Кіріспе
Оңтүстік Африкадағы ұлттық жол
N3 – Оңтүстік Африкадағы ұлттық бағыт, ол Жоханнесбург пен Дурбан қалаларын байланыстырады, бұл қалалар тиісінше Оңтүстік Африканың ең үлкен және үшінші ірі қалалары болып табылады. Жоханнесбург – Оңтүстік Африканың қаржы және коммерциялық орталығы, ал Дурбан – Оңтүстік Африканың маңызды порты және Оңтүстік жарты шардағы ең жұмысты порттардың бірі, сонымен қатар танымал демалыс орны. Дурбан порты арқылы Жоханнесбург өзінің көптеген тауарларын импорттау және экспорттау жұмыстарын жүзеге асырады. Осының салдарынан N3 өте қарбалас тас жол және жоғары трафик көлеміне ие.
Бағыт
N3 12 бөлімге бөлінген, 1-ші бөлімі Дурбан қаласынан басталып, 12-ші бөлімі Жоханнесбург қаласында аяқталады. Екі қаланың арасындағы бағыт келесі қалалар мен кенттерден өтеді: Пинтаун, Като Ридж, Питермарицбург, Ховик, Муи Ривер, Эсткорт, Лэдисмит, Ван Риенен, Харрисмит, Уорден, Виллиерс, Хайдельберг және Гермистон. Қазіргі таңда бұл қалалардың көпшілігінен өтпейді, себебі олардың барлығының айналасына айналма жолдар салынған (N3 ешбір қала орталығынан өтпейді). Соңғы айналма жол Уорден кентінің төңірегінде салынды.
Квазулу-Натал
N3 Дурбанның орталық бизнес ауданында Пайн көшесі мен Коммерциялық жолда екі қатарлы тас жол ретінде басталады және батысқа қарай Берея мен Мейвиллден өтіп, ЕБ Клоте түйіскенінде N2 тас жолымен (Дурбан сыртқы сақина жолы) қиылысады. Содан кейін ол Дурбан қаласынан шығып, Пинтаунның оңтүстігін айналып өтетін Вествилл қалашығы арқылы өтеді. Бағыт кейін Марианнхиллде ақы төленетін болады, қалалық аймақтан шығып, Като Риджге қарай жалғасады. Като Риджден бастап, бағыт Кампердауннан өтіп, солтүстік-батысқа бұрылып, провинция астанасы Питермарицбургке қарай жүреді. Питермарицбург орталығын шығыс және солтүстік жағынан айналып өткеннен кейін, N3 тік көтеріледі, жол солтүстік бағытта 600 метрден 1100 метрге дейін көтеріледі, бұл Таун Хилл деп аталады, содан кейін Хилтон мен Ховикке жақын жерден өтеді; Оңтүстік Дракенсбергке (R617) апаратын жол Ховикте N3-ден бөлінеді. Содан кейін бағыт Квазулу-Наталдың орталық аймақтары арқылы өтіп, Мои өзенінен (тағы бір ақы төленетін жер) өтеді, содан кейін Эсткортқа қарай жалғасады. Эсткорттан кейін R74 арқылы Орталық және Солтүстік Дракенсбергке қатынау мүмкіндігі қарастырылған, ал N3 Лэдисмит бағытына қарай жүреді. N3 Лэдисмит қаласын батыс жағынан айналып өтеді, ал N11 Лэдисмит орталығына қатынауды қамтамасыз етеді. N3 Седарадан (Хилтон мен Ховик арасында) Гаутенгтегі Хайдельбергке дейін жеке концессионер, N3 Toll Concession басқарады. N11 түйіскен жерінен бірнеше шақырым өткен соң, N3 тағы да ақы төленеді; екі қатарлы тас жол да осы жерде аяқталады. Осы жерден N3 Ван Рейнен асуы арқылы Оңтүстік Африка үстірттеріне көтеріледі; асудың жоғарғы жағында N3 Эркин штатқа өтеді.
Еркін мемлекет
Фри-Стейт мемлекетіне өткеннен кейін N3 Суинберн арқылы (Уилж өзенін кесіп өтіп) Харрисмитке дейін созылады, онда N5 одан бөлініп шығады (Блумфонтейн мен Кейптаунға N1 арқылы бағыт ұсынады). Содан кейін N3 солтүстікке қарай беттейді, Уорден қаласынан өтеді және Вильерс қаласына қарай жалғасады, онда R26 Вильерс шығу жолының (Уилге ақы төлеу алаңы) алдында ақы төлеу пункті орналасқан. Вильерстен кейін N3 Ваал өзенін кесіп өтіп, Мпумаланга штатына кіреді. Бұл жерде ол қайтадан екі бағытты жолға айналады және соңына дейін осылай болып қалады.
Мпумаланга
Содан кейін N3 Мпумаланганың оңтүстік-батыс ұшы арқылы Хайдельбергке қарай бағыт алады. Ваал өзенін кесіп өткеннен кейін, N3 R54 тас жолымен қиылысады, ол батыстағы Верингингке жол ашады. 23 шақырымнан кейін N3 Grootvlei қаласын айналып өтеді. Хайдельбергке жеткенге дейін N3 соңғы ақы төлеу орнынан (De Hoek Toll Plaza) өтеді; бұл сонымен қатар N3 Гаутенг штатына кіретін нүкте.
