Кіріспе
Американдық социолог (1943–2022)
Тодд Алан Гитлин (6 қаңтар 1943 – 5 ақпан 2022) – американдық социолог, саяси белсенді, жазушы, романист және мәдени сыншы. Ол бұқаралық ақпарат құралдары, саясат, интеллектуалдық өмір және өнер туралы халыққа арналған және ғылыми басылымдарда жазды.
Өмірбаян
Тодд Алан Гитлин 1943 жылдың 6 қаңтарында Манхэттенде дүниеге келді және Бронксте өсті. Ол баспаға жазу және стенографиядан сабақ берген Дороти (Сигел) мен орта мектепте тарихтан сабақ берген Макс Гитлиннің ұлы. Оның отбасы еврей болған. 16 жасында Бронкс ғылымдарына арналған жоғары мектебін үздік бітірді. Гарвард колледжіне түсіп, 1963 жылы математика мамандығы бойынша үздік дипломмен бітірді және Phi Beta Kappa-ға сайланды. "Демократиялық қоғам үшін студенттер" ұйымындағы жетекшілік қызметтен кейін, Мичиган университетінен саяси ғылымдар магистрі дәрежесін, ал Калифорния университетінде (Беркли) социология ғылымдарының докторы ғылыми дәрежесін алды.
Жеке өмір және өлім
Гитлин Манхэттен мен Хиллсдейлде, Нью-Йорк штатында өмір сүрді. Ол үш рет үйленді: оның алғашқы екі некесі, белсенді және заңгер Нэнси Холландермен және Кэрол Вулманмен ажырасып, үшіншісі, Лорел Энн Кукпен 1995 жылдан бастап қайтыс болғанға дейін жалғасты. Ол жақын маңдағы Массачусетс штатының Питтсфилд қаласындағы ауруханаға жатқызылды, онда ол COVID-19 жұқтырды. Ол 2022 жылдың 5 ақпанында 79 жасында қайтыс болды. Кейін ол топтың вице-төрағасы, содан кейін төрағасы болды. Ол 1962 жылдың 16-17 ақпанында Вашингтонда қарулану жарысына және ядролық сынақтарға қарсы ұлттық демонстрацияны ұйымдастыруға көмектесті. Ол 1965 жылдың 17 сәуірінде Вашингтонда 25 000 қатысушымен өткен Вьетнам соғысына қарсы алғашқы ұлттық демонстрацияны ұйымдастыруға көмектесті, сондай-ақ 1965 жылдың 19 наурызында «Чейз Манхэттен» банкінің Манхэттендегі штаб-пәтерінде Оңтүстік Африкадағы апартеид режимін америкалық корпоративтік қолдауға қарсы бағытталған алғашқы азаматтық наразылық акциясын ұйымдастырды. 1968 және 1969 жылдары ол «Сан-Франциско Экспресс Таймс» жер асты газетінің редакторы және жазушысы болды, сондай-ақ «Liberation News Service» арқылы жер асты газеттеріне үнемі мақалалар жазды. 1980 жылдардың ортасында ол Берклидің толық инвестицияларды тоқтату жөніндегі факультеттерінің жетекшісі және Гарвард-Радклиф түлектерінің апартеидке қарсы ұйымының президенті болды. Ол 1991 жылғы Перс шығанағы соғысына және 2003 жылғы Ирак соғысына белсенді түрде қарсылық көрсетті. Ол 1999 жылы Югославияны бомбалауды және 2002 жылы Ауғанстанды басып алуды ашық қолдады. 2013 жылы ол «Divest Harvard» қозғалысының түлектер қанатына қатысып, университеттің қазылған отын компанияларынан бас тартуын талап етті. Ол сондай-ақ Колумбия университетінің осындай инвестицияларды тоқтатуды қолдайтын факультеттері тобында белсенді болды. Ол Израильге қарсы бойкот, инвестицияларды тоқтату және санкциялар қозғалысына белсенді қарсылық көрсетті.
Академиктер
1970–1977 жылдары Сан-Хосе мемлекеттік университетінің жаңа колледжінде және Санта-Круздегі Калифорния университетінің қоғамдық зерттеулер бағдарламасында жартылай штат бойынша сабақ бергеннен кейін, ол 16 жыл бойы Калифорния университеті Берклиде әлеуметтану профессоры және бұқаралық коммуникациялар бағдарламасының директоры болып жұмыс істеді, содан кейін жеті жыл бойы Нью-Йорк университетінде мәдениет, журналистика және әлеуметтану профессоры болды. 2002 жылдан бастап журналистика және әлеуметтану профессоры, ал 2006 жылдан бастап Колумбия университетінде коммуникация саласы бойынша докторлық диссертациялық жұмыстарға жетекшілік етті, сонымен қатар қазіргі батыс өркениетінің негізгі курсын және 1960-шы жылдардағы американдық зерттеулер курсын оқытты. 1994–1995 жылдары ол Париждегі École des Hautes Études en Sciences Sociales-те американдық өркениет кафедрасын басқарды. Ол Италиядағы Беллажио зерттеу орталығында және Калифорниядағы Вудсайдтағы Джерасси қорында тұрақты мүше, Медиа зерттеулер орталығының стипендиаты және Йель университетінде, Осло университетінде және Торонто университетінде қонақ профессор болып кіріпті. 2011 жылдың сәуір және мамыр айларында Гитлин Берлиндегі Америка академиясының қоғамдық саясат бойынша Bosch Berlin Prize сыйлығының иегері атанды.
