Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Британдық географ, RAF офицері және саясаткер (1911–1994)
British geographer, RAF officer and politician (1911–1994)
Эдвард Артур Александр Шеклтон, Барон Шеклтон, (15 шілде 1911 – 22 қыркүйек 1994) – британдық географ, Корольдік әуе күштерінің офицері және Лейборист партиясының саясаткері.
Edward Arthur Alexander Shackleton, Baron Shackleton, (15 July 1911 – 22 September 1994) was a British geographer, Royal Air Force officer and Labour Party politician.
Ерте өмір және мансап
Шеклтон Лондонның Уандсворт ауданында дүниеге келді. Ол Антарктиданы зерттеуші, сэр Эрнест Шеклтонның кіші ұлы еді. Жас Эдвард Шеклтон Оксфордширдегі тәуелсіз балалар интернаты – Радли колледжінде, содан кейін Оксфордтағы Магдалена колледжінде білім алды. Шеклтон 1932 жылы Том Харрисон ұйымдастырған Борнеодағы Саравакқа Оксфорд университетінің Барлау клубы экспедициясын ұйымдастырды. Осы саяхат барысында ол Мюлу тауына алғашқы болып шағылысты. 1934 жылы Шеклтон Оксфорд университетінің Эльсмир жеріне экспедициясын ұйымдастырды және Гордон Ноэл Хамфристі оны басқаруға таңдады. Шеклтон Хамфристің көмекші саршысы ретінде экспедицияға қатысты. Экспедиция нәтижесінде Оксфорд тауы (Оксфорд университетінің құрметіне) және Британ империясының жотасы аталды. Университетті бітіргеннен кейін ол Солтүстік Ирландиядағы BBC-де сөздерді дайындаушы болып жұмыс істеді – бұл тәжірибе оны консерваторлардан еңбекшілер партиясына қарай бұрды.
Born in Wandsworth, London, Shackleton was the younger son of Emily Mary and Sir Ernest Shackleton, the Antarctic explorer. The young Edward Shackleton was educated at Radley College, an independent boarding school for boys in Oxfordshire, followed by Magdalen College, Oxford. Shackleton arranged the 1932 Oxford University Exploration Club expedition to Sarawak in Borneo organised by Tom Harrisson. During this trip, he made the first ascent of Mount Mulu. In 1934 Shackleton organised the Oxford University Ellesmere Land Expedition and chose Gordon Noel Humphreys to lead it. Shackleton accompanied the party as assistant surveyor to Humphreys. The expedition was eventually responsible for naming Mount Oxford (after the University of Oxford) and the British Empire Range. On leaving the university, he worked as a Talks Producer for the BBC in Northern Ireland – an experience that turned him away from the Conservatives towards Labour.
Корольдік Әуе күштері қызметі
Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Шеклтон Корольдік әуе күшінде (RAF) қызмет етті. 1940 жылы 29 шілдеде ол Корольдік әуе күштері ерікті резервінің әкімшілік және арнайы міндеттер бөлімшесіне, сынақ мерзімінде ұшқыш офицер ретінде кірісті. 1941 жылы 1 наурызда ол жоғарылатылып, соғыс кезеңіндегі ұшқыш офицерінің шені берілді. Сынақ мерзімі аяқталғаннан кейін, оның қызметі 1941 жылдың 29 шілдесінде расталды. 1942 жылы 1 қыркүйекте ол уақытша ұшу лейтенанты болып тағайындалды, ал 1944 жылы 15 ақпанда соғыс кезеңіндегі ұшу лейтенанты шеніне ие болды. 1944 жылдың маусымына қарай ол эскадрилья басшысының міндетін атқарды. 1945 жылы Корольдің туған күніне орай, ол Британ империясы орденінің офицері (OBE) болып тағайындалды. Шеклтон 1956 жылы 15 шілдеде қызметтен босатылып, қанатты командир шенімен қалуға рұқсат алды.
