Кіріспе

Жапондық аниме телесериалы Space Runaway Ideon (伝説巨神イデオン) – 1980 жылы Sunrise компаниясы өндірген, Yoshiyuki Tomino жасаған және режиссерлік еткен аниме телесериалы. Ол оның ең танымал туындысы Mobile Suit Gundamнан кейін бірден жарыққа шықты. Алғаш рет 1980-1981 жылдары TV Tokyo арнасында көрсетілді, содан кейін 1982 жылы екі толық метражды фильм шықты, ал кейін 2006 жылдың қыркүйегінен бастап Жапонияда Animax спутниктік телеарнасы көрсетті. Механикалық дизайнын Yuichi Higuchi Studio Submarine студиясында жасады. Телесериалда дизайн студиясы ғана көрсетілген, ал Хигучи кейінгі фильмдер үшін толық авторлық құқық алды. Кейіпкерлерді Tomonori Kogawa жасаған. Сериал 1980 жылдың екінші жартысында Animage Anime Grand Prix жүлдесін жеңіп алды.

Телесериалдар (соңынан бұрын)

Space Runaway Ideon басталады 2300 жылы, адамзаттың болашақта басқа планеталарды мекендеуге бастағаны жеткілікті уақыт өткен соң. Андромеда галактикасындағы Соло планетасында археологтар тобы Идеонның құпия қалдықтарын тапты – үш үлкен бронетанкі, олардың бірігіп, құдай сияқты мехаға айналу қабілеті бар. Олар сонымен қатар "Соло кемесі" деп аталатын үлкен ғарыш кемесімен де кездеседі. Алты ай бойы олар машиналарын қалпына келтірді, бірақ алып танкілерді қозғалта алмады. Кенеттен, Буфф кланы деп аталатын гуманоидты шетелдік өркениет Солоға келеді. Буфф кланының әскери қолбасшысы Доба Ажибаның ең кіші қызы Карала, зерттеу үшін бұйрыққа бағынбай, көмекшісі Маяямен бірге планетаға ұшып келеді (оның командирі Гидже оның мәртебесіне және бір кезде әкесінің әскерінде болғандықтан онымен бірге баруға құлшынбайды). Гидже жіберген сарбаздар оны тығыз қуып жетеді, бірақ олар оны жоғалтып алады. "Шет елдіктердің" (Жер тұрғындары, отарлаушылар) Каралаға шабуыл жасағанын болжай отырып, Буфф кланы шабуылға шығады. Сериалдың афро шашты басты кейіпкері Космо Юки және оның достары Каша Имхоф пен Дек Афта үш танкіге мінеді, олар өздігінен іске қосылады, ал бастапқыда Идеонды құрағанда, Гиджедің әскерін кері қайтарады. Бұл уақытша тынығу, өйткені көп ұзамай басқа күш жіберіледі. Солодағы азат әскери күштердің басшысы Бес Джордан Идеон танкілерін зымырандармен қарулануға бұйырады, бірақ осы оқиға кезінде Солодағы қалаларды Буфф кланының сарбаздары қиратады. Гидже және оның серігі Дамидо, экспедицияларының жетекшісі Абадиди Гуримадемен кездесіп, Идеонды (олар оны "Ғимарат Құдайы" деп атайды) басып алуға тырысып, Соло планетасына тағы да шабуыл жасайды. Тірі қалғандар Соло кемесіне қашып кетеді, ал Бес отарлаушы деп жаңылысқан Карала мен Маяя да кемеге кіреді. Соло кемесіне тез кіретін басқа да азаматтар: Шерил Формоза, Солодағы өркениетті зерттейтін тіл білімі маманы; Шерилдің қарындасы Лин; Банда Лотта; үш бала: Пайпер Лу, Ашура Нобаку және Фард Марака; механик Джоливер Ира, ұшқыш Хатари Набуру; және Моера Фатима. Текуно мен Бенто ұшқыштары көп ұзамай Космо мен Кашаға қосылады, ал Моера Бестің орнын ұшқыш ретінде алмастырады. Көп ұзамай Карала мен Маяяның шетелдіктер екені анықталады, ал Маяя өлтіріледі, Бес Каралаға риза болады және оған өмір сүруге рұқсат береді, бірақ Шерил мен басқалар оған сенбейді. Қарала барлық адамдарға Иде туралы аңызды айтады, ол Иде күшімен құтқарылған Буфф кланының құтқарушысы туралы әңгіме. Буфф кланы осы аңызды жаратылысты ғаламды шарлап іздеді, ол Идеон мен Соло кемесін қуаттандырады. Соло кемесі өзінің қуатты ДС Драйв қозғалтқыштарын пайдаланып, Солодан қашып кетеді және Буфф кланымен субғарыштағы шайқастан кейін Саурус жұлдызы планетасына жетеді. Бес, Космо және басқалары Гигеге күшті Догг Мак Мобильді костюмімен, ал кейінірек адамнан адамға қарсы күреске