Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық әлеуметтік өмірдің қаймақтары
American socialites
Джеральд Клери Мерфи мен Сара Шерман Виборг – 20 ғасырдың басында Францияның Ривьера жағалауына көшіп келген, бай, елден шығып кеткен американдықтар еді. Олардың жомарт қонақжайлылығы мен мерекелер ұйымдастыру шеберлігі арқасында, әсіресе 1920 жылдары, көптеген суретшілер мен жазушыларды қамтитын, жанды әлеуметтік орта құрылды – олардың көпшілігі «Алданып қалған буын» өкілдері еді. Джеральдтың суретші ретінде қысқа, бірақ маңызды мансабы болды.
Gerald Clery Murphy and Sara Sherman Wiborg were wealthy, expatriate Americans who moved to the French Riviera in the early 20th century and who, with their generous hospitality and flair for parties, created a vibrant social circle, particularly in the 1920s, that included a great number of artists and writers of the Lost Generation. Gerald had a brief but significant career as a painter.
Джеральд Мерфи
Джеральд Клэрри Мерфи (1888 жылғы 26 наурыз – 1964 жылғы 17 қазан) Бостонда, жақсы былғары бұйымдар сататын Mark Cross Company компаниясының иесі отбасында дүниеге келген. Ол ирланд-американдық тегінен шыққан. Оның әкесі Патрик Фрэнсис Мерфи (1858–1931) болды; оның екі бауыры болды: Эстер Кнесборо (1897–1962) және Патрик Тимоти Мерфи (1884–1924). Джеральд бала кезінен-ақ әдемілікке құштар болған. Ол әкесі дайындап отырған кеңестер мен клубтарда ешқашан жайлы сезінбеді. Йель университетіне түсу емтихандарын үш рет тапсырғаннан кейін ғана қабылданды, бірақ онда жақсы оқыды. Ол "Дельта Каппа Эпсилон" және "Бас сүйек және сүйектер" (Skull and Bones) қоғамына қосылды. Ол Коул Портермен (Йельдің 1913 жылғы түлектері) жас бірінші курс студенті ретінде танысып, оны "Дельта Каппа Эпсилонға" әкелді. Мерфи Портерді достарымен таныстырып, оны Йель мюзиклдері үшін музыка жазуға ынталандырды.
Gerald Clery Murphy (March 26, 1888 – October 17, 1964) was born in Boston to the family that owned the Mark Cross Company, sellers of fine leather goods. He was of an Irish American background. His father was Patrick Francis Murphy (1858–1931); he had two siblings: Esther Knesborough (1897–1962) and Patrick Timothy Murphy (1884–1924). Gerald was an aesthete from his childhood. He was never comfortable in the boardrooms and clubs for which his father was grooming him. He failed the entrance exams at Yale University three times before matriculating, but he performed respectably there. He joined Delta Kappa Epsilon and the Skull and Bones society. He befriended a young freshman named Cole Porter (Yale class of 1913) and brought him into Delta Kappa Epsilon. Murphy also introduced Porter to his friends, propelling him into writing music for Yale musicals.
Сара Шерман Виборг
Сара Шерман Виборг (7 қараша 1883 – 10 қазан 1975) Огайо штатының Цинциннати қаласында бай Виборг отбасында дүниеге келген. Оның әкесі, өндіріс химияшысы және жеке баспа сиясы мен лак компаниясының иесі Фрэнк Бестоу Виборг 40 жасқа толғанда өзін-өзі миллионер еткен, ал анасы Аделина Шерман Виборг, танымал Шерман отбасының мүшесі, Хойт Шерманның қызы және Азамат соғысының генералы Уильям Текумсе Шерман мен сенатор Джон Шерманның қызының немересі болған. Цинциннатиде өскен ол, әкесі компаниясын Еуропаға кеңейту үшін жұмыс істеген кезде, жасөспірім шағында отбасымен бірге Германияға бірнеше жылға көшіп кетті. Виборг отбасы 20 ғасыр Еуропасының жоғары қоғамдық ортасына оңай сіңіп кетті. Еуропада жүргенде Сара және оның әпкелері Хойти мен Ольга жоғары деңгейдегі жиналыстарда ән айтқан. АҚШ-қа оралғаннан кейін Виборгтар көбінесе Нью-Йорк қаласында және кейін Шығыс Хэмптон қаласында уақыт өткізді, онда 1912 жылы Мейдстоун клубынан батысқа қарай 600 акр жерге 30 бөлмелі "The Dunes" сарайын салдырды. Ол сол кезде Шығыс Хэмптонның ең ірі жеке меншігі болды. Шығыс Хэмптондағы Виборг жағажайы осы отбасының құрметіне аталған.