Гаутенг
N3 солтүстікке қарай жалғасады және Хайдельбергті айналып өтіп, Жоханнесбургке қарай бағыт алады. N3 жол ақысы бойынша концессиялық бөлігі Хайдельберг қаласының оңтүстігіндегі R23 жол айырысында аяқталады. Бұдан әрі, ол R24 тас жолымен шығысқа қарай жалғасып, Шығыс Ранд және О.Р. Тамбо халықаралық әуежайына қол жеткізуді қамтамасыз етеді. R24 жолымен жасалған бұл айырыс Оңтүстік жарты шардағы ең жұқ жүрмелі айырыс деп есептеледі. Содан кейін N3 солтүстікке қарай Йоханнесбург шығыс айналма жолы ретінде жалғасып, Мидрандтың оңтүстігінде және Сандтонның солтүстік-шығысында орналасқан Buccleuch айырысында аяқталады – осы жерде N3, N1 және M1 тас жолдары бірігеді. Бұл айналма жол Эденвал мен Александрияны айналып өтеді.
Балама жол
N3 қайта бағытталған жерлерде, ескі бағыт R103 деп белгіленді. R103 үш бөліктен тұрады: Дурбан мен Лэдисмит арасында, Уорден мен Вильерс арасында және Хайдельберг пен Йоханнесбург арасында. Бір ғана ерекшелік – Дурбан қаласының ішінде, онда ескі N3 бағытының көп бөлігі әдеттегі R103 белгісінің орнына M13 деп аталады; R103 Дурбаннан тыс, Гиллитс ауданында M13 жолынан бөлінеді. R103 көбінесе N3 жолындағы төлем алаңдарынан қашу үшін қолданылады, бірақ бір ерекшелік бар – R103 және N3 жолдары Лэдисмит қаласының солтүстік-батысында кездесетін Tugela East Toll Plaza R103 жолында орналасқан. 1971 жылы ұлттық бағыттардың нөмірлері қайта белгіленгенге дейін N3 Хайдельбергтен шығысқа қарай жылжып, Лаингс Нек өткелі арқылы Стандартон, Фольксруст және Ньюкасл қалаларынан өтіп, Лэдисмитте қазіргі бағытқа қосылған. Бұл бағыт, қазір Хайдельберг пен Фольксруст арасында R23, ал одан кейін Лэдисмитке дейін N11 деп аталады, N3-ке балама болып қалады.
Екі жүріс жолының учаскелері
2001 жылдың желтоқсанында Хайдельберг пен Вильерс арасындағы автожол бөлігінің ашылуынан кейін, N3 тас жолының Жоханнесбург пен Дурбан арасындағы барлық бөлігінде әр бағытта кемінде екі қатарлы қозғалысқа арналған жолақтар бар. Жоханнесбург пен Вильерс арасындағы бөлік екі қатарлы автожол. Вильерс пен Уорден арасындағы жол әр бағытта екі қатарлы бір бағытты автожол. Уорденнен Киверсфонтейнге (Тугела Тол Плазасы; Лэдисмит) дейінгі жол енді автожол емес, бірақ әр бағытта екі қатарлы қозғалысқа арналған жолақтарды сақтайды. Содан кейін, Дурбанға дейінгі бағыт екі қатарлы автожол. Ладисмиттен Дурбанға дейінгі соңғы бөлік – маршрут нөмірі бойынша екінші ең ұзын автожол (Вал өзені мен Модимолл арасындағы N1 автожолынан кейін), бірақ Оңтүстік Африкада бір бағыт бойынша ең ұзын автожол.
Ұсынылған қайта сәйкестендіру
SANRAL компаниясы N3 жолының бір бөлігін Лейдисмит маңындағы Киверсфонтейн (Тюгала ақылы алаңы) мен Ворден маңындағы ақылы бөлігінің басталуы арасында қайта бағыттауды ұсынды, бұл бағыт Ворденнің оңтүстігіндегі қазіргі бағытпен қосылатын болады. Бұл жолды Ван Риенен асуы орнына Де-Бир асуы арқылы жүргізуді қамтиды. Бұл қашықтықты 14 шақырымға қысқарту ғана емес, сонымен қатар еңістікті азайтуға мүмкіндік береді. Жаңа жолды қолдаушылар қазіргі Ван Риенен асуының ауыр жүк көліктері үшін тым тік екенін және ресми түрде жарияланған ұлттық жол үшін максималды 1:7 еңістіктен асып түсетінін айтады. Бұл Харрисмит және Ван Риенен тұрғындары арасында үлкен наразылық тудырды, себебі олар мейрамханалар, жанармай станциялары және демалыс орындары сияқты бизнестің жалғасуы үшін транзиттік қозғалысқа тәуелді. N3 жол ақысы концессиясы De Beer айналма жолының күнделікті 13,900 көлікке жеткен кезде қажет болатынын мәлімдеді. 2008 жылы Ван Риенендегі көлік көлемі 11,000 көлік құрады, ал көлік көлемінің күтілетін өсуіне байланысты айналма жол 2014 жылдың соңына дейін пайдалануға берілуі керек еді, ал құрылысы 2011 жылдың екінші жартысында басталатын болды. Осы ұсынылған N3 жолының жаңа бағытында Ворден маңында жаңа ақылы алаң салынуы тиіс еді. 2017 жылдың наурыз айында SANRAL компаниясы Де-Бир асуы бағытының құрылысын тоқтату туралы шешім қабылдады.
