Манингрида: Австралияның түпкі тұрғындарының жері және мәдени орталығы
Maningrida, Northern Territory
Манингрида – Австралияның Солтүстік территориясындағы ежелгі абориген қауымдастығы. Географиясы, тұрғындары, экономикасы және басқарушы ұйымдары туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Манингрида (Ndjébanna: Manayingkarírra, Kuninjku: Manawukan) – Австралияның Солтүстік территориясының Арнем аймағының ортасындағы аборигендер қауымы. Манингрида Дарвинден шығысқа қарай, ал Джабирудан солтүстік-шығысқа қарай орналасқан. Ол Арафура теңізінің Солтүстік-Орталық Арнем аймағының жағалауында, Ливерпуль өзенінің құйып кіретін жерінде жатыр. Кунибиджи (Нджеббана) халқы осы жердің дәстүрлі иелері болып саналады. Қаланың экономикалық және саяси өмірінде маңызды рөл атқаратындар – Батыс Арнем аймақтық кеңесі, Бавинанга аборигендер корпорациясы, Манингрида даму қауымдастығы және Мала'ла денсаулық сақтау аборигендер корпорациясы. Манингрида өнері мен мәдениеті, оның ішінде Джоми мұражайы, ұлттық және халықаралық деңгейде танымал ірі өнер орталығы болып табылады. 2021 жылғы халық санауы бойынша Манингридада 2518 адам тұрады.
Maningrida (Ndjébanna: Manayingkarírra, Kuninjku: Manawukan) is an Aboriginal community in the heart of the Arnhem Land region of Australia's Northern Territory. Maningrida is east of Darwin, and north east of Jabiru. It is on the North Central Arnhem Land coast of the Arafura Sea, on the estuary of the Liverpool River. The Kunibídji (Ndjebbana) people are the traditional owners of this country. Major players in the town's economic and political life include the West Arnhem Regional Council, the Bawinanga Aboriginal Corporation, the Maningrida Progress Association, and Mala'la Health Service Aboriginal Corporation. Maningrida Arts & Culture, with its Djómi Museum, is a major art centre, known both nationally and internationally. At the 2021 census, Maningrida had a population of 2,518.
Тарих
Кунибиджи (Нджеббана) халқы осы жердің дәстүрлі иелері болып табылады. Манингрида атауы – Кунибиджи тіліндегі Манайингкарира атауының ағылшынша нұсқасы. Манайингкарира атауы Mane djang karirra тіркесінен шыққан, ол "Арманның пішіні өзгерген жер" дегенді білдіреді. Манингрида кенті Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін құрылды. Жаңадан құрылған Жергілікті істер департаментінде жұмыс істеген Сид Кайл Литтл аборигендердің өздерін-өздері қамтамасыз ететін қауымын құру және аборигендердің өз отандарынан Дарвинге көшіп кетуін тоқтату мақсатымен сауда бекетін ашуды ұсынды. Манингриданы өздігінен қамтамасыз етуге және әлеуметтік жәрдемге тәуелсіз болуға бағытталды. Джек Дулан Кайл Литтлдің патрульдік офицері болды, және олар бірге Австралияны айналып келген саяхатында Мэтью Флиндерспен болған жауыздықтан бері аборигендермен алғашқы рет байланыс жасады. Кайл Литтл басқа халықтарға өз жерлерінде қызмет көрсету үшін тағы да сауда бекеттерін ашуды жоспарлаған, бірақ 1950 жылы Солтүстік территорияның (NT) басқару құрылымы өзгергеннен кейін сауда бекеті жабылды, ал Кайл Литтл наразылық білдіріп отставкаға кетті. 1957 жылы бұрынғы миссионерлер Дейвид пен Ингрид Драйсдейл жаңа елді мекен құрды. Манингрида Арнем жеріндегі миссионерлік елді мекендерден өзгеше, үкімет тарапынан демеушілік етілген алғашқы елді мекен болды. Онда әуежай, мектеп және аурухана салынды, соның салдарынан көптеген адамдар осы елді мекенге қоныстанды. 2015 жылы қалаға "25 000-нан астам улы өрмекшілер кенеттен [қалаға] түсті" деген қате ақпарат тарады. Бұл шатасу қала маңындағы су тасқыны аймағындағы тарантулдардың өте көп шоғырланғаны туралы жаңа мақаладан туындады.