Shackleton served in the Royal Air Force (RAF) during the Second World War. On 29 July 1940, he was commissioned into the Administrative and Special Duties Branch, Royal Air Force Volunteer Reserve, as a pilot officer on probation. On 1 March 1941, he was promoted and granted the war substantive rank of flying officer. Following the probationary period, his commission was confirmed on 29 July 1941. He was promoted to flight lieutenant (temporary) on 1 September 1942, and made a war substantive flight lieutenant on 15 February 1944. He was an acting squadron leader by June 1944, In the 1945 King's Birthday Honours, he was appointed an Officer of the Order of the British Empire (OBE). Shackleton relinquished his commission on 15 July 1956 and was granted permission to retain the rank of wing commander.
Саяси өмір
Шеклтон 1945 жылғы жалпы сайлауда Эпсомда және 1945 жылғы Борнмут сайлауында Лейборист партиясынан сәтті сайлана алмады. 1946 жылы ол Лейборист партиясынан Престон округінен Парламент депутаты болып сайланды. 1949 жылы ол Жабдықтау министрі Джордж Штраустың Парламенттік жеке хатшысы (ППС) болып тағайындалды. Округ шекарасының өзгеруі Престонды екіге бөлді, және 1950 жылы Шеклтон Престон-Оңтүстік округінен депутат болып сайланды. Келесі жылы ол Кеңес Лордының президенті және Сыртқы істер министрі Герберт Моррисонның ППС-і болып тағайындалды, ол соғыстан кейінгі үкіметтегі салмақты саяси тұлғалардың бірі еді. 1951 жылы ол қайта сайланды. 1955 жылғы сайлауда жеңіліске ұшырады. Хью Гейтскелл Шеклтонды Премьер-министрге ұсынды, және 1958 жылдың 11 тамызында ол Саутгемптон графтығындағы Берлиде барон Шеклтон титулын алды. Шеклтон Лордтар палатасындағы алғашқы сөзін 1958 жылдың 11 қарашасында айтты, ол жалақы кеңестері туралы заң жобасын талқылау кезінде болды, оны ол толығымен мақұлдады және қолдады, осы арқылы кәсіподақтар мен басшылық арасындағы түсіністікті арттыруға үлес қосты. Харольд Уилсон үкіметінде ол 1964-67 жылдары Әуе күштерінің қорғаныс министрі болып қызмет етті. 1966 жылы ол Жеке кеңеске ант берді және бір жылдан кейін Лордтар палатасының вице-лидері болды. 1967-1968 жылдары портфелі жоқ министр, ал 1968 жылы Бас прокурор ретінде министрлікке кірді. Адендегі төтенше жағдай кезінде ол британдықтардың кетуіне көмектесу үшін британдық резиденты ретінде арнайы миссияға жіберілді. 1968 жылдың сәуірінде, бюджеттен кейін Уилсон Шеклтонды Лордтар палатасының басшысы етіп тағайындады. Шеклтон Уилсонның Лордтар палатасының реформасы жөніндегі ұсыныстарында белсенді қатысты, ол Лордтардың кешіктіру өкілеттігін екі жылдан алты айға дейін қысқартуға бағытталған, және ол комитеттер мен кіші комитеттер арасында байланыс жасады, бірақ 1969 жылдың сәуірінде Уилсон «басымдықтарға назар аудару» үшін заң жобасын тоқтатты. Мемлекеттік қызмет реформасы жөніндегі комитетте отырып, Шеклтон ғалымдарға кіру мүмкіндігін сәтті кеңейтті. 1970 жылы консерваторлық үкімет сайланғанға дейін Шеклтон Лордтар палатасының басшысы болды, содан кейін ол Лордтар палатасындағы оппозиция жетекшісі болды. 1971 жылдан бастап Шеклтон Корольдік географиялық қоғамның президенті болды. Лорд Шеклтон 1974 жылы Гартер орденінің серігі болып тағайындалды. 1976 жылдан 1992 жылға дейін ол Саяси наградалар және тексеру комитетінің төрағасы болды. Джеймс Каллаган тапсырған Лорд Шеклтонның есебі Фолкленд аралдарының экономикалық болашағын, арал тұрғындары үшін британдық болудың маңыздылығын және олардың жағдайын қалай жақсартуға болатынын сипаттады. Онда HMS Endurance кемесінің болашақтағы маңызды рөлі де ескерілді. 1988-1989 жылдары ол Лордтардың ғылым және технология комитетінің төрағасы болды, ал 1989 жылы 12-ші жарлық бойынша Корольдік қоғамның мүшесі болып сайланды, ол құрметті мүшелік деңгейіне жатады. Ол сондай-ақ Шығыс Еуропа сауда кеңесінің төрағасы болды. 1990 жылы Шеклтон Австралия орденінің құрметті серігі (AC) болып тағайындалды, Австралияның ең жоғары азаматтық наградасы, «Австралиялық/британдық қарым-қатынастарға, әсіресе Британия-Австралия қоғамы арқылы қызмет еткені үшін». Лорд Шеклтон Саутгемптон университетінің проканцлері болды, және ол Саутгемптондағы география ғылымының дамуына қызығушылық танытты.
