Кіріспе

Жалпы ерте герман тілдерінен туындаған етістік формасы Герман тілдері отбасы – прото-индоевропа тілдерінің (ПИЕ) ыдырауынан пайда болған тіл топтарының бірі. Ол өз кезегінде Солтүстік, Батыс және Шығыс герман топтарына бөлініп, нәтижесінде орта ғасырлық және қазіргі тілдердің кең тобын құрады, олардың ішінде ең маңыздылары: дания, норвегия және швед (Солтүстік); ағылшын, голланд және неміс (Батыс); және готика (Шығыс, қолданыстан шыққан). Герман тілдерінің етістік жүйесі сипаттамалық (синхрондық) және тарихи (диахрондық) салыстырмалы талдау жасауға ыңғайлы. Осы шолу мақаласы осы етістіктердің тарихи аспектілерін талқылайтын, олардың ПИЕ-ден қалай дамығанын және қазіргі кездегі әртүрлілігіне қалай қол жеткізгенін көрсететін мамандардың мақалалары сериясына кіріспе болып табылады.

Претерит-презенттер

Герман тілдеріндегі аномальды етістіктердің шағын тобы, «претериттік қазіргі етістіктер» деп аталады, оларда қазіргі уақыт күшті претериттің формасын көрсетеді. Претериттік қазіргі етістіктердің өзінің претериті әлсіз болады. Мысал ретінде, қазіргі неміс тіліндегі "können" ("білуге, шамасы келгенге") етістігінің үшінші жақ формаларын қарастырайық. "Kann" ("біледі, шамасы келеді") (қазіргі уақыт) дауыстының өзгеруін және күшті претеритті білдіретін жеке жұрнақтың болмауын көрсетеді. "Konnte" ("білуге болатын, шамасы келген") (претерит) әлсіз претериттерге тән тіс жұрнағын көрсетеді.

IE опциялық

Вильяна (істегі, ерік) ерекше жағдай болып табылады, өйткені оның қазіргі заманғы формалары ежелгі үнді-еуропа тілдерінің оптативтен алынған. Бүгінде оптатив герман тілдерінің шартты райында сақталған. Фарер тілінде ол тек қазіргі уақытта ғана қолданылады және жалғаушы сөз ретінде ғана пайдаланылады.

Тұрақты және ретсіз етістіктер

Қазіргі заманғы тілдерді оқыту кезінде "турақты етістіктің" нақты анықтамасын беру және қалған топтарды ретсіз деп қарастыру көбінесе тиімді болады. Ретсіз етістік туралы мақалаға қараңыз. Мысалы, ағылшын немесе неміс тілін үйренуге арналған көптеген оқулықтар барлық күшті етістіктерді ретсіз деп санайды, ал ең қарапайым әлсіз етістіктер ғана турақты болып есептеледі. Дегенмен, тарихи тіл білімінде турақты үлгілер диахронды түрде зерттеледі, ал етістіктер мұндай үлгілер табылмаған жағдайда ғана "ретсіз" деп сипатталады. Көптеген "ретсіз" деп есептелетін герман тілдерінің етістіктері өз ішінде турақты болатын тарихи санаттарға жатады. Алайда, толықтырып айтуға болатын (suppletive) етістіктер кез келген жағдайда ретсіз болып табылады, ал көбінесе өткен шақ (preterite) қазіргі кезде де ретсіз саналады. Бұдан өзге, барлық герман тілдерінде күшті және әлсіз етістік жүйелерінде жекелеген ретсіздіктер кездеседі.