Кіріспе

АҚШ экономисі Фрэнк Уильям Тауссиг (1859–1940) – қазіргі заманғы сауда теориясының негізін салған американдық экономист.

Ерте өмір

1859 жылы 28 желтоқсанда Миссури штатының Сент-Луис қаласында Уильям Тауссиг пен Адель Вюрпельдің ұлы болып дүниеге келді. Оның ата-анасы әдебиет және музыкаға деген қызығушылығын қолдады, ол ерте жасынан скрипкада ойнады. Ол Сент-Луис қаласының мемлекеттік мектептерінде және Смит академиясында білім алды. Содан кейін Сент-Луис қаласындағы Вашингтон университетіне түсті, бірақ бір жылдан соң Гарвардқа ауысып, 1879 жылы оны бітірді. Ол бір жыл Еуропаға саяхаттап, Берлин университетінде экономиканы оқыды. Кейін Гарвардта заң және экономика салаларында магистратураны бітірді, сонымен қатар бірнеше жыл президент Чарльз У. Эллиоттың хатшысы болып жұмыс істеді.

Оқыту

1886 жылы заңгерлік біліміне ие болып, Гарвард университетінде профессордың көмекшісі болып тағайындалды. 1892 жылы экономика профессоры болды және бірнеше жыл мемлекеттік қызметте өткізіп, сондай-ақ жүйке ауруынан айығу үшін Еуропаға саяхаттағаннан басқа, өмірінің соңына дейін Гарвардта қызмет етті. Пол Дуглас (кейін Америка экономикалық қауымдастығының президенті және Иллинойс штатынан үш мәрте сенатор болған) 1915 жылдың күзінде Гарвардта Тауссигтің аспиранты болды және осы тәжірибені еске алды. Дуглас бұрын Колумбия университетінде екі жыл бойы Эдвин Селигманмен оқыған, ол Тауссигтің идеологиялық қарсыласы болған. Колумбия мектебінің экономикалық ойларын сынау мүмкіндігін пайдаланған Тауссиг, Дугласпен пікірлесіп, оны әжуалауға тырысты, ал Гарвард студенттері лекция залын толтырып, осы "қырғынды" көруге қуанды. Бірақ ақырында Дуглас жағдайды өзгертіп, Тауссигті логикалық экономикалық тартысқа тартып алды. Дуглас еске алды: "Келесі күні сабақ соңында Тауссиг менімен жылы қол берісті. Одан кейін өмірінің соңына дейін жақын дос болып қалдық. Бұл тәжірибе қиын болғанымен, мен үшін академиялық өмірімдегі ең пайдалы нәрсе болды. Ол мені ұлы экономикалық теоретиктердің ойлау жолдарын меңгеруге және сөз бен логикалық шабуылға қарсы тұруға мәжбүр етті."

Бет қанты және тариф

1912 жылы «The Quarterly Journal of Economics» журналында жарияланған мақаласында Тауссиг импорттық тарифтер арқылы қант қызылшасы өндірісін қорғауды жақтады. Қант қызылшасы өнеркәсібі американдық ауыл шаруашылығының әмбебаптығы мен мүмкіндіктерін арттыру арқылы материалдық емес пайдалар келтіреді. Біліктілігі төмен жұмысшылар еңбекке көп күш жұмысы қажетті қант қызылшасы саласында жұмыспен қамтылады. Қант қызылшасы Колорадо, Юта, Айдахо, Монтана және Калифорния штаттарының суармалы, салқын климатты аймақтарында ең жақсы өседі.

Басқа да атқарылған қызметтер

Ол 1889 жылдан 1890 жылға дейін және 1896 жылдан 1935 жылға дейін «Экономика тоқсандығы» журналының редакторы, 1904 және 1905 жылдары Америка экономикалық қауымдастығының президенті, ал 1917 жылдан 1919 жылға дейін АҚШ тарифтік комиссиясының төрағасы болды. Ол Америка өнер және ғылым академиясының және Америка философиялық қоғамының мүшесі болып сайланды. 1919 жылдың наурыз айында ол сауда келісімдерін реттеу үшін Парижге кеңесші ретінде шақырылды, ал қараша айында Вудро Вильсонның шақыруымен Вашингтонда капитал мен еңбек арасындағы бейбітшілікті қолдау мақсатында өткен екінші өнеркәсіптік конференцияға қатысты. Ол Ұлттар Лигасын қатты қолдады.

Өлім

1940 жылы 11 қарашада 80 жасында Массачусетс штатының Кембридж қаласында қайтыс болды. Тауссиг Кембридж қаласындағы Маунт-Оберн зиратында жерленген.

Мұра

Гарвардтағы оның орнын Жозеф Шумпетер басты. 1888 жылы ол Эдит Томас Гилдке үйленді. Олардың төрт баласының бірі - белгілі педиатр және кардиолог Хелен Б. Тауссиг (1898–1986) болды. Ф. В. Тауссигтің бірінші әйелі 1910 жылы қайтыс етті, содан кейін ол Лора Фишерге үйленді.