шығады. Абадиди Караланың үлкен әпкесі Харулудан бұйрық алады, олар енді Каралаға зиян келтіруге алаңдамауы керек және оны өлтіре алады, өйткені ол Ажиба отбасын адамдармен араласып, ұятқа қалдырды. Буфф кланы Кристалл Жұлдызы планетасына Соло кемесін қуып жетеді, онда Абадиди Догг Макке отырып, өзі шығады. Оның Соло кемесін Bajins деп аталатын алып қанатты жаратылыстармен жоюға тырысуы кері әсер етеді және олар оны өлтіреді. Абадиди өлтіріліп, Дамидо жараланғаннан кейін Харулу өзі майданға аттанады. Руинс Стар планетасына келгеннен кейін, Карала өз қарындасымен татуласуға тырысады, бірақ Харулудың қол астындағылары оны қорлайды. Банда Лотта Буфф кланының келтірген барлық зияндылығына ренжіген кезде, оны өлтіруге тырысады, бірақ қысымға бой алдырады. Өлуге дайын болған Карала өзінің күш-қуатымен "Соло" кемесіндегі барлық адамдарға әсер етеді. Соло кемесі Жер базасына келіп, Космо Камиюланы, анасын еске түсіретін офицер әйелді кездестіреді. Көп ұзамай ол оның көз алдында өледі, бұл оның күресуге деген құштарлығын қайтадан жандандырады. Дамидо, енді қалпына келтірілді, Идеоны жоюға соңғы рет тырысады, бірақ ол да өлтіріледі. Соло кемесі Аджиан планетасына барады, ал Гидже планетаға шабуыл жасағанда, Идеон өзінің күшті Қара тесік зеңбірегін қолданады, бұл Буфф кланының зымырандарының планетаға соққы беруіне жол бермейді, бірақ нәтижесінде планетаның көп бөлігін жояды. Гидже Буфф кланының туған жеріне оралады, ал Соло кемесі Flag Star планетасына барады. Соло кемесі мен Харулудың Дорова Заны ғарыш кеңістігінде кездеседі және Дорова жойылады. Харулу қашқанда, бұрынғы махаббаты және Оме қорының мүшесі Дарам Зубамен кездеседі, ол Добамен бірге Буфф кланының императорын құлатуды жоспарлап отыр. Гидже онымен бірге болғандықтан, Дарам енді Соло кемесінің басты қарсыласы болады, ол Кьярал планетасына барады. Онде Космо Китти Киттенмен кездеседі, ол Соло кемесінің қашуын қалайды, өйткені ол олардың соғысқа толы планетасына тек қана көбірек қайғы әкеледі. Китти көп ұзамай Дарамнан атылып, Космо қан құю арқылы Караланың құтқарылғаннан кейін жараланады. Соло кемесі, әлі де Дарамнан қуылғаннан кейін, Жерге жақындасады, бірақ экипаж және аман қалғандар өз жерлестері оларды қарсы алмасады. Шерил мен Джоливер Жер әскерилерінің қуатты Глория компьютерін пайдалану үшін Айға барады және Иде күші шексіз екенін жасайды. Соло кемесі тағы да шабуылға ұшырайды және Идеон өзінің жаңа қаруын, Идеон мылтығын пайдаланып өзін қорғайды. Үш бала Буфф кланының Баруме Барам Мобильді қаруымен соңғы шайқаста Идеонға жасырын кіріп, күтпеген пайда әкеледі, өйткені балалардың қауіпте болған реакциясы Идеонды одан да қуаттырақ етеді және тағы бір қару, Идеон қылышы ашылады. Дарамнан тастап кетілген Гидже Шерилмен кездесіп, Соло кемесіне жасырын кіреді. Оған көптеген адамдар сенбейді, тіпті ол Жерде Дарамды өлтіргеннен кейін де. Жер әскерилері оларды толығымен қабылдамағандықтан, Соло кемесі үйіне қайтуға болмайтын жерсіз қашып кетеді. Буфф кланы Соло кемесінен кейін жоғары дәрежелі Буфф кланының офицерлерін жіберіп, олардың барлығы да сәтсіздікке ұшырайды. Моера шайқаста қаза табады, бұл баршаны, әсіресе дәрігер Рапотты қынжырлатады. Гидже Идеонның ұшқыштарының бірі ретінде оның орнына келеді. Соло кемесі Аджианға оралады, ондағы тұрғындар бұрынғы оқиға үшін оларды жек көреді және олардың әскери жетекшісі кепілге алып, Линды өлтіреді, оны тоқтатуға үлкермейді. Соло кемесі Steckin Star планетасына қашып кетеді және Идеон ауыр зардап шеккен кезде Гидже қаза табады. Идеон шайқастар мен өлімдер күшейе түскен сайын одан да қуатты бола береді, ал Идеон қашқанда бүкіл планетаны екіге бөліп жібереді.