Sara Sherman Wiborg (November 7, 1883 – October 10, 1975) was born in Cincinnati, Ohio into the wealthy Wiborg family. Her father, manufacturing chemist and owner of his own printing ink and varnish company Frank Bestow Wiborg, was a self made millionaire by the age of 40, and her mother, Adeline Sherman Wiborg, was a member of the noted Sherman family, daughter of Hoyt Sherman and niece to Civil War General William Tecumseh Sherman and Senator John Sherman. Raised in Cincinnati, she moved with her family to Germany for several years when she was a teenager, so her father could concentrate on the European expansion of his company. The Wiborg family was easily accepted into the high society community of 20th century Europe. While in Europe, Sara and her sisters Hoytie and Olga sang at high class assemblies. Upon returning to the United States, the Wiborgs spent most of their time in New York City and later East Hampton, where they built the 30 room mansion The Dunes on 600 acres just west of the Maidstone Club in 1912. It was the largest estate in East Hampton up to that time. Wiborg Beach in East Hampton is named for the family.
Неке
Шығыс Хэмптон қаласында Сара Виборг пен Джеральд Мерфи жасөспірім шағында танысты. Джеральд Сарадан бес жас кіші болды, көп жыл бойы олар романтикалық емес, жақын дос ретінде танысты. Сара 32 жасқа келгенде 1915 жылы олар келісім шарт жасасты. Сараның ата-анасы қызының «саудамен айналысатын» біреуге үйленуіне қарсы болды, ал Джеральдтың ата-анасы да осы перспективаға қуанбады, себебі оның әкесі Джеральдтың іс-әрекеттерін мақұлдау қиын деп ойлады. Олар үйленгеннен кейін Нью-Йорктегі 50 West 11th Street мекенжайында тұрды, онда үш балалары дүниеге келді. 1921 жылы олар Нью-Йорктің қатаң шектеулерінен және отбасыларының некелеріне қанағаттанбауынан қашу үшін Парижге көшіп кетті. Парижде Джеральд сурет салумен шұғылдана бастады, олар кейіннен аты шыққан таныстармен қарым-қатынас жасады. Соңында олар Франция Ривьерасына көшіп, кейінірек атақты суретшілер мен жазушылардың үлкен тобының орталығына айналды, олардың ішінде Зелда және Ф. Скотт Фицджеральд, Эрнест Хемингуэй, Джон Дос Пассос, Фернан Леже, Жан Кокто, Пабло Пикассо, Арчибальд МакЛиш, Джон О’Хара, Коул Портер, Дороти Паркер және Роберт Бенчли есімдері бар. Мерфилер Франция Ривьерасына келгенге дейін, аймақта тек қыс мезгілінде ғана сәнді адамдар демалатын, жаз айларында аймақты тастап кететін. Алайда Мерфилердің әрекеттері Париждің, әсіресе Монпарнас кафелерінің, өнер мен әдебиеттегі қайта жаңаруына серпін берді. 1923 жылы Мерфилер Hôtel du Cap қонақ үйін жазда да ашық болуға көндірді, осылайша достарын тойтастыра алды, бұл Франция Ривьерасының жазғы демалыс орны ретінде жаңа дәуірін ашты. Мерфилер ақырында Кап-д’Антибте вилла сатып алып, оған Вилла Америка деп ат қойды, онда көп жылдар бойы тұрды. Мерфилер Ривьераға келген кезде жағажайда күнге жатып, ләззат алу кең таралған емес. Кейде біреулер жүзіп жүретін, бірақ сол кезде жағажайда күн сәулесінің астында демалудың қандай ләззат сыйлайтыны белгісіз болды. Мерфилер Ла Гарупедегі ұзақ саяхаттары мен пикниктері арқылы жағажайда күнге күюді сәнді әрекет ретінде таныстырды. Олардың Баот, Патрик және Хонория деген үш баласы болды. 1929 жылы Патрикке туберкулез диагнозы қойылды. Олар оны Швейцарияға алып кетті, содан кейін 1934 жылы АҚШ-қа оралды, онда Джеральд Марк Кросты басқару үшін Манхэттенде қалды, 1934 жылдан 1956 жылға дейін компанияның президенті болды; ол қайтадан сурет салған жоқ. Сара Сара Нью-Йорк штатының Саранак көлінде Патрикке күтім жасады, ал Баот пен Хонория мектеп-интернатқа орналастырылды. 