Кіріспе

Савой герцогы 1630-1637 жылдары. Виктор Амадей I (; 8 мамыр 1587 – 7 қазан 1637) – 1630 жылдың 26 шілдесінен 1637 жылы қайтыс болғанға дейін Савой герцогы және Савойя мемлекеттерінің билеушісі болды. Ол сондай-ақ Сузаның арыстаны ретінде де танымал. Оның орнын екі ұлы – Франциск Гьяцинт және Карл Эммануил II иеленді. Оның тек еркек балаларынан тараған әулеті 1831 жылы Карл Феликс қайтыс болғаннан кейін тоқтап қалды. Сондықтан Италия патшалары оның кіші інісі Томас Францисктің ұрпақтары болып табылады.

Өмірбаян

Виктор Амадей Туринде, Пьемонт аймағында, Савой герцогы Карл Эммануэль I мен Испания королі Филипп II-нің қызы Екатерина Микаэланың екінші ұлы ретінде дүниеге келді. Ол балалық шағының көп бөлігін атасы Филипп II сарайында, Мадридте өткізді. Виктор Амадей он бір жасқа толған 1598 жылға дейін ол онда тұрды. Герцогтың екінші ұлы болғандықтан, ол Савой герцогы болатыны күтілмеген. Бірақ 1605 жылы ағасы Филиппо Эмануэле қайтыс болғаннан кейін жағдай өзгерді, осылайша ол Савой герцогтігінің мұрагері атанды және 1607 жылғы 21 қаңтарда Раконигидегі сарайдың құрметін алды. Виктор Амадей 1630 жылы әкесі қайтыс болғаннан кейін Савой герцогы болды. Карл Эммануэльдің саясаты Франция және Испаниямен қарым-қатынаста үлкен тұрақсыздық тудырды, ал герцогтікті қорғау үшін әскер қажет болды. Жалдамалы әскерлерді жалдауға немесе жергілікті сарбаздарды даярлауға жеткілікті қаражат болмағандықтан, Виктор Амадей Испаниямен бейбіт келісімге қол қойды. Шераско шарты бойынша Савойя Францияға Пинероло қаласын беруге мәжбүр болды. Бұл Францияға Савойяның ортасына және Италияның қалған бөлігіне стратегиялық жол ашты. Осы жоғалту Савойя билеушілерін ренжітті және олар оны қайтару мақсатымен ондаған жылдар бойы жұмыс істеді. Кейін кардинал Ришелье басшылығымен Виктор Амадей Италияда Испанияға қарсы одақ құруға тырысты. Ол испан әскеріне қарсы екі жеңіске жетті: 1636 жылы Торнавенто шайқасында және 1637 жылғы 8 қыркүйекте Момбальдоне шайқасында.

Өлім

1637 жылы 25 қыркүйекте Виктор Амадей Креки герцогы ұсынған кешкі астан кейін ауырып қалды. Сол аптаның ішінде кешкі асқа қатысқан көрнекті савойлық дворян (Аугусто Манфредо Скалья ди Верруа графы) да қайтыс болды, бұл улану күдігін тудырып, савойлық-француз қарым-қатынастарындағы жағдайды күмәнді етті. Герцог Верчеллиге жеткізілді, онда 7 қазанда 50 жасында қайтыс болды. Оның үлкен ұлы Франциск Гьясинт оның орнын басты. Бірақ Франциск келесі жылы қайтыс болды, ал оның кіші ұлы Карл Эммануэль Савойяның Карл Эммануэль II-і болды.