Кіріспе

Үлкен Манчестердегі қала, Англия

Марпл – Англияның Үлкен Манчестердегі Стокпорт метрополитендік округіндегі қала. Ол Гойт өзенінің жағасында, Манчестерден оңтүстік-шығысқа қарай 9 миль (14 км), Макклсфилдтен солтүстікке қарай 9 миль (14 км) және Стокпорттан оңтүстік-шығысқа қарай 4 миль (6 км) қашықтықта орналасқан. 2011 жылы халық саны 23 686 адамды құрады. Тарихи Чешир графтығының шегінде орналасқан қала, Марпл құлыпты жүйісі мен Марпл су тас жолы бар Пик Форест каналының бойында жатыр. Қала орталығынан оңтүстік-шығысқа қарай орналасқан Рим көлдері балықшылар мен жаяу серуендеушілерді қызықтырады. Қаланы екі теміржол станциясы – Марпл және Роуз Хилл Марпл қызмет көрсетеді, олар Үлкен Манчестер мен одан тыс жерлердегі теміржол желісіне қолжетімділікпен қамтамасыз етеді. Сонымен қатар, қала Мидлвуд жолына жақын орналасқан, бұл Роуз Хиллден Макклсфилдке дейін оңтүстікке қарай созылған, бұрынғы Макклсфилд, Боллингтон және Марпл теміржолының трассасы бойынша салынған көп мақсатты жол.

Этимология

Марпл туралы жазбаша тарихтағы алғашқы сілтеме Мерпелге жасалды, ол көне ағылшын тіліндегі maere pill сөзінен туындаған деп саналады, яғни "шекарадағы ағын".

Ерте тарих

Ғалымдардың пікірінше, аймақтың алғашқы тұрғындары бірнеше мың жыл бұрын қоныстанған. Ауыл халқының саны арта бастады, диірмен жұмысшыларына баспана салу үшін террасалар салынды және жеке кәсіпорындарға толы ауылдық орталық құрылды. Сэмюэл Олдноу өзінің диірмендерінен бөлек, қаланың дамуына зор үлес қосты; бүгінде Марплде Олдноу көшесі бар. Ол жұмысшыларға арналған коттедждер мен шіркеулер салды, аймаққа шаған ағаштарын әкелді және Макклсфилд және Пик Форест каналдарын салуға көмектесті. 1800 жылы ашылған Марпл акведукті, Пик Форест каналдарын Гойт өзені арқылы өткізеді, оны каналдар мен трамвайлар құрылысындағы пионер – Бенджамин Оутрам жобалаған. Оның салынысы кезінде жеті адам қаза тапты. Сэмюэл Олдноу 1828 жылы қайтыс болды, ал оның диірмені 1892 жылы өрттен қирады. 1974 жылы қалалық округ таратылып, оның бұрынғы аумағы Үлкен Манчестерге беріліп, Стокпорт метрополитендік округінің бір бөлігі болды. Марпл Стокпорт округтік кеңесінде Марпл Солтүстік және Марпл Оңтүстік деп аталатын екі үш мүшелі сайлау округінде алты кеңесшімен өкілдік етіледі: төрт либерал-демократ және екі консерватор. Стокпорт округтік кеңесінде 21 округте 63 кеңесші бар, олардың 26-сы либерал-демократтар, 21-і лейбористер, 13-і консерваторлар және 2015 жылдың мамыр айына қарай тағы 3-еуі. Ұлыбритания Парламентінде Марпл Хейзел Гроув сайлау округінде орналасқан, оны 2015 жылы сайланған консерватор Уильям Врагг ұсынады, ол либерал-демократтардан орын жеңіп алды. Марпл Испанияның Гранада провинциясындағы Мотрил қаласымен қалаластық байланыс орнатқан.

Мемлекеттік қызметтер

Суды осы аймаққа United Utilities компаниясы жеткізеді. Ең жақын NHS ауруханасы – Стокпорттағы Степпинг Хилл, оны Стокпорт NHS Foundation Trust басқарады. Марплде полиция бөлімшесі бар, оған Ұлы Манчестер полициясы қызмет көрсетеді, ол кітапхана мен Естелік саябақтың жанында орналасқан. Қала орталығындағы Asda супермаркетінің артында Ұлы Манчестер өрт сөндіру және құтқару қызметі басқаратын өрт сөндіру станциясы да бар.

