Кіріспе

Утрехт қаласындағы Дом мұнарасы (Domtoren) – Нидерландыдағы ең биік шіркеу мұнарасы, биіктігі 112,32 метр (368,5 фут). Ол Утрехт қаласының символы саналады. Шіркеудің құрылысы ақша жетіспеуіне байланысты толық аяқталған жоқ. 1674 жылы аяқталмаған негізгі бөлігі қирағаннан бері Дом мұнарасы жеке тұр. Мұнара қазіргі Утрехт қаласының 2000 жыл бұрын пайда болған жерінде орналасқан. Мұнара екі шаршы блоктан тұрады, олардың үстінде әлдеқайда жеңіл фонарь орналасқан. Ең ерекше нәрсе – мұнарада сырттан көрінетін тіреулердің болмауы. 1382 жылы құрылысы аяқталғанда мұнараның биіктігі 109 метрді құрады. Бірақ 1910 жылғы жөндеу жұмыстары кезінде биіктігі қазіргі 112,5 метрге дейін арттырылды. Дом мұнарасы көп мақсатта қолданылатын ғимарат болды. Онда бірінші қабатта Утрехт епископының жеке шіркеуі орналасқан. Сонымен қатар, мұнара күзет мұнарасы ретінде де пайдаланылды, мұнара күзетшісі төменгі шаршы блоктың екінші қабатында орналасқан.

Қоңыраулар

Дом мұнарасында жалпы салмағы 32 тонна болатын он төрт қоңыраудың ерекше үні бар. 1505 жылы Голландияның ең әйгілі қоңырау құюшысы Герт ван Ву он үш қоңыраудан тұратын үйлесімді қоңыраулар жиынтығын жасады. 1664 жылы жаңа каррильонды қаржыландыру үшін сатылған ең кішкентай жеті қоңырау 1982 жылы Эйсбуцтың жаңа қоңырауларымен ауыстырылды. Ең үлкен қоңырау – "Сальватор" – салмағы 8200 кг, диаметрі 227 см. 1625 жылы Якоб ван Эйк Дом мұнарасының каррильоншысы болды. 1664 жылы Цутфендік Юриан Спракель 35 қоңыраудан тұратын механизмі бар жаңа каррильон орнатты.

Дауылдан болған залал

Собордың кемесі ешқашан толық аяқталмады, ал 1674 жылдың 1 тамызы күні түнінде дауыл собордың осы бөлігін қиратты, бірақ мұнара зақымдалмады. Ғимараттың қалған бөлігі мен мұнара ешқашан қайта қосылмады, ал қазір Домплейн алаңы екі құрылысты бөліп тұрады. Дегенмен, 2004 жылдың жазында жоғалған бөлікті еске алу үшін мұнараның құрылысын еске түсіретін уақытша кеме салынды. Алаңның көп түсті жабыны жоғалған бөліктің жоспарын көрсетеді. 1836 жылы мұнараның жоғарғы қабаты дауылда қатты зақымданып, мұнараны бұзу мүмкіндігі қарастырылды. Бірақ, ол кейіннен бес жылға созылған қалпына келтіру жұмыстарынан өтті.

Туризм және үйлену тойлары

Мұнараның өзінің RonDom (олланд тіліндегі "rond" немесе "rondom" сөзінен – "айналасында" немесе "қоршап тұрған" мағынасында, және шіркеу атының бас әріппен белгіленген "D" әрпімен көрсетілуі) деген келушілер орталығы бар, ол алаңда орналасқан. Олар түрлі сувенирлер сатумен қатар, мұнараға қатысты бірнеше іс-шара ұйымдастырады, оның ішінде тұрақты экскурсиялар өткізеді, олар арқылы адамдар 465 сатырмен Дом мұнарасының шаңырағына көтеріле алады. 102,3 МГц FM жиілігінде хабар тарататын Radio DOM, Утрехттегі Централь мұражайы ұйымдастырған Panorama 2000 көрмесінің бір бөлігі болды. Алайда, бұл шектеу Утрехттің батысындағы Лейдше-Райн дамып келе жатқан қалалық аймағындағы жоспарларға қатысты қолданылмады, және бұл ұзақ жылдар бойы қалыптасқан дәстүрге қарсы тұрып, 262 метрлік көкжай салу ұсынылды. Бірақ, 2010 жылы экономикалық дағдарысқа байланысты осы мұнараны салу жоспарлары тоқтатылды.

Көшірмесі

Дом мұнарасының дәл көшірмесі Голландия тақырыбындағы ойын-сауық паркі Huis Ten Bosch-та (тақырыптық парк) Жапонияның Нагасаки префектурасы, Сасебо қаласында салынды. Google Көше Көрінісі.