The Kunibídji (Ndjebbana) people are the traditional owners of this country. The name Maningrida is an Anglicised version of the Kunibídji name Manayingkarírra, which comes from the phrase Mane djang karirra, meaning "the place where the Dreaming changed shape". The township of Maningrida dates back to just after World War 2. Syd Kyle Little, working for the newly formed Native Affairs Department, came up with the plan of a trading post to create a self sufficient Aboriginal community, to stop the drift of Aboriginal people leaving their homelands and moving to Darwin. The intention was to make Maningrida self sufficient and independent of welfare support. Jack Doolan became Kyle Little's cadet patrol officer, and together they made the first white contact with the Aboriginal peoples since a hostile encounter with Matthew Flinders on his circumnavigation of Australia. Kyle Little had intended to open other trading posts to serve other peoples on their own lands, but with a change in administration of the NT in 1950, the trading post was closed, and Kyle Little resigned in disgust. David and Ingrid Drysdale, former missionaries, established a new settlement in 1957. Maningrida became the first government sponsored settlement, as opposed to a mission settlement, in Arnhem Land. An airstrip, school and hospital were built, and people from far and wide drifted in to live at the settlement. In 2015, the town became the subject of international news when it was incorrectly reported that "more than 25,000 venomous spiders suddenly descended upon [the town]". The confusion stemmed from a new article documenting a floodplain near the town with an extremely high concentration of tarantulas.
Орналасуы және демографиясы
Манингрида Дарвиннің шығысында және Джабирудың солтүстік-шығысында орналасқан. Ол Арафура теңізінің Солтүстік-Орталық Арнем аймағының жағалауында, Ливерпуль өзенінің құйып кіретін жерінде жатыр. 2016 жылғы халық санағы бойынша Манингрида және оның шағын елді мекендерінің (outstations) халқы 2366 адамды құрады, оның ішінде Манингрида төңірегіндегі 30 шағын елді мекенде (outstations) тұратын 309 адам бар еді.
Maningrida is east of Darwin, and north east of Jabiru. It is on the North Central Arnhem Land coast of the Arafura Sea, on the estuary of the Liverpool River. At the 2016 census, Maningrida and its outstations had a population of 2,366, which included 309 people living on the 30 homelands (outstations) around Maningrida.
Басқару, қоғамдық ұйымдар мен мекемелер
Батыс Арнем аймақтық кеңесі Манингриданы қоса алған жергілікті басқару аумағын басқарады. Maningrida Progress Association 1968 жылы әлеуметтік көмек көрсету ұйымы ретінде құрылды және 2000 жылы қоғамдық қайырымдылық институты ретінде тіркелді. Ол тұрғын үй, қоғамдық қызметтер мен жобалар, жерлеу рәсімдері және басқа да шараларға қаржылық көмек көрсетеді. Бавинанга абориген корпорациясы 1970 жылы шалғайдағы елді мекендерге ресурстық агенттік ретінде құрылды және 1979 жылы тіркелді. Манингрида өнер және қолөнер, Баббарра әйелдер орталығы, Манингрида жабайы тағамдары – барлығы Бавинаганың құрамында. Сонымен қатар, корпорация жергілікті рейнджерлер тобын (Бавинанга рейнджерлері – Құрлық және Теңіз), түрлі техникалық қызметтер мен бөлшек сауда кәсіпорындарын, сондай-ақ қоғамдық қызметтерді басқарады. Мала'ла денсаулық сақтау қызметі абориген корпорациясы қауым үшін бірқатар денсаулық сақтау қызметтерін ұсынады. 2021 жылдың наурыз айында қызмет ТМ Денсаулық сақтау департаментінің басқаруынан толыққанды қауымдық басқаруға, корпорациямен басқарылатын қызметке көшуді аяқтады. Манингрида колледжі – бастауыш/орта мектеп.