Мәдениет және қоғамдастық

1932 жылдан бері Марплде 1878 жылы құлшылық ету немесе паналау үшін салынған ғимаратта кинотеатр бар. Бұл ғимарат 1932 жылы «Марпл кинокомпаниясы» сатып алып, «Регент» кинотеатрына айналдырылды. Ол бүгінгі күнге дейін Ұлыбританиядағы санаулы тәуелсіз кинотеатрлардың бірі ретінде жұмыс істеп келеді. Қалада екі мыс оркестрі бар: «Марпл» оркестрі және «Хоук Грин (Марпл)» оркестрі.

Медиа

Жергілікті жаңалықтар мен теледидар бағдарламаларын Салфордта орналасқан BBC North West және ITV Granada ұсынады. Телевизиялық сигналдар Winter Hill теледидар таратушысынан алынады. Жергілікті радиостанциялар: BBC Radio Manchester, Heart North West, Smooth North West, Capital Manchester and Lancashire, Greatest Hits Radio Manchester & The North West және Стокпорттан хабар тарататын қауымдық станция Your FM. Қалаға "Манчестер кешкі жаңалықтары" жергілікті газеті қызмет көрсетеді.

Кинодағы рөлдері

2008 жылы Марпл Би-Би-Сидің «Sunshine» драмасының түсірілім алаңы ретінде қолданылды. Марпл 2010 жылы BBC-нің доктор Бичинг туралы деректі фильмінде де көрсетілді, онда 1960 жылдары Ұлыбритания теміржол желісінің көп бөлігін жабудың ұзақ мерзімді салдары баяндалды. Бағдарлама көлік мәселелерін және Марплден Стокпортқа тікелей пойызбен барудың қазір мүмкін емес екенін, ал жол жүру қозғалысы осы сапарды Ұлыбританиядағы ең қиын сапарлардың біріне айналдырғанын көрсетті.

Көрнекті орындар

Марпл өзінің ауыл орталығына жақын орналасқан 16 каналдық құлыптар сериясымен, Марпл құлыптарының тізбегімен танымал. Пик Форест каналы ауылды айналып өтеді, солтүстікке қарай Марпл ескерткіш паркі мен Брабинс паркінің жанынан Марпл акведугіне және Дукинфилд тоғысына дейін, ал оңтүстікке қарай Багсворт бассейніне дейін созылады. Макклсфилд каналы Марпл тоғысында Пик Форест каналымен қосылып, Бирмингемге қарай бағыт алады. Екі канал Чешир сақинасы канал жүйесінің бөлігін құрайды; каналдар өнеркәсіптік революция кезінде маңызды байланыс қызметін атқарды. Бүгінде олар серуендеушілерге, балықшыларға және қайық жүргізушілерге демалыс орны болып табылады. Стринсқа жақын аңғардың төменгі жағында орналасқан "Roman Lakes" демалыс кешені жаяу жүргіншілер, балықшылар, табиғатты жақсы көретіндер және атпен жүретіндер үшін танымал. Бұл аймақ Виктория дәуірінде туристерді тарту мақсатымен аталған, римдіктермен байланысы болғандықтан емес (Рим көпірі де осылай, ол Гойт өзеніндегі жүк таситын көпір). Өзенге ең жақын жерде Сэмюэл Олдкноу салған және 1892 жылы өрт сөндірген диірмен болған. 2011 жылы еріктілер диірменнің астыңғы бөлігі мен кіреберіс негізін тауып, қазіргі уақытта зерттеуді жалғастыру үшін қаржы іздеп жүр. Құрылысы кезінде әлемдегі ең ірі болған дөңгелек қазір көруге болады. Мидлвуд жолы – бұрынғы Макклсфилд, Боллингтон және Марпл темір жолының бойымен Марпл мен Макклсфилд арасындағы 10 мильдік жаяу және велосипед жолы.

