Кіріспе

Сепанг, Селангор, Малайзиядағы автоспорт жарысы трассасы – Сепанг халықаралық трассасы (коммерциялық себептермен Petronas Sepang International Circuit деп аталады). Бұл Малайзияның Сепанг қаласында орналасқан автоспорт жарысы трассасы. Ол Куала-Лумпурдың оңтүстігіне қарай, шамамен 40 шақырымдай қашықтықта және Куала-Лумпур халықаралық әуежайына жақын орналасқан. 1999 жылдан 2017 жылға дейін Формула-1 Малайзия Гран-присін қабылдады, сондай-ақ Малайзия Мотоцикл Гран-присі, Малайзия Мердека төзімділік жарысы және басқа да маңызды автоспорттық іс-шаралар өтеді. Бұрын Сепанг F1 трассасы деп белгілі болған, кейіннен Сепанг халықаралық трассасы деп өзгертілді. 2023 жылдың 31 қазанында Petronas компаниясы трассаның атау құқығын үш жылға белгісіз сомаға сатып алғаны жарияланды.

Тарих

Сұлбаны неміс дизайнері Герман Тильке жасаған, ол кейін Шанхай, Сахир, Стамбул, Марина Бей және Яс Маринадағы трассаларды да жобалаған. Махатхир Мохамедтің үкіметі тұсында 1990 жылдары жүзеге асырылған ірі инфрақұрылымдық жобалардың бірі ретінде, Сепанг халықаралық трассасы 1997 және 1999 жылдар аралығында, сол кезде жаңадан құрылған елдің әкімшілік астанасы Путраджаяға жақын орналасқан, Малайзия Гран-приін қабылдау мақсатымен салынды. Малайзия климатының ерекшелігі – трассаның болжамсыз ылғалды тропикалық ауа райымен сипатталатыны, ол ашық, қатты ыстық күндерден тропикалық жаңбырларға дейін өзгеріп тұрады. Трассаны Малайзияның 4-ші Премьер-Министрі Махатхир Мохамед 1999 жылдың 7 наурызында сағат 20:30-да (UTC+08:00) ресми түрде ашты. Одан кейін ол 1999 жылдың 20 сәуірінде алғашқы Moto GP Малайзия Гран-приін (1999 жылғы Малайзия мотоцикл Гран-приін қараңыз) және 1999 жылдың 17 қазанында бірінші Формула 1 Petronas Малайзия Гран-приін (1999 жылғы Малайзия Гран-приін қараңыз) ашты. 2011 жылдың 23 қазанында MotoGP Shell Advance Малайзия Гран-приінің екінші айналымында итальяндық мотоциклші Марко Симончелли 11-ші бұрылыста 2-ші айналымдағы апат салдарынан қаза тапты, нәтижесінде жарыс тоқтатылды. Трасса 2016 жылы итальяндық дизайнерлер Dromo-ның қолдауымен толықтай жаңартылды, бірнеше бұрыштар қайта жобаланып, аэродинамикалық емес, механикалық тұғырға баса назар аударылды. Атап айтарлықтайы, соңғы бұрыш шамамен 1 метрге көтерілді, бұл, шенеуніктердің пікірінше, жүргізушілерді кешірек шыңға шығуға және шаштық бұрылыстан өтудің әртүрлі жолдарын іздеуге мәжбүрлейді. 2016 жылдың қазан айында билет сатылымының төмендеуіне байланысты Сепанг трассасы Формула 1 күнтізбесінен шығарылуы мүмкін деген қауесет тарады және 2017 жылы он тоғызыншы және соңғы Әлем Чемпионаты Гран-приін өткізді. Жарыс келісім-шарты 2018 жылы аяқталуға тиіс болған, бірақ билет сатудың азаюы және жарыс өткізу құнының өсуіне байланысты оның болашағы күмәнді болып тұрды.

Орналасу

Негізгі трасса, әдетте сағат тілімен жүріледі, ұзын, және кең бұрыштарымен және тік созуларымен ерекшеленеді. Трассаның құрылымы ерекше, ұзын артқы тік сызық тек бір өте тар бұрылыспен пит-страйттан бөлінеді. Сепанг трассасының басқа да конфигурацияларын пайдалануға болады. Солтүстік трасса да сағат тілімен жүріледі. Ол негізгі трассаның бірінші жартысы болып табылады. Трасса 6-шы бұрылыстан кейін пит-страйтқа қарай бұрылып, жалпы ұзындығы ұзын. Оңтүстік трасса жарыс жолының екінші жартысы. Негізгі трассаның артқы тік сызығы оңтүстік трасса қолданылғанда пит-страйтқа айналады және бас трассаның 8-ші бұрылысына қосылып, шашты бұрылыс құрайды. Бұл трасса да сағат тілімен жүріледі, ұзындығы ұзын. Сепанг халықаралық трассасында карта және мотокросс үшін де жарыс алаңдары бар.

