Кіріспе

1943 жылы режиссер Делмер Дейвс түсірген «Токио бағыты» фильмі «Run Silent, Run Deep (1958), Das Boot (1981) және U 571 (2000) сияқты су асты кемелері туралы фильмдердің алғақысы» деп аталады. «Ваху» су асты кемесі 1943 жылғы қазан айында Жапон теңізіндегі патрульдік сапардан оралғанда жапондық әскери ұшақтарының шабуылынан батып, командир Мортон мен барлық экипажы мерт болды. 2006 жылы «Ваху» жобалық тобының күш-жігері арқасында су асты кеменің қалдықтары табылды. «Токио үстінен отыз секунд» (1944) фильмінде, пилот Тед Лоусонның естеліктеріне негізделген, Токио шығанағындағы су асты кеме туралы айтылады, ол Дулиттл рейдіне ақпарат жеткізіп отырған. USS Hornet кемесінде Лоусон (Ван Джонсон), Токиодағы атқыштардың соңғы орналасуы туралы брифингтен кейін, достасы Боб Грейге (Роберт Митчем) былай дейді: «Білесің бе, олардың орналасуындағы өзгерістер мені қатты ойландырды. Токио шығанағында күн бойы су асты кемеде тер төгіп, біз сияқты жігіттердің түнде радиоарнасы арқылы шарықтардың орналасуын жасырын жеткізіп жүргенін ғана ойлап көр. Мұндай су асты кеме туралы рейдке қатысушылардың немесе тарихшылардың ешқандай мәліметтері жоқ. «Дулиттл рейдерлері» рейдтің егжей-тегжейлі сипаттамасында, рейд кезінде көрінген атқыштардың қауіпті емес екенін айтады. Брифингтерде берілген ақпараттың көптеген басқа да көздері болуы мүмкін. «Коперфин» моделі фильмге түсіру үшін нақты американдық су асты кемелерінің негізінде жасалған, бірақ жапондықтарды шатастыру үшін оған түрлі су асты кемелерінде қолданылатын жабдықтар мен құралдар қосылды. «Токио бағыты» фильмі үшін Warner Bros. компаниясы Columbia Pictures кинокомпаниясынан Кэри Грантты алып, оның орнына Хамфри Богартты «Сахара» фильміне жіберді. Грант ақырында Богарттың рөлін, ал Гэри Купер Грант ойнаған «Коперфин» кемесінің капитаны рөлінен бас тартты.

Ал Variety журналындағы мақалада фильмге ерекше мақтау айтылды: «Токио бағыты» екі сағат 15 минутқа созылады, бұл өте ұзақ фильм. Бірақ оның еш минуты да босқа кетпейді. Фильмде мүмкін бірнеше фильмге жететін қызығушылық пен оқиға бар. Бұл фильмде қаһарман – АҚШ туы, ал актерлер осы қаһармандықтың символы ғана. Бұл – таланттардың керемет үйлесімі туралы фильм. Кейін «Токио бағыты» фильміне түс қосылды.

Тағайындаулар

Сценарист Стив Фишер "Токиоға бағыт" фильмі үшін өзінің түпнұсқа әңгімесі үшін "Оскар" сыйлығына ие болды. Су асты кемесінде қызмет етуге өтініш білдірген ол, оның орнына "Протеус" су асты кемесінде қызмет етті. Кейіннен Голливудтың жетекші тұлғаларының бірі ретінде ол 1959 жылғы Екінші дүниежүзілік соғыс комедиясы "Операция Петтикоат" фильмінде Грантпен бірге су асты кемешілер рөлінде ойнады, онда Грант ойдан шығарылған USS Sea Tiger су асты кемесіне қолбасшылық етті. 1951 жылғы "Тынық мұхиты операциясы" фильміндегі екінші дүниежүзілік соғыс кезіндегі су асты кемесі экипажына фильм тамашалау мүмкіндігі берілгенде, "Токиоға бағыт" көрсетілді. Бұл фильмнен алынған кадрлар 1959 жылғы "Submarine Seahawk" фильмінде қайта пайдаланылды. Оның өмірбаянында айтылғандай, "Токиоға бағыт" фильмі Рональд Рейганның 1957 жылғы "Hellcats of the Navy" фильмінде екінші дүниежүзілік соғыстағы су асты кемесінің капитаны рөлін қабылдауына әсер еткен.