Кіріспе

Британдық саясаткер (1905–1975)

Уильям Джеффри Фиске, Барон Фиске, CBE (3 шілде 1905 – 13 қаңтар 1975) – Ұлы Лондон Кеңесінің тұңғыш басшысы және ондық валюта жөніндегі кеңестің төрағасы ретінде фунт стерлингтің ондық жүйеге көшуін басқарған британдық саясаткер.

Ерте өмір

Фиске радикалды көзқарастарды ұстанатын орта таптық отбасында өскен, олар жиі саясат талқылаған, әсіресе анасының әкесі оған зор әсер еткен. Фискетің бала кезіндегі басты қызығушылығы ежелгі Грекия өнері болды. Ол Беркхамстед колледжіне жіберілді, бітірген соң Англия банкінде жұмыс істеді. Банкте он екі жыл жұмыс істегеннен кейін, ол банктің жомарт зейнетақы жүйесін пайдаланып, 1935 жылы кетіп, компания хатшысы болып жұмыс істеуге кірісті.

Мансап

Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, Фиске азаматтық қызметке маман ретінде шақырылды, онда ол Азаматтық қызметкерлер қоғамын құрды. Соғыс оған саясатта белсенді болуға көмектесті және ол 1945 жылғы жалпы сайлауда Лейборист партиясынан Хорнси сайлау округінде сәтсіз сайысқа түсті. Келесі жылы Фиске Лондон қалалық кеңесіне Хаммерсмит Оңтүстігінен сайланды, бұл орынды бұрын консерваторлар иеленген еді. Ол 1949 жылғы қалалық кеңес сайлауында өзінің орындығынан айырылды, бірақ алты жылдық мерзімге кеңесші ретінде таңдалғанда кеңес мүшесі болып қала берді. 1955 жылы ол Баронс-корттың жаңа округінен кеңесші болып сайланды және 1965 жылға дейін осы лауазымда қалды. Фиске Лейборист тобындағы әріптестері арасында танымал болды және 1960 жылы 12 жыл бойы лауазымда болған және Лейборист партиясының жетекшісі Исаак Хейвардтың жақын одақтасы Фреда Корбетті орнынан ығыстырып, Бас камшы болып сайланды. Ол Лейборист партиясының жеке мүшелері арасында осылай танымал болған жоқ, ал қалалық кеңес таратылғаннан кейін ол Хавингтегі жаңа Ұлы Лондон кеңесіне кандидат ретінде таңдалды, бұл округ шешімді болатын. Алайда ол ҰЛК сайлауы үшін Лейборист тобының жетекшісі болып сайланды. Ол 1964 жылғы сайлауда дәстүрлі бағытта күресті, сол кезде сапалы деп есептелген жаңа кеңес үйлерін салудағы қалалық кеңестің жетістіктерін насихаттады. ҰЛК-ның кеңейтілген шекаралары билікті консерваторларға береді деген болжамдарға қарамастан, Фиске өзінің округінен қайта сайланды және Лейборист партия ыңғайлы жеңіске жетті. Сол жылы Лейборист партия жалпы сайлауда жеңіске жеткеннен кейін Фиске рыцарь атағын алды. Билікке келгеннен кейін Фиске әкімшілігі ҰЛК-ны кеңейтілген шекаралары бар қалалық кеңестің нұсқасы ретінде қарастырды, жаңа Лондон аудандарының күшейген өкілеттігін ескермеді. ҰЛК саясатын қарсылатын аудандарға қысым көрсетуге тырысты, бірақ енді олар оған қарсы тұра алды. ҰЛК сонымен қатар автокөліктер санының өсуіне байланысты көлік мәселелерінің күшеюімен де күресуге тиіс болды. Фиске Лондонның орталық бөлігінде автотұрақ үшін төлемді арттыруды ұсынды, аймақта тұратындар үшін тұрақ рұқсатнамасын қажет етуді талап етті, осылайша көбірек адамдар көліктерін тастап, қоғамдық көліктерді пайдаланады деп үміттенеді. Бұл ұсыныс автокөлік жүргізушілер арасында танымал болған жоқ. Фиске өнерге субсидия беру саясатын жүргізді және оның басшылығымен Оңтүстік жағалауда Корольдік ұлттық театрының құрылысы туралы шешім қабылданды. Ол өзі де кеңес мүшесі болды. Алайда, ол қалалық тұрғын үйлердің жалға ақысын қалаған деңгейде төмендетуге қол жеткізе алмады. 1967 жылғы сайлау Гарольд Уилсонның Лейборист үкіметінің танымалдылығы төмендеген кезде өтті және Фискеге орынды сақтап қалу қиын болады деп есептелді. Алайда, нәтижелер ойдағысынан да жаман болды. Фиске өзінің орындығынан ғана емес, Лейборист партия тек 20 мүшеге дейін азайды. Фиске жергілікті саясаттағы мансабының аяқталғанын бірден қабылдады. 1967 жылдың 18 қыркүйегінде ол Ұлы Лондондағы Брент бароны Фиске атағымен өмір бойына пэрлікке ие болды. Ол бұрыннан-ақ қаржы министрі Джеймс Каллаганнан көмек алған еді, ол оның Англия банкіндегі тәжірибесін ескере отырып, оны 1966 жылдың 12 желтоқсанында Ондық валюта кеңесінің төрағасы етіп тағайындады. Фискеге 20 шиллингтен тұратын фунттан 100 жаңа пенстен тұратын ондық фунтқа өтуді ұйымдастыру тапсырылды. Фиске ауысуға дейінгі жылдарда ауқымды қоғамдық науқан жүргізді, барлық бизнес пен тұтынушы осы өзгерістердің салдары туралы білуін қадағалады. Халыққа ақпараттық фильмдер түсіріліп, теледидар арқылы көрсетілді, сондай-ақ үкімет тарапынан буклеттер таратылды. "Ондық күн" немесе "D күні" деп аталған ауысу күні 1971 жылдың 15 ақпанындағы дүйсенбіге белгіленді, бірақ жаңа ондық монеталар (олардың кейбіреулері ескі монеталармен бірдей құнға ие болды) біртіндеп енгізілді. Апаттық болжамдарға қарамастан, D күні сәтті өтті, басты алаңдаушылықтар бөлшек саудагерлердің бағаларды жоғарылатып, инфляцияны арттыру мүмкіндігін пайдалануы болды. Ондық валюта кеңесі 1971 жылдың соңында таратылды, содан кейін Фиске зейнетке шықты. Ол Лордтар палатасындағы орынды кеңес жалға алушыларын қолдау, мүліктік агенттерді заңмен бақылау және диабетпен күресуді жақтап науқан жүргізу үшін пайдаланды.