Марпл залы

Марпл Холл қазіргі Марпл Холл мектебі орналасқан жерге жақын болған. Залдың қалдықтарын зерттеуге болады, бірақ онда қалған мүлік өте аз. Бұл зал Брэдшоулардың ата-бабалық үйі болған және кейін Ишервудтарға өткен. 1954 жылы жазушы Кристофер Ишервуд кеңеске ұсынғаннан кейін 1959 жылы бұзылыпты. Оған дейін зал вандалдар мен тонаушылардың шабуылына ұшыраған. Қазіргі уақытта оның көп бөлігі тұрғын үйлерге немесе мектепке айналған. Ескі залдың іргетастары Марпл Холл Драйв бұрышында көрініс береді. Үйдің жалғыз сақталған есік жақтауы – тасқа жазылған жазулы бір тас. Оның терезе жақтаулары қалпына келтіріліп, Марпл кітапханасында қойылған. Зал Гойт өзеніне қарайтын болған, қазір де сол жерден өзенге дейін, бір кезде Дули-Лейнге келіп-кеткен жолмен бара аласыз. Жақын жердегі Брейбин Холл да осындай тағдырға ұшырады. Ал қазір жеке меншіктегі Уайберслел Холл біраз уақыт қираған күйде тұрды. Агата Кристи бір хатында, Чеширде әпкесімен (оның үлкен әпкесі Маргарет "Мэдж" Эбни Холлдың сэр Джеймс Уоттқа үйленген) қонақта болғанда, Марпл Холлдағы саудаға барғанын айтты. Сол жерде ол екі Якобин ағаш креслосын сатып алған, олар оның жазу кезінде де болған. "Он үшін мәселе" романындағы ескі қызметшісінің кейіпкеріне есім қоюды ойлағанда, ол Джейн Марпл туралы ойлады.

Көлік

Қала Үлкен Манчестер жолаушылар көлігі атқарушы аймағының шегінде орналасқан, ал қоғамдық көлікті Үлкен Манчестер көлігі (TfGM) ұсынады.

Теміржол

Қалаға екі теміржол станциясы қызмет көрсетеді: Марпл және Роуз-Хилл Марпл; екеуі де Үміт аңғары желісінде орналасқан. Марпл станциясы Манчестер Пикадилли, Нью-Миллс Централь және Шеффилд арасында үнемі қатынайтын пойыздарды қабылдайды. Роуз-Хилл бастапқыда 1970 жылы жабылған Макклсфилд, Боллингтон және Марпл теміржолында болды, ал қазір Хайд айналымы арқылы Манчестер Пикадиллиге бағытталған қосымша жолдың соңында орналасқан. Агата Кристи кейіпкері Мисс Марплдың аты Кристи бір кезде кешіккен теміржол станциясының атынан қойылған деген қате пікір бар. Оның немересі Мэтью Притчард 2015 жылдың шілдесінде станцияның 150 жылдығына арналған хат әкеліп, осы қателікке нүкте қойды, бұл автордың туғанына 125 жыл толумен сәйкес келді. Атаудың нақты көзі – Марпл Холл, ол жоғарыдағы Марпл Холл бөлімінде талқыланған.

Жолдар

Қала Глоссоп пен Хитон Чапел арасында өтетін A626 тас жолының бойында жатыр. Марплдің орталығында A626, Нью-Миллге оңтүстікке қарай бағытталатын B6101 тас жолымен қиылысады.

Білім

Марплдегі білім беруді Стокпорт қалалық округі басқарады. Екі бастауыш мектеп бар, сондай-ақ Марпл Холл мектебі орналасқан, ол Брэдшоу Ишервуд әулетінің ежелгі үйінің орнында салынған. Марпл жоғары сынып колледжі (бұрынғы Ридж Дэниерс колледжі) жастар мен ересектерге курстар ұсынады. Бұған қоса, Brabyns дайындық мектебі – тәуелсіз мектеп және балабақша да бар.

Спорт

Марпл регби клубында үш ересек командасы және 7 жастан 17 жасқа дейінгі жасөсперімдерден құралған "Марпл мини регби" командасы бар. Марпл крикет клубы 1900 жылы құрылған және 1951 жылдан бері Боуден-Лейнде орналасқан. Клуб ECB Cheshire County Cricket League лигасының мүшесі. Клубтың бес аға командасы бар: бірінші, екінші және ‘2A’ командалары сенбі күндері, ал үшінші және төртінші командалары жексенбі күндері ойнайды. Клубта жасөсперімдер бөлімі де бар. Крикет клубы 1970-ші жылдары сквош секциясын ашты, онда үш корт және төрт команда тұрақты түрде клубтік сквошпен айналысады. Брейбинс теннис клубында төрт саз корт және үш жарықтандырылған жасанды шөп корт бар, бұл жыл бойы ойнауға мүмкіндік береді. Клуб Слэзенгер Солтүстік-Шығыс Чешир лигасында бірнеше ерлер мен әйелдер командаларына және Шығыс Чешир қысқы лигасында аралас командаларға қатысады. Жастар бөлімі мен кең ауқымды жаттықтыру бағдарламасы бар. 1892 жылы құрылған Марпл гольф клубы Марпл қаласының Хок Грин ауданында орналасқан. Бұл 18 лункалы, жеке мүшелері бар гольф алаңы.