1935 жылы Баот қызылшаның асқынуынан менингиттен күтпеген жерден қайтыс болды, ал Патрик 1937 жылы туберкулезден көз жұмды. Арчибальд МакЛиш өзінің «Дж. Б.» пьесінің басты кейіпкерлерін Джеральд пен Сара Мерфинің өмірінен алған. Кейін олар «Дюналарда» тұрды. 1941 жылға қарай үйді жалға беру, сату немесе тіпті күтіп ұстау мүмкін болмады; Мерфилер оны қиратып, жаңартылған сүт фермасына көшіп кетті.
In East Hampton, Sara Wiborg and Gerald Murphy met when they were both adolescents. Gerald was five years younger than Sara, and for many years, they were more familiar companions than romantically attached; they became engaged in 1915 when Sara was 32 years old. Sara's parents did not approve of their daughter marrying someone "in trade," and Gerald's parents were not much happier with the prospect, seemingly because his father found it difficult to approve anything that Gerald did. After marrying they lived at 50 West 11th Street in New York City, where they had three children. In 1921, they moved to Paris to escape the strictures of New York and their families' mutual dissatisfaction with their marriage. In Paris Gerald took up painting, and they began to make the acquaintances for which they became famous. Eventually they moved to the French Riviera, where they became the center of a large circle of artists and writers of later fame, especially Zelda and F. Scott Fitzgerald, Ernest Hemingway, John Dos Passos, Fernand Léger, Jean Cocteau, Pablo Picasso, Archibald MacLeish, John O'Hara, Cole Porter, Dorothy Parker and Robert Benchley. Prior to their arrival on the French Riviera, the region was experiencing a period when the fashionable only wintered there, abandoning the region during the high summer months. However, the activities of the Murphys fueled the same renaissance in arts and letters as did the excitement of Paris, especially among the cafés of Montparnasse. In 1923 the Murphys convinced the Hôtel du Cap to stay open for the summer so that they might entertain their friends, sparking a new era for the French Riviera as a summer haven. The Murphys eventually purchased a villa in Cap d'Antibes and named it Villa America, where they resided for many years. When the Murphys arrived on the Riviera, lying on the beach merely to enjoy the sun was not a common activity. Occasionally, someone went swimming, but the joys of being at the beach just for sun were still unknown at the time. The Murphys, with their long forays and picnics at La Garoupe, introduced sunbathing on the beach as a fashionable activity. They had three children, Baoth, Patrick, and Honoria. In 1929, Patrick was diagnosed with tuberculosis. They took him to Switzerland, and then returned to the U. S. in 1934, where Gerald stayed in Manhattan to run Mark Cross, serving as president of the company from 1934 to 1956; he never painted again. Sara settled in Saranac Lake, New York to nurse Patrick, and Baoth and Honoria were put in boarding schools. In 1935, Baoth died unexpectedly of meningitis as a complication of measles, and Patrick succumbed to tuberculosis in 1937. Archibald MacLeish based the main characters in his play J. B. on Gerald and Sara Murphy. Later they lived at The Dunes. By 1941, the house proved impossible to rent, sell or even maintain; the Murphys had it demolished, and they moved to the renovated dairy barn.
