Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1990 жылғы қаңтарда Солтүстік-Батыс Еуропадағы дауыл
1990 January storm in Northwestern Europe
Бернс күні дауылы (сондай-ақ "Дарья" циклон деп те аталады) 1990 жылғы 25-26 қаңтарда Солтүстік-Батыс Еуропа аймағында болған өте күшті жел дауыл болды. Бұл Еуропа тарихындағы ең күшті дауылдардың бірі және Ұлыбритания мен Еуропа елдерінде көптеген адамның қаза болуына себеп болды. Сол кезде Еуропада мұндай құбылыстардың ресми тізімі болмағандықтан, бұл дауылға әртүрлі атаулар берілді. Шотланд ақыны Роберт Бернстің туған күнінде басталып, дауыл кең аумақта кеңінен зардаптар келтірді және қатты жел соқты.
The Burns' Day Storm (also known as Cyclone Daria) was an extremely violent windstorm that took place on 25–26 January 1990 over North Western Europe. It is one of the strongest European windstorms on record and caused many fatalities in the UK and Europe. This storm has received different names, as there was no official list of such events in Europe at the time. Starting on Burns Day, the birthday of the Scottish poet Robert Burns, it caused widespread damage and hurricane force winds over a wide area.
Метеорологиялық тарих
Дауыл 23 қаңтарда Солтүстік Атлант мұхиты үстінде суық фронт ретінде басталды. 24 қаңтарға қарай оның ең төменгі орталық қысымы төмендеді және жарылғыш циклогенезге ұшырады, кейде бұл құбылыс "ауа райы бомбасы" деп аталды. 25 қаңтардың таңында дауыл Ирландияға жетті. Содан кейін ол Шотландиядағы Эйрширге қарай жылжыды. Эдинбург маңында сағат 16:00 шамасында ең төменгі қысым тіркелді. Ұлыбританияға соққаннан кейін дауыл Данияға қарай тез шығысқа жылдамдықпен қозғалды, үлкен зиян келтірді және Нидерланды мен Бельгияда тағы 30 адамның қаза болуына себеп болды. Модельдік болжам, дауыл Ұлыбританияға жеткенге дейін бір күн бұрын Атлантикадағы дамуына қатысты екі кемеден алынған деректерге негізделген. Дауыл болған күні Нидерланды Корольдік метеорологиялық институты (KNMI) ескертулерді күшейтіп, 11-ге, ал кейіннен 12-ге дейін көтерді. Олар жүргізген зерттеу көрсеткендей, көпшілік ескертулердің қаншалықты ауыр екенін түсінбеген. Осы дауыл KNMI-ді халық арасында дауылды ауа райы туралы хабардарлықты арттыруға және түсіндіруге итермеледі, олар телетекст бетін іске қосып, осы зерттеулерге жауап ретінде экстремалды ауа райы құбылыстары туралы арнайы ескертулер енгізді.
The storm began as a cold front over the Northern Atlantic Ocean on 23 January. By 24 January, it had a minimum central pressure of and began to undergo explosive cyclogenesis, which was sometimes referred to as a weather bomb. It made landfall on the morning of January 25 over Ireland. It then tracked over to Ayrshire in Scotland. The lowest pressure of was estimated near Edinburgh around 16:00. After hitting the United Kingdom, the storm tracked rapidly east towards Denmark causing major damage and a further 30 deaths in the Netherlands and Belgium. The model forecast hinged on observations from two ships in the Atlantic near the developing storm the day before it reached the UK. During the day of the storm, the Royal Netherlands Meteorological Institute (KNMI) increased warnings to force 11 and eventually to hurricane force 12. It conducted research that showed that most of the general public could not understand the severity of the warnings. The storm has led to more awareness and understanding of storminess among the public by the KNMI, which started a teletext page and the introduction of special warnings for extreme weather events in reaction to these findings.
Тиісті әсерлері
Құрбандар саны 1987 жылғы "Ұлы дауылдан" әлдеқайда көп болды, себебі дауыл күндіз соқты. Ұлыбританияда 47 адам қаза тапты, олардың көпшілігі ғимараттардың құлауынан немесе құлаған бөлшектерден зардап шекті. Сассекс округінде бір жағдайда, мектеп ғимараты құламас бұрын балалар класын эвакуациялады. Актер Горден Кей дауыл кезінде жарақат алды, жарнама тақтасының бөлігі оның машинасының лобовой әйнегінен өтіп кеткендіктен. Дауыл кең ауқымды зақым келтірді, шамамен 3 миллион ағаш құлатылды, 500 мыңнан астам үйдің қуаты үзілді және Англия мен Батыс Германияда ауыр су тасқыны болды. Ұлыбританиядағы сақтандыру компанияларына дауыл 3,37 миллиард фунт стерлингке түсті, бұл Ұлыбритания тарихындағы сақтандыру компаниялары үшін ең қымбат ауа райы құбылысы.
Casualties were much higher than those of the Great Storm of 1987 because the storm hit during the daytime. There were 47 deaths in the UK, most caused by collapsing buildings or falling debris. In one case in Sussex, a class of children was evacuated just minutes before their school building collapsed. The actor Gorden Kaye was also injured during the storm when a plank of an advertising board was blown through his car's windscreen. The storm caused extensive damage, with approximately 3 million trees downed, power disrupted to over 500,000 homes and severe flooding in England and West Germany. The storm cost insurers in the UK £3.37 billion, the UK's most expensive weather event to insurers.