Shackleton stood unsuccessfully for Labour at Epsom in the 1945 general election and in the 1945 Bournemouth by election. In 1946, he was elected for Labour as Member of Parliament for Preston in a by election. In 1949 he was appointed as Parliamentary Private Secretary (PPS) to the Minister of Supply, George Strauss. A boundary change divided Preston into two seats, and in 1950 Shackleton was elected as MP for Preston South on a much reduced majority. The following year, he was promoted to be PPS to Lord President of the Council and Foreign Secretary Herbert Morrison, one of the heavyweight political figures in the post war government. He was re elected in 1951. At the 1955 election, he was defeated. Hugh Gaitskell recommended Shackleton to the Prime Minister, and on 11 August 1958 he was created a life peer by letters patent as Baron Shackleton, of Burley in the County of Southampton. Shackleton delivered his maiden speech in the House of Lords on 11 November 1958, in a debate on a Wages Councils bill, one he thoroughly approved of and welcomed, to increase understanding between unions and management. In Harold Wilson's government, he served as Minister of Defence for the RAF 1964–67. He was sworn of the Privy Council in 1966 and made Deputy Leader of the House of Lords a year later. As Minister without Portfolio, 1967–1968, and Paymaster General in 1968, he had a seat on the cabinet. During the Aden Emergency he was sent on a Special Mission as British Resident to help with the British withdrawal. In April 1968, after the budget, Wilson made Shackleton Leader of the House of Lords, succeeding the Earl of Longford. Shackleton was active in Wilson's proposals for House of Lords reform, designed to reduce the Lords delaying powers from two years to just six months, and he liaised between committees and sub committees, but in April 1969 Wilson dropped the bill to "concentrate on priorities." Sitting on the committee for Civil Service Reform, Shackleton successfully widened access to entry for scientists. Shackleton remained Leader of the House of Lords until a Conservative government was elected in 1970 and thereafter was Opposition Leader in the Lords. From 1971, Shackleton was President of the Royal Geographical Society. Lord Shackleton was appointed a Knight Companion of the Order of the Garter in 1974. From 1976 until 1992 he was Chairman of the joint Political Honours and Scrutiny Committee. Lord Shackleton's report, commissioned by James Callaghan described the economic future of the Falkland Islands, the value of the being British to the islanders, and how their lot could be improved. It included the invaluable role eventually played by HMS Endurance. Between 1988 and 1989 he chaired the Lords Science and Technology Committee and in 1989 was elected a Fellow of the Royal Society under Statute 12, effectively an honorary fellow. He also served as Chairman of the East European Trade Council
In 1990 Shackleton was appointed an honorary Companion of the Order of Australia (AC), Australia's highest civilian honour, "for service to Australian/British relations, particularly through the Britain–Australia Society. Lord Shackleton was Pro Chancellor of the University of Southampton, in which role he was deeply interested in the development of geography at Southampton.
Жеке өмір
1938 жылы Шеклтон Бетти Хоманға үйленді, және олардың екі баласы болды: Александра (1940 жылы туған) және Чарльз (1942-1979).
In 1938 Shackleton married Betty Homan, and they had two children, Alexandra (born 1940) and Charles (1942 1979).