Өлім және мұра
Джеральд 1964 жылғы 17 қазанда, досы Коул Портерден екі күн өткен соң, Шығыс Хэмптон қаласында қайтыс болды. Сара 1975 жылғы 10 қазанда Вирджиния штатының Арлингтон қаласында дүние салды. Ф. Скотт Фицджеральдтың «Тендер Ист Найт» романындағы Николь мен Дик Дивер кейіптері Мёрфилерге негізделген деп жиі айтылады, көбінесе физикалық ұқсастықтарына байланысты. Алайда, олардың көптеген достары, тіпті Мёрфилердің өздері де, бұл жұпта Зелда мен Скотт Фицджеральдтың қарым-қатынасы мен мінездері Мёрфилерге қарағанда көбірек көрінеді деп санайды. Эрнест Хемингуэйдің «Едем бағы» романындағы жұбайлар осы жұпқа тікелей негізделмеген, бірақ оқиға орнының (Ницца) және бейнеленген әлеуметтік ортаның ұқсастығын ескерсек, мұндай болжамға негіз бар. Мёрфилердің қонақтары көбінесе Едем Рокта жүзіп жүрген, және бұл оқиға Хемингуэйдің повесінде де бейнеленген. Джеральд пен Сара Мерфидің «Жақсы өмір сүру – ең жақсы кек» атты өмірбаянын Кальвин Томкинс 1962 жылы «Нью-Йоркер» журналында жариялады, ал Аманда Вейл олардың өмірін 1995 жылы «Әркім сол кезде жас еді» кітабында сипаттады. Екі еңбек те объективті, ал олардың достарының, соның ішінде Фицджеральд пен Хемингуэйдің естеліктері мен көркем шығармаларындағы сипаттамалардан өзгеше. 1982 жылы Мёрфилердің қызы Хонория Мёрфи Доннели Ричард Н. Биллингспен бірлесіп «Сара мен Джеральд: Вилла Америка және одан кейін» атты кітап жазды. 2007 жылғы 12 шілдеде Криспин Уиттеллдің «Вилла Америка» пьесасы, Сара мен Джеральд Мерфи және олардың достары арасындағы қарым-қатынасқа толыққанды негізделген, Уильямстаун театр фестивалінде тұңғыш рет көрсетілді, онда Сара Мерфи рөлін Дженнифер Мадж ойнады.
Gerald died October 17, 1964, in East Hampton, two days after his friend Cole Porter. Sara died on October 10, 1975, in Arlington, Virginia. Nicole and Dick Diver of Tender Is the Night by F. Scott Fitzgerald are widely recognized as having been based on the Murphys, mainly from the marked physical similarities, although many of their friends, as well as the Murphys themselves, saw as much or more of Zelda and Scott Fitzgerald's relationship and personalities in the couple than those of the Murphys. Ernest Hemingway's couple in The Garden of Eden is not explicitly based on this pair, but given the similarities of the setting (Nice) and of the type of social group portrayed, there is clearly some basis for such an assumption. Guests of the Murphys often swam at Eden Roc, an event emulated in Hemingway's narrative. Calvin Tomkins's biography of Gerald and Sara Murphy Living Well Is the Best Revenge was published in The New Yorker in 1962, and Amanda Vaill documented their lives in the 1995 book Everybody Was So Young. Both accounts are balanced, unlike some of the portrayals in the memoirs and fictitious works by their friends, including Fitzgerald and Hemingway. In 1982, Honoria Murphy Donnelly, the Murphys' daughter, with Richard N. Billings, wrote Sara & Gerald: Villa America and After. On July 12, 2007, a play by Crispin Whittell titled Villa America, based entirely on the relationships between Sara and Gerald Murphy and their friends, had its world premiere at the Williamstown Theatre Festival with Jennifer Mudge playing Sara Murphy.