The West Arnhem Regional Council governs the local government area which includes Maningrida. The Maningrida Progress Association was established in 1968 as a social welfare organisation, and registered as a Public Benevolent Institution in 2000. It provides financial assistance for things like housing, community services and projects, funerals, and other events. The Bawinanga Aboriginal Corporation was established as resource agency for outstations in 1970, and was incorporated in 1979. Maningrida Arts and Crafts, the Bábbarra Women's Centre, Maningrida Wild Foods are all part of Bawinaga. In addition, the corporation manages a team of Indigenous rangers (Bawinanga Rangers – Land and Sea), various maintenance and retail enterprises, and community services. The Mala'la Health Service Aboriginal Corporation runs a number of health care services for the community. In March 2021, the service completed its transition from governance by the NT Health Department to being a completely community managed service run by the Corporation. Maningrida College is the primary/secondary school.
Ел және мәдениет
Манингрида қызмет көрсететін солтүстік-орталық Арнем аймағы батыста Шығыс Кунинджку еліндегі Маррколиджбаннан, оңтүсте Дангбон еліндегі Беррибаға дейін, ал шығыста Иннагарндууа, немесе Кейп Стьюартқа дейін созылады. Әлемдегі адам басына шаққанда ең көп тілді қауым болуы мүмкін. Адамдар ндеббана, кунинджку, куне, рембаррнга, дангбон/далабон, наккара, гурргони, джинанг, вурлаки, ганалбинг, гупапуйнг, кунбарланг, гун нартпа, бурарра және австралиялық ағылшын тілдерінде сөйлейді. Көптеген адамдар осы тілдердің кем дегенде үшеуін меңгереді. Бұл Манингрида мен айналасындағы туған жерлердегі заманауи суретшілер құрған, дене суреті, тас суреті және мәдени дәстүрлерге қатысты өнер қозғалысын білдіреді. Оның Djómi мұражайында 1970 жылдардан бері жиналған, 1940 жылдарға дейін соққан, Аксель Пуаньянның 1950 жылдары түсірген суреттері де бар, ұлттық және халықаралық маңызы бар өнер туындыларының жинағы бар. Орталықта жүздеген суретші жұмыс істейді, оның ішінде халықаралық деңгейде танымал заманауи суретшілер Джон Маурунджул, Оуэн Яланджа, Крузо Курддал, Лена Яринкура және Боб Буррувал бар. Манингрида өнер және мәдениеті бастапқыда Манингрида прогресс қауымдастығымен басқарылды, бірақ 1979 жылы Бавинанга абориген корпорациясының құрамына кірді.
The north central Arnhem Land area serviced by Maningrida extends from Marrkolidjban in Eastern Kuninjku country to the west, to Berriba in Dangbon country in the south, and over as far as Yinangarnduwa, or Cape Stewart, in the east. It might be the most multilingual community, on a per capita basis, in the world. People speak Ndjébbana, Kuninjku, Kune, Rembarrnga, Dangbon/Dalabon, Nakkara, Gurrgoni, Djinang, Wurlaki, Ganalbingu, Gupapuyngu, Kunbarlang, Gun nartpa, Burarra, and Australian English. Most people have command of at least three of these languages. represents an art movement built by contemporary artists in Maningrida and the surrounding homelands, with its roots in body art, rock art and cultural practices. Its Djómi Museum contains a collection of nationally and internationally significant artworks, collected since the 1970s with works dating back to the 1940s, including photographs taken by Axel Poignant in the 1950s. Hundreds of artists work at the centre, including internationally acclaimed contemporary artists John Mawurndjul, Owen Yalandja, Crusoe Kurddal, Lena Yarinkura, and Bob Burruwal. Maningrida Arts and Culture was initially managed by the Maningrida Progress Association, but became part of Bawinanga Aboriginal Corporation in 1979.