Теледидар аяғы

Әскери басшыларының қайта-қайта сәтсіздікке ұшырауынан кейін Доба өзі Бафф кланының флагманы – Байрал Джинге шығады. Оның қасында Оме Қорының басшысы Гиндоро да бар. Қарала мен Джоливер кенеттен Байрал Джинге жеткізіліп, Доба мен оның әскерлерімен тұтқындалады. Қарала өзінің жерлік (Бес) баласына жүкті екенін айтып, баршасын таң қалдырады, олар қашып үлгереді. Соло кемесі оларды құтқару үшін сол жерге келеді. Доба өз қызын өлтіру үшін не қажет болса, соның бәрін істейтінін жариялайды, бұл Идеонның күшін оятуға себеп болады. Қарала мен Джоливер Байрал Джиннің дәліздері арқылы өтіп, сарбаздардан жасырынуды жалғастырады. Олар ауыр мобильді механика ангарын тауып, оларды қуған сарбаздарды жеңіске жетеді. Доба әскерлеріне Байрал Джин төңірегінде болған жер сілкіністерінің себебін анықтауды бұйырады. Сол сәтте Соло кемесі DS кеңістігінен шығып, тікелей Байрал Джинге соқтығысады. Бафф кланының күштері Соло кемесіне жақындасады, ал Идеон олармен шайқасуға шығады. Қарала мен Джоливер ғарыш киімдерін киіп, Соло кемесі оларды құтқаруға келгенін түсінеді. Олар доктан шығып кетеді, бірақ сарбаздар оларды әлі де қуалайды. Космо Соло кемесіне Идеон қаруын сақтап қалуды бұйырады, себебі оны сол жерде қолдану мүмкін емес. Бес пен Хатари Қарала мен Джоливерді таба алады. Қараланың қарнынан ерекше жарық шығады. Бес Қаралаға көмектесу үшін Соло кемесінің бірінші қаруына барады. Ол оларды қуған сарбаздарға оқ атып, жоқ етеді. Олар Бафф кланының шағын шаттлына қадам басады. Идеон жауларға қарсы «Барлық зымырандар» шабуылын қолданады. Джоливер Қаралаға, олар шаттлға отырғанда, оның күші артқанын айтады. Бес Хатариге Соло кемесін кері тартып, Идеонды Қарала мен Джоливерді қорғауға жіберуді бұйырады. Космо Идеонды олардың шаттлына қарай бағыттайды, бірақ Идеон жеткенге бірнеше секунд қалғанда жарылыс оны жоқ етеді. Космо Қарала мен Джоливердің болжамды өлімі үшін Бафф кланын қарғыйды. Хатари Идеон көрсеткіші қалыпқа келгенін хабарлайды, ал Бес оған жылдамдықты кері қайтарып, қашуға бұйырады. Доба жауға қарсы күштерінің жетіспеушілігіне ашуланып, ренжіді. Кенеттен Идеонның алдында жарқыраған жарық пайда болады. Ол – Қарала мен Джоливер, ешбір зардапсыз. Идеон оларды ұстап алып, Соло кемесіне қайта оралады. Космо Бес пен Хатариге қуанышты жаңалықты жеткізеді. Джоливер Қаралаға ол керемет әйел екенін және егер ол Беспен бірге болмаса, онымен бірге болатынын айтады. Соло кемесі Нөлдік кеңістікке қашып кетеді. Доба өз күштеріне Соло кемесін ғаламның шетіне дейін іздеуді бұйырады. Сол сәтте Идеон оянады. Тағы бір ғажайып жарық Соло кемесін қоршап алады. Доба мен Қараланың кездесуі адамзаттың соңғы үміті болды, бірақ екі тарап та оны қабылдамады. Идеон шексіз күшін босатады, Қараланың баласын бастауыш ретінде пайдаланады және Идеон екі нәсілді де жоқ етеді. Ол адамзат пен Бафф кланын шашыратып, оларды ғаламның шетіне жіберіп, қайтадан ақылды және мейірімді болып туылсын, технологияны ақылдырақ қолдансын және технологияны қолдану арқылы жасаған қателіктерін ешқашан қайталамасын. Пайпер Лу мен Қараланың баласының рухы кеңістік арқылы саяхаттайды.

