon Movies компаниялары кітаптың 2,5 миллион данасы сатылғанын мәлімдеді. Алайда, кітап 2001 жылы Publishers Weekly журналының «750 000 данадан астам сатылған қатты мұқабалы және 1 миллионнан астам сатылған жұмсақ мұқабалы кітаптар» тізіміне енбеді. Уитни Мэтисон 2002 жылы USA Today сайтында Гарриеттің «өмір бойы адал жанкүйерлерге ие екенін» жазды. Анита Сильви 2004 жылы оны балаларға арналған 100 ең жақсы кітаптың бірі деп таңдады. 2005 жылы бұрынғы ЦРУ офицері Линдси Моран «Гарриет-шпион» кітап сериясын өзінің мансабына шабыт берген нәрсе деп атады. Ол 2009 жылы The Horn Book Magazine журналының «Балалар классикасы» тізіміне енгізілді. 2012 жылы «Гарриет-шпион» School Library Journal журналының сауалнамасында барлық уақыттағы балалар романдарының арасында 17-орынды иеленді. Сол жылдың басында Time Out New York Kids журналы оны «Балаларға арналған 50 үздік кітаптың» арасында 12-орынға қойды. 2015 жылдың соңында сол дереккөз оны «Отбасылар үшін барлық уақыттағы ең жақсы 73 балалар кітабының» 34-орынына ие етті. Кітаптың танымал болғанына қарамастан, кейбір мектептер мен кітапханаларда «балаларға жаман үлгі береді» деген сылтаумен тыйым салынды. Осы кітап, сондай-ақ «Құдай бар ма?», «Блэр» және «Көшедегі жолдың соңы» кітаптары 1983 жылы Огайо штатының Ксения қаласындағы мектеп кеңесінің отырысында сынға ұшырады. Ксениядағы тыйымды қолдаушылар кітаптың «балаларды жалған сөйлеуге, тыңдауға, сыпайысыздыққа және қарғыс айтуға үйрететінін» мәлімдеді, бірақ кеңес кітаптарды мектеп кітапханаларында қалдыруға дауыс берді.
the 1964 novel
Harriet the Spy is a children's novel written and illustrated by Louise Fitzhugh that was published in 1964. It has been called "a milestone in children's literature" and a "classic". In the U. S., it ranked number 12 in the 50 Best Books for Kids and number 17 in the Top 100 Children's Novels on two lists generated in 2012. One 1965 reviewer called the book "a brilliantly written, unsparing realistic story, a superb portrait of an extraordinary child". Another reviewer found that it "captures the feelings, thoughts and situations of a modern city child with remarkable clarity and dimension". Nevertheless, at least one reviewer in 1965 felt that the book dealt with "disagreeable people and situations". Although it was not chosen as one of the American Library Association (ALA) Notable Books for Children for 1964, years later it was included in a retrospective 1960–1964 ALA Notable Books List. The paperback version was selected as one of the "Best in the Field" published during the previous 16 months in a 1968 New York Times article. In 1995, Paramount Pictures and Nickelodeon Movies claimed that 2.5 million copies of the book had been sold; however, the book did not appear on a 2001 Publishers Weekly list of "hardcovers that have sold 750,000 copies and paperbacks that have topped the one million copy mark." Whitney Matheson wrote on the USA Today site in 2002 that Harriet "attracts dedicated, lifelong supporters". Anita Silvey in 2004 selected it as one of the 100 best books for children. In 2005, the ex CIA officer Lindsay Moran cited the Harriet the Spy series of books as an inspiration for her career. It was included in a 2009 list of "Children’s Classics" by The Horn Book Magazine. In 2012, Harriet the Spy was ranked number 17 among all time children's novels in a survey published by School Library Journal. Earlier that year, Time Out New York Kids ranked it number 12 among the "50 Best Books for Kids". Late in 2015, the same source ranked it number 34 in the "73 best kids' books of all time for families". Despite its popularity, the book has been banned from some schools and libraries "because it was said to set a bad example for children". Along with Are You There God?, Blubber, and Where the Sidewalk Ends, the book was challenged at a 1983 school board meeting in Xenia, Ohio. Proponents of the Xenia ban stated that the book "teaches children to lie, spy, back talk, and curse", but the board voted to keep the books in the school libraries.
Бейімделулер
Романның киноқұқығын 1964 жылы Герберт Суоп сатып алған. «Хариет тыңшы» 1996 жылы осы атпен фильмге айналды. Басты рөлде Мишель Трахтенберг ойнады және бұл Nickelodeon-ның көркем фильмдер бөлімі жасаған алғашқы фильм болды. 2004 жылдың қыркүйегінде Mainframe Entertainment компаниясы Protocol Entertainment компаниясымен бірлесіп, кем дегенде 22 жарты сағаттық эпизодтан тұратын жаңа «Хариет тыңшы» телехикаясын шығаратынын жариялады. Бұл сериалдың атқарушы продюсері және АҚШ-тағы сату агенті ретінде 2 Friends Entertainment компаниясы жұмыс істейді, ал Mainframe компаниясы халықаралық тарату құқығын сақтайды. 2010 жылдың наурыз айында Disney Channel «Хариет тыңшы: блог соғыстары» деген нұсқасын көрсетті. Бұл фильмде «Wizards of Waverly Place» сериалының актрисасы Дженнифер Стоун Хариет рөлінде, «Cheaper by the Dozen 2» фильміндегі Александр Конти Хариеттің досы Спорт рөлінде және «Degrassi: The Next Generations» сериалының актрисасы Мелинда Шанкар Джени рөлінде ойнады. Бұл фильмде Хариет Марион Хоторнмен кімнің блогы жақсырақ екенін анықтау үшін бәсекелеседі. 2020 жылдың тамызында Apple TV+ романының анимациялық телесериалына түсірілімге тапсырыс бергенін хабарлады. Сериалды The Jim Henson Company және Rehab Entertainment компаниялары шығарды, сценарийін Уилл МакРобб жазды, продюсері Сидни Клифтон, ал атқарушы продюсерлері Тереза Келтон мен Джон У. Хайд болды. Хариет рөлінде Бини Фельдштейн, Оле Голли рөлінде Джейн Линч, Марион Хоторн рөлінде Лэйси Чаберт ойнады. Сериал 2021 жылдың 19 қарашасында көрсетілді.