Кіріспе
Ағылшын суретшісі Уильям Добсон (4 наурыз 1611 (крещение алды); 28 қазан 1646 (жерленді)) – портретші және Англияның алғашқы маңызды суретшілерінің бірі. Оның замандасы Джон Обри оны "Англия әлі тудырған ең көрнекті суретші" деп бағалаған. Ол өте жас кезінде қайтыс болды, ал соңғы жылдары Англия азамат соғысының салдарынан қиындыққа толы болды.
William Dobson (4 March 1611 (baptised); 28 October 1646 (buried)) was a portraitist and one of the first significant English painters, praised by his contemporary John Aubrey as "the most excellent painter that England has yet bred". He died relatively young and his final years were disrupted by the English Civil War.
Өмірбаян
Добсон Лондонда, сонымен қатар Уильям Добсон аталған заңгердің ұлы ретінде дүниеге келді. Ол Сент-Эндрюс Холборнда крещениеден өтті. Уильям Пикке шәкірт болып, кейін Фрэнсис Клейннің студиясына қосылған болуы мүмкін. Әкесі декоративті суретші болған деген болжам бар, бірақ бұл антиквар Джон Обридің Добсон аға туралы жалғыз белгілі цитатын дұрыс түсінбеуден туындаған пікір болуы мүмкін. Добсон Корольдік коллекцияға қол жеткізіп, Тициан мен Англия королі Карл I-нің сарай суретшісі Энтони ван Дейктің туындыларын көшіргені айтылады. Добсонның жұмыстарының түсі мен текстурасына Венеция өнері әсер еткен, бірақ Ван Дейктің стилі Добсонға айқын әсер тигізбеді. Ван Дейктің өзі Лондондық дүкеннің терезесінде жас суретшінің суретін көріп, Добсонды тапқандығы туралы әңгімеге ешқандай дәлел жоқ. Сондай-ақ, Добсонды өзіне, ұлдарына және сарай мүшелеріне сурет салуға шақырған патшамен қалай танысқаны да белгісіз. Добсонның 1630 жылдардағы мансабы туралы көп мәлімет жоқ, бірақ Ван Дейк 1641 жылы қайтыс болғаннан кейін, король Чарльздан патшалық тапсырыстар алуға мүмкіндік туды. Ол корольдің суретші сержанты және патшаның жеке кеңесшісі болды. Англия азаматтық соғысы кезінде Добсон Оксфордтағы роялистер орталығында болып, көптеген жетекші кавалерлерді суретке түсірді. Оның болашақ Карл II-нің шамамен он екі жасындағы Уэльс принці ретіндегі суреті – көрнекті барокко композициясы және, мүмкін, оның ең жақсы туындысы. Ол кем дегенде Йорк герцогының портретін, сондай-ақ Чарльз Лукас, Джон Байрон, 1-ші Байрон бароны, Рейн принці Руперт және принц Морис сияқты көрнекті роялистердің портреттерін жасады.
Шығармалары
Добсонның шамамен алпыс туындысы сақталған, олардың көпшілігі 1642 жылдан бастап жасалған кемелденген портреттер. Оның ерте туындыларындағы қалың импасто уақыт өте келе бояудың жұқа жағылуына ұласты, бұл соғыс кезіндегі материалдардың тапшылығынан туындаған болуы мүмкін. Оксфорд 1646 жылдың маусымында парламентшілердің қолына өткеннен кейін Добсон Лондонға оралды. Енді оған демеушілік болмағандықтан, ол қысқа мерзімге қарызы үшін түрмеге қамалып, отыз бес жасында кедейлікте қайтыс болды. Эллис Уотерхаус Добсонды «Хогартқа дейінгі ең көрнекті британдық суретші» деп сипаттады, ал Вальдемар Янушчактың пікірінше, ол «британдық туған алғашқы гений, шын мәнінде көз тартарлық ағылшын суретшісі» болды. Добсонның туындылары Ұлттық галереяда, Шотландияның Ұлттық галереясында, Tate Britain, Ұлттық портрет галереясында, Ұлттық теңіз мұражайында, Гринвичтегі Королева үйінде, Ливерпульдегі Уокер өнер галереясында, Халлдағы Ференс өнер галереясында, Куртольд өнер институтында, Дулуич сурет галереясында Лондонда, сондай-ақ бірнеше ағылшыл ел үйлерінде, әсіресе Добсонның Николас Ланьер және Чарльз Коттерлмен бірге түскен автопортреті орналасқан Алнуик сарайында, АҚШ-тағы Нью-Хейвендегі Йель британ өнері орталығында және Жаңа Зеландиядағы Дунедин қоғамдық өнер галереясында кездеседі. 2011 жылы оның туғанына арналған мерейтойда көрмелер өткізілді, веб-сайтта оның суреттерін тізімдеген «Добсон жолы» ұйымдастырылды және BBC телеарнасы Жанушчактың «Британ өнерінің жоғалған генийі: Уильям Добсон» атты телефильмін көрсетті.
Жеке өмір
Ол екі рет үйленген, алғашқысы – Елизавета, оның тегі белгісіз, сондай-ақ олардың некесінің күні де белгісіз. Ол 1634 жылдың 26 қыркүйегінде Сент-Мартин-ин-филдс шіркеуіне жерленді. 1637 жылдың 18 желтоқсанында ол Джудит Сандерге үйленді, ол одан кейін тірі қалды.