Кіріспе

Француз тарихшысы Жорж Лефевр (6 тамыз 1874 – 28 тамыз 1959) – француз тарихшысы, еңбектерімен француз төңкерісі және шаруалар өмірі туралы зерттеулермен танымал. Ол "төменнен тарихты" зерттеудің алғашқыларын қалаушылардың бірі саналады. 1789 жылғы Ұлы қорқынышты сипаттау үшін ол "ескі тәртіптің өлім куәлігі" деген терминді ұсынды. Оның ең маңызды еңбектерінің бірі – 1924 жылы жарық көрген "Француз төңкерісі кезінде Солтүстік шаруалары" ("Les Paysans du Nord pendant la Révolution française") кітабы, бұл революциялық кезеңде шаруалардың рөлін 20 жыл бойы зерттеудің нәтижесі болды.

Жеке өмірбаяны

Лефевр Лилль қаласында қарапайым отбасында дүниеге келді. Ол мемлекеттік мектепке барып, стипендиялардың көмегімен орта және жоғары білімін алды. Лефевр Лилль университетінде оқыды, онда ол классикалық тілдерден гөрі қазіргі заманғы тілдерге, математика мен экономикаға баса назар қойылған "арнайы оқу бағдарламасын" тамамдады. 1898 жылы бітіргеннен кейін Жорж Лефевр жиырма жылдан астам уақыт бойы бірнеше орта мектептерде сабақ берді, бұл оның мектепте алған білімінің нәтижесі болды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде, әсіресе тарих экономикалық құрылымдар мен сыныптық қатынастарды зерттеуге бағытталған болуы керек деген марксистік идеяның ықпалына ілесе бастады. Ол 1959 жылы Парижде қайтыс болды.

Француз төңкерісі

Лефевр 1904 жылы жазуды бастады, бірақ мансабында отбасын күтіп-бағу туралы алаңдауын тоқтатқаннан кейін, 1924 жылы, елу жасында ғана докторлық диссертациясын аяқтады: Les Paysans du Nord pendant la Révolution française. Басқа тарихшылар көбінесе Лефеврдің соңғы 35 жылдық еңбектерін зерттейді (1924–1959 жж.). Бұл кезең оның ең әсерлі және тарихшылар арасында бұрынғыдан гөрі әлдеқайда күрделі революция түсіндірмесін жазған кезі болғандықтан таңдалады. Питер Джонс Лефеврдің революцияға қатысты көзқарасының үш маңызды бағыты бар екенін түсіндіреді: шаруалардың революцияға белсенді қатысқандығы, бұл қатысқа буржуазияның айтарлықтай ықпалы болмағандығы және 1790 жылдары шаруалардың көпшілігі антикапиталистік ой-санамен келіскендігі. Девис бүкіл еңбек бойы Лефеврдің революцияны түсіндіру үшін шаруалардың менталитеті тұжырымын қолданғанын баса көрсетті.

Тану

1935 жылы Жорж Лефевр Робеспиеристтер зерттеулер қоғамының президенті және Француз революциясының тарихи жылнамаларының директоры болды. 1937 жылы Лефевр Сорбоннадағы Француз революциясы тарихы кафедрасының профессоры болып тағайындалды. 1914 жылға дейін ол "Революция кезінде Берг ауданындағы жағдай туралы құжаттар" (1788 An V) деген құжаттар жинағын жариялаған еді. Лефевр француз революциясы және онымен байланысты барлық мәселелерді зерттеуін қарттық шағына дейін, тіпті 1945 жылы Сорбонна кафедрасынан зейнетке шыққаннан кейін де жалғастырды. Жорж Лефевр 1959 жылғы 28 тамызда Булонь-Биланкур қаласында қайтыс болды.