Қоғамдық жұмыстар
Гитлин 16 кітап және жүздеген мақала жазды. Олардың арасында The New York Times, Los Angeles Times, The Washington Post, The Boston Globe, Haaretz, Columbia Journalism Review, Tablet, The New Republic, Mother Jones, Salon және тағы да басқалары бар. Ол The San Francisco Examiner және New York Observer газеттерінде тұрақты рубрикалар жазды, сондай-ақ TPMcafe және The New Republic онлайн, Chronicle of Higher Education сайттарына жиі үн қосты. 2016 жылы ол BillMoyers.com үшін медиа және саяси науқандар туралы тұрақты түрде жазды. Ол Dissent журналының редакциялық алқасының мүшесі болды. Сан-Францискодағы PEN American Center бөлімшесінің тең төрағасы, Greenpeace директорлар кеңесінің мүшесі және openDemocracy журналының алғашқы редакторы болды. Ол көптеген елдердегі қоғамдық іс-шаралар мен университеттерде жүздеген лекция оқыды. Медиа туралы жазған алғашқы еңбектерінде, әсіресе "Бүкіл әлем қарап тұр" кітабында, Жаңа солшылдық және басқа да әлеуметтік қозғалыстардың идеологиялық негіздеріне, көшбасшылық пен танымал тұлғалардың арақатынасына, сондай-ақ қозғалыстарға бұқаралық ақпарат құралдарының әсеріне назар аударды. Ол Эрвинг Гоффманның «рамка» тұжырымын жаңалықтарды талдауға алғаш рет қолданған және Антонио Грамшинің «гегемониясын» интеллектуалдық өндірістің егжей-тегжейлі талдауында көрсеткен әлеуметтанушы болды. Inside Prime Time кітабында ол 1980-ші жылдардың басындағы теледидар индустриясының жұмысын талдап, телеарна басшылары мен басқа да «ойыншыларды» шешім қабылдауға бағыттайтын жасырын тәсілдерді анықтады. «Алпысыншы жылдар: үміт жылдары, ашудың күндері» атты естелік-зерттеу еңбегінде ол экспрессивті және стратегиялық саясат арасындағы шиеленісті сезімді дамытады. «Жалпыға ортақ армандардың қараңғысы» кітабында ол американдық солшыл топтарының неге жиі бірлікке емес, ішкі тартыстарға ұшырайтынын сұрайды. Media Unlimited кітабында ол қазіргі замандағы медиа ағынының үздірілмейтініне, назар аудару мен алаңдату мәселелеріне және медиа тәжірибесінің эмоционалдық сыйлықтарына (ол оларды «бір рет қолдануға болатын эмоциялар» деп атады) тоқталады. Occupy Nation: The Roots, the Spirit, and the Promise of Occupy Wall Street кітабында ол «ішкі» және «сыртқы» қозғалыстарды ажыратады және олардың күшті және әлсіз жақтарын талдайды. «Бүкіл әлем қарап тұр: Жаңа солшылдықтың қалыптасуы мен жойылуындағы бұқаралық ақпарат құралдары», «Алпысыншы жылдар», «Жалпыға ортақ армандардың қараңғысы: Америка неге мәдени соғыстармен күйреген», «Жас белсендіге хаттар» және «Интеллектуалдар мен ту» кітаптарында Гитлин солшыл және оңшыл идеологиялардың тактикасы мен риторикасын сынады. Белсенді, стратегиялық бағытталған зорлық-зомбылықсыз қозғалыстарды қолдап, ол американдық саясатта әртүрлі қозғалыстар арасында коалиция құру қажеттігін атап өтті, олар билікті иемдену және сақтау үшін идеологиялық тазалықтан бас тартуы керек. Джордж Буш әкімшілігі кезінде ол Республикалық партияның екі «негізгі компоненттен» – «төмен салықты, бизнесті жақсы көретін, үкіметті жек көретін жандардан» және «Құдай бізді сақтасын дейтін моральдық крестоносцылардан» тұратын коалиция құру арқылы мұны іске асырғанын айтты. Алайда Демократиялық партия өзінің «шамамен сегіз» сайлау округі арасында – «жұмысшылар, афроамерикандықтар, испаноязыдылар, феминистер, геилер, экологиялық қорғаушылар, көмекші мамандықтардың өкілдері (оқытушылар, әлеуметтік жұмыскерлер, медбикелер) және прогрессивті либералдар, әсіресе университет қалалары, Манхэттеннің жоғарғы батыс жағы сияқты авангардтық мәдени аймақтардың соғысқа қарсы тұрғындары» арасында прагматикалық коалиция құруға көбінесе шамасы келмеді. («Булдозер және үлкен шатыр», 18-19 беттер). 2010 жылы жарық көрген The Chosen Peoples: America, Israel, and the Ordeals of Divine Election кітабында Лiel Leibovitzбен бірлесе отырып, ол еврейлер мен американдықтар тарихындағы қазіргі уақытқа дейінгі параллель тақырыптарды зерттеді.
Роман жазушысы
Гитлин үш роман жариялады: «Альберт Эйнштейннің өлтірілуі» (1992), «Құрбандық» (1999) және «Өлмейтін» (2011). Оның «Оппозиция» романы жарық көреді, ол 1960 жылдардағы белсенділер тобының тағдырын баяндайды.