Жол ақысы
Жолдың көп бөлігі тек жол төлемі жасағаннан кейін ғана қолданысқа жарамды. Марианхилл (Пинтаун), Мои өзені, Тугела (Ладисмит), Вильге (Вильерс) және Де-Хек (Гейдельберг) жерлерінде жол төлемі қабылданады. Жоғарыда айтылғандай, R103 жолын пайдалану арқылы көптеген жол төлемінен қашуға болады. Де-Бирдің айналма жолы (жоғарыда аталған) салынғанда Уорденнің оңтүстігінде тағы бір жол төлемі салынар еді. Бұл учаскеде әр бағытта 4 электрондық жол төлемі порталы орналасқан, әр портал әр түрлі көліктерге арналған өз бағасын ұсынатын (порталға жақындағанда жол белгілерінде көрсетіледі). Дегенмен, электрондық жол төлемі жүйесі 2024 жылдың 12 сәуірінде тоқтатылды, содан бері N3 жолының бұл бөлігі тегін пайдаланылатын автомобиль жолы болып табылады.
Жылжымалы жарық көріністері
N3 жолының Фри-Стейт аймағындағы бір бөлігі әсіресе қозғалмалы жарық көріністерімен танымал. 2000 жылдың 8 мамырында полиция инспекторы N3 тас жолында, Ворденнен солтүстікке қарай 70 шақырым жерде, қарсы келе жатқан НЛО байқағанын хабарлады. Қызғылт сары, сопақ пішінді нысанның жоғары және төмен жағында екі күмбез болған, ал ені тас жолдың төрт қатарын жабуға жететіндей кең болды. Жақынға келген соң нысан қайтадан алыстап кетті.
Ерекше өзгерістер
Текше бастап санаған қашықтық (км) Шығу нөмірі Бағыттар Ескертулер 0 Дурбан қалалық іскерлік ауданы N3 басталады 8 165 N2 Стенгер, Порт Шепстон 17 17 M13 Пинетоун, тек солтүстікке қарай 20 20 M7 Пинетоун, Куинсбург, тек оңтүстікке қарай 27 Марианнхилл төлем алаңы 35 35 M13 Хиллкрест, тек оңтүстікке қарай 50 50 R103 Като Ридж 55 55 Кампердаун 60 60 R103 Умлаас Жолы 65 65 R103 Линнефилд Паркі / Арыстан Паркі 76 76 Питермарицбург, тек солтүстікке қарай 77 77 R56 Жаңа Англия Жолы 81 81 R33 Грейтаун 83 83 Питермарицбург, тек оңтүстікке қарай 99 99 R617 Булвер, Оңтүстік Дракенсберг 143 143 Муи Ривер Муи төлем алаңы 179 179 Орталық Дракенсберг 194 194 R74 Коленсо, Винтертон, Солтүстік Дракенсберг 230 230 N11 Ледисмит R616 Бергвилл 246 246 R103 Ледисмит Тугела төлем алаңы (N3-те) Тугела Ист төлем алаңы (R103-те) Қос жол аяқталады Де Бирстің айналым жолының жоспарланған басталуы 272 Квазулу-Натал/Эркін Мемлекет провинциясының шекарасы 301 29 N5 Харрисмит, Бетлехем, Блумфонтейн (N1 арқылы) 354 82 Варден Де Бирстің айналым жолының жоспарланған аяқталуы 405 133 R34 Вреде, Франкфорт 441 169 R26 Виллиерс Вилге төлем алаңы 442 Эркін Мемлекет/Мпумаланга провинциясының шекарасы Қос жол қайта басталады 447 5 R51 Балфур R54 Ференигинг 490 (шамамен) Мпумаланга/Гаутенг провинциясының шекарасы Де Хок төлем алаңы 501 59 R23 Хайдельберг (оңтүстік), Стандертон 508 66 R42 Хайдельберг (орталық), Найджел 512 70 R23 Хайдельберг (солтүстік), Бенони 545 103 N17 Йоханнесбург, Спрингс Госфорт төлем алаңы (N17 пандусы) 547 105 N12 Потчефструм, Кимберли N12 N3-пен бірігеді 550 108 М2 Йоханнесбург, Гермистон 555 113 N12 Витбанк R24 Йоханнесбург, OR Тамбо халықаралық әуежайы N12 N3-ден бөлінеді және R24-пен біріктіреді 569 104 N1 Блумфонтейн, Претория М1 Йоханнесбург N3 аяқталады