Формула-1 көлігіндегі айналма

Сепанг трассасы ұзын, тік соқпақтан басталады, онда DRS аймағы орналасқан – бұл жүргізушілер үшін соңғы бұрылыстан жақсы шығу үшін және максималды жылдамдық алу үшін өте маңызды. Бірінші бұрылыс – екінші жылдамдықпен өте ұзын, баяу бұрылыс. Көптеген жүргізушілер өте кеш тежейді және бұрылысты айналып өтетін кезде жылдамдықты біртіндеп төмендетеді, бұл Шанхай трассасының бірінші бұрылысына ұқсас, бірақ ақырын. Бірінші бұрылыс тікелей екінші бұрылысқа келіп саяды, ол тар, сол жаққа бұрылатын және айтарлықтай төменге түсетін бұрылыс. Бірінші екі бұрылыс өте тегіс емес, бұл күшті жолға беруді қиындатады. Үшінші бұрылыс – төртінші бұрылысқа келіп саятын ұзын, тік оң жақ бұрылыс. Жергілікті жерде бұл бұрылыс Лангкави қисығы деп аталады. Бесінші және алтыншы бұрылыстар – шиналарды тозуға ұшыратып, жоғары G-күші салдарынан жүргізушілерге үлкен жүктеме түсіретін өте жоғары жылдамдықты, ұзын шикана. Жергілікті тұрғындар оны Гентинг қисығы деп атайды.

Категория Уақыт Жүргізуші Көлік Шара
Grand Prix трассасы (1999–қазіргі уақытқа дейін): 5.543 км Formula One 1:34.080 Louis Delétraz Oreca 07 2023 4 сағат Сепанг
Super GT (GT500) 1:57.031 Michael Krumm Nissan GT R GT500 2008 Super GT International Series Malaysia
MotoGP 1:58.979 Álex Márquez Ducati Desmosedici GP22 2023 Малайзия мотоцикл Гран-присі
Formula Renault 3.5 1:59.153 Josh Burdon Ligier JS P3 2018 4 сағат Сепанг
Formula Regional 2:01.151 Yifei Ye Tatuus F.3 T 318 2019–20 2-ші Сепанг F3 Азия қысқы сериясының кезеңі
World SBK 2:03.637 Tom Sykes Kawasaki ZX 10R 2016 Сепанг World SBK кезеңі
GT3 2:03.659 Christopher Haase Audi R8 LMS GT3 EVO II 2024 Сепанг 12 сағат
Formula Renault 2.0 2:03.747 Bruno Carneiro Tatuus FR2.0/13 2019 1-ші Сепанг Азия Formula Renault кезеңі
Lamborghini Super Trofeo 2:04.695 Afiq Ikhwan Yazid Lamborghini Huracán Super Trofeo 2017 Сепанг Lamborghini Super Trofeo Азия кезеңі
Formula Masters China 2:05.765 Taylor Cockerton Tatuus FA010 2017 1-ші Сепанг Formula Masters China кезеңі
Moto2 2:05.860 Álex Márquez Kalex Moto2 2019 Малайзия мотоцикл Гран-присі
Super GT (GT300) 2:06.594 Kota Sasaki Subaru BRZ GT300 2013 Super GT International Series Malaysia
500cc 2:06.618 Valentino Rossi Honda NSR500 2001 Малайзия мотоцикл Гран-присі
CN 2:07.113 Kurt Hill Ligier JS53 2017 2-ші Сепанг Азия Le Mans Sprint Cup кезеңі
Porsche Carrera Cup 2:07.595 de Porsche 911 (991 II) GT3 Cup 2019 Сепанг Porsche Carrera Cup Азия кезеңі
250cc 2:07.597 Hiroshi Aoyama Honda RS250RW 2009 Малайзия мотоцикл Гран-присі
Formula 4 2:08.301 Rashid Al Dhaheri Tatuus F4 T421 2023 2-ші Сепанг F4 SEA кезеңі
World SSP 2:09.178 Kev Coghlan Yamaha YZF R6 2014 Сепанг World SSP кезеңі
Formula Nippon 2:09.302 Richard Lyons Lola B03/51 2004 Сепанг Formula Nippon кезеңі
Ferrari Challenge 2:09.394 de Ferrari 488 Challenge 2017 Сепанг Ferrari Challenge Азия–Тынық мұхиты кезеңі
LM GTE 2:09.990 Akira Iida Ferrari 458 Italia GT2 2013 3 сағат Сепанг
Formula BMW 2:11.139 Richard Bradley Mygale FB02 2010 1-ші Сепанг Formula BMW Pacific кезеңі
Stock car racing 2:12.234 Jean Alesi Speedcar V8 2008 Малайзия Speedcar Series кезеңі
Moto3 2:12.268 Ayumu Sasaki Husqvarna FR250GP 2023 Малайзия мотоцикл Гран-присі
125cc 2:13.118 Álvaro Bautista Aprilia RS125R 2006 Малайзия мотоцикл Гран-присі
Asian Formula 2000 2:14.410 Parthiva Sureshwaren Argo Formula Asia 2000 Сепанг Asian Formula 2000 кезеңі
N GT 2:14.461 Hideo Fukuyama Porsche 911 (996) GT3 R 2000 Tmtouch Japan GT Championship Malaysia
TCR Touring Car 2:16.338 Daniel Lloyd Honda Civic Type R TCR (FK8) 2020 3-ші Сепанг TCR Malaysia кезеңі
GT4 2:16.458 Seita Nonaka Toyota GR Supra GT4 Evo 2023 Сепанг GT World Challenge Asia кезеңі
Asia Productions 250 2:22.443 Rheza Danica Ahrens Honda CBR250RR 2023 Сепанг ARRC кезеңі
Super 2000 2:27.381 Charoensukawattana Nattavude Peugeot 306 GTi 2000 Сепанг ATCC кезеңі
Asia Underbone 150 2:33.537 Muhammad Hildan Honda Supra GTR 150 2020 Сепанг ARRC кезеңі