Кіріспе

Жапон теңізіндегі архипелаг

Оки аралдары (隠岐諸島) – Жапон теңізінде орналасқан архипелаг. Аралдары әкімшілік тұрғыдан Жапонияның Шимане префектурасының Оки ауданының құрамына кіреді. Шамамен 180 аралдың тек төртеуі тұрақты түрде қоныстанған. Архипелагтың көп бөлігі Дайсен-Оки ұлттық паркінің шегінде жатыр. Геологиялық мұрасының маңыздылығына байланысты Оки аралдары 2013 жылдың қыркүйегінде ЮНЕСКО-ның жаһандық геопаркі мәртебасына ие болды.

Геология

Оки аралдары вулканизм нәтижесінде пайда болған және шамамен 5 миллион жыл бұрын Терциар және Кватернар кезеңдерге жататын екі алып стратовулканның эрозияға ұшыраған қалдықтары болып табылады. Шығыстағы Дого аралы ауданы бойынша ең ірісі, ал ең биік нүктесі – Даимдзи тауы теңіз деңгейінен жоғары орналасқан. Батыстағы Дозен аралдары тобы – бұл бір ежелгі жанартау кальдерасының бөліктері, ол құлап, үш ірі арал (Нисиношима, Наканошима және Чибуриджима) мен орталық лагунаны айнала қоршаған сақина тәрізді құрылымда көптеген кіші аралдар мен тау жыныстарын қалдырған. Архипелагтың ең жақын нүктесі Хонсю жағалауынан шамамен 40 шақырым солтүстікте жатыр. Әкімшілік тұрғысынан, Жапон үкіметі даулы Лианкорт аралдарының (Докдо немесе Такесима) Догодағы Окиношима кентінің құрамына кіретінін ресми түрде мойындайды.

Климат

Жазғы ауа райы (маусым-тамыз) шамамен 30 градус Цельсий және ылғалдылықпен сипатталады. Көбінесе күшті теңіз жел соғады. Жаз айларында теңіз толқындарының биіктігі сирек 2 метрден асады. Күз (қыркүйек-қараша) – қоңыржай ауа райы. Жаңбыр жиі жауа бастайды және толқындар күшейеді. Қыс (желтоқсаннан ақпанның соңына дейін) салыстырмалы түрде жұмсақ болады. Температура көбінесе нөл градустан төмен түспейді. Теңіздің жылыту әсерінен Окиде көп қар жаумайды, ал қардың жату мерзімі де ұзақ болмайды, себебі жер жеткілікті түрде суық емес. Толқындардың жоғарылауына байланысты паром рейстері тоқтатылуы мүмкін, бірақ аралдан кетуге болады. "Радуж" жылдам паром желтоқсан айында жұмысын тоқтатады. Көктем (наурыз-мамыр) әдетте ең қолайлы маусым деп есептеледі. Көктемде Окиде гүлдейтін шиелерді тамашалауға көптеген мүмкіндіктер бар. "Радуж" жылдам паром ақпан айының ортасынан бастап қатынай бастайды.

Құстардың маңызды аймағы

Аралдар BirdLife International ұйымы тарапынан маңызды құс аймағы (IBA) деп танылды, себебі олар жапон орман көгершінінің популяциясына тоң беріп тұр.

Тарих

Оки аралдары Жапон палеолит дәуірінен бері қоныстанған, археологтар Жомон, Яёи және Кофун кезеңдерінен көптеген артефакттар тапқан, бұл адамның үздіксіз қоныстануын және шаруашылық белсенділігін көрсетеді. VII ғасырдың екінші жартысында Ритсурё реформалары кезінде аралдар Оки провинциясы ретінде ұйымдастырылды, ал "Оки но куни" атауы императорлық астана Нара қаласында табылған ағаш табельдерінде кездеседі. Аралдар Нара дәуірінің "Кодзики" және "Нихон Шоки" жылнамаларында еске алынған, ал Дого аралы ежелгі Оки провинциясының астанасы болды. Кейінгі Хэйан дәуірінде, шалғай орналасқандықтан, Оки провинциясы саяси жер аудару орны ретінде танымал болды. 1221 жылы император Го-Тоба Окиге жіберілді және аралдарда жер аударылып қайтыс болды; 1332 жылы император Го-Дайго да Окиге жер аударылды, бірақ кейін қашып, елді қайтадан басқаруға қол жеткізді. Камакура дәуірінен бастап Оки провинциясын негізінен Идзумо провинциясының шугосы басқарды. Муромачи дәуірінде Сасаки, Ямана және Кёгоку кландары билік етті. Сенгоку дәуірінде Амаго кланы бұл провинцияны бақылады. Амаго кланы құлағаннан және Токугава сёгунаты орнағаннан кейін Оки провинциясы сёгунның тікелей бақылауындағы тенрё доминионы деп жарияланды. Мацудайра кланына жататын Мацуэ доменінің даймёсы губернатор болып тағайындалды. Провинцияның жалпы бағаланған кірісі 18 000 кокуға жетеді, бірақ нақты кірісі шамамен 12 000 кокуды құрады. Эдо дәуірінде провинция Китамаэбуне жағалау сауда кемелері үшін жиі тоқтау орны болды. Мейдзи қалпына келтіруінен кейін Оки провинциясы 1869 жылдың ақпаннан маусым айына дейін "Оки префектурасы" атанды. Содан кейін 1876 жылға дейін Тотори префектурасына қосылды, одан кейін Шимане префектурасына берілді. 1892 жылы Лафкадио Хирн аралдарға сапар шекті, бір ай бойы сол жерде болып, өзінің тәжірибесі туралы "Белгісіз Жапонияның көріністері" еңбегіне жазды. Окиге 1906 жылы американдық табиғат зерттеушісі Чарльз Генри Гилберт келді.

Көлік

Оки әуежайы (әуежай коды "OKI") Догоның оңтүстік-шығыс бөлігінде орналасқан және Осака халықаралық әуежайына (Итами, "ITM") және Изумо әуежайына ("IZO") әуе тасымалын ұсынады. Оки аралдарына материктегі Сакаиминато (Тоттори префектурасы) және Шичируи (Шимане префектурасы) сияқты порстардан пароммен баруға болады. Жыл бойы Дозен аралдары арасында да үнемі паром қатынайды.

Негізгі аралдар

Фото Атауы Канжи Аумағы[км2] Халық саны Ең биік нүктесі[м] Шыңы Координаттары Дого 島後 241.58 14,300 608 Дайманжи тауы Наканосима 中ノ島 32.21 2,300 164 Нисиносима 西ノ島 55.97 2,800 452 Такухияма Чибурисима 知夫里島 13.7640 325