Құдайға жалын

Телесериал аяқталғаннан кейін екінші фильм оқиғаларды күрт өзгертеді. Бафф кланы "Гандо Рова" атты қуатты соғыс кемесін құрастыруды аяқтауда, ол тіпті Идеоннан да күшті болуы мүмкін. Доба қызының қанына қастандық жасап, оны ғаламның шетіне дейін қуатынын жариялағаннан кейін, Соло кемесі көптеген Бафф кланы әскерлерінің қуып жететінінен қашып құтылады. Харулу өзінің ең үздік жауынгерлері – Торороф пен Киларулды Занза-Лубуға жібереді. Шерл, Лин мен Гидженің өліміне қатты қайғырып, мас күйде, Иденің балаларды қорғауға ниеттенгенін білген соң, Идеонды күшейту үшін Пайпер Луды кеме палубасына шығарады. Идеон қаруының күшімен оны кемеден лақтырып жіберіп, сүйікті Гиесімен қайта қосады. Карала Пайпер Луды құтқарып, Соло кемесі қашып үлгереді. Соло кемесінің басқару пультінде Карала Бестің баласын күтіп жатқанын айтады, ал Космо мен басқалары оны Мессия деп атайды. Киларул мен Торороф Харулуға оралып, Карала мен оның туылмаған баласы Иденің көрінісі екенін хабарлайды. Харулу баланың дүниеге келуін болдырмауға және Иденің күшін оятуын тоқтатуға шешім қабылдап, Караланы өлтіруге тырысады. Олар отырған Занза-Лубу шайқаста қирап, бірақ үшеуі Соло кемесіне жетіп үлгереді. Торорофты Банда Лотта өлтіреді, ал оны Киларул көп ұзамай өлтіреді. Қарала өзін ашып, Харулуды өлтіргісі келеді, бірақ Харулу оның бетіне оқ атып, оны өлтіреді, содан соң Киларулмен бірге дереу қашып кетеді. Бірақ көп ұзамай екеуі де Идеон қаруымен жойылды. Темірде, метеорлар Жерге, оның колониялық планеталарына және Бафф кланының туған жеріне құлап, барлығын өлтіріп, оларды қараусыз шөлге айналдырады. Идеоннан қорқып, қашуға тырысқан Гиндоро Добаның сөзін тыңдамайды, содан кейін өлтіріледі. Доба қыздарының өліміне ашуланып, Бафф кланының әскери күштеріне Гандо Роуаға жақындап келе жатқан Соло кемесіне шабуыл жасауды бұйырады. Осы шайқаста Каша сынықтардан қаза табады, ал Бафф кланының сарбаздары Соло кемесінің басқару пультіне жетіп алады. Хатари, Рапот және Ашура қаза табады, ал Фард ауыр жарақат алады. Бестің мойнына оқ тиіп, ол қалған шабуылшыларға оқ атуға үлгереді. Доба Идеонды жою үшін барлығының өмірін құрбан етуге дайын, сондықтан оның әскерлері оны өлтіреді, бірақ Идеон басқару пультіне шабуыл жасағанда олар да жойылды. Идеон Гандо Рованы жоюға тырысады, ол атып, барлығын өлтіріп, Соло кемесін қиратады. Иде оянады, Идеон мен Гандо Рова бүкіл ғаламды жоятын жарылыспен жойылды. Бафф кланының және жер тұрғындарының жалаңаш рухтары тыныштықпен ғарышқа көтеріледі. Бес пен Караланың баласы, "Мессия" барлығын ғаламдағы Жерге ұқсас жаңа планетаға бастап әкеледі.

DVD-дері

Идеонның үйге түсірілген бейнефильмдерінің барлығы өте шектеулі санда шығарылды. Серияның бірінші DVD жинағы артық өндірілді, нәтижесінде көптеген даналар шығарылғаннан кейін бірнеше жыл өтсе де сатылмады, сондықтан екінші жинақ және фильмдер жинағы әлдеқайда аз санда өндірілді. Осының салдарынан, олар тез сатылып кетті және екінші жинақтың өзі Yahoo! Japan аукциондары немесе amazon.co.jp сияқты сайттарда қолданылған күйде 80 000 иеннен астам бағаға сатылды, ал барлық үш жинақ 120 000 иеннен (1000 АҚШ долларынан астам) сатылды, бұл 38 эпизод пен 2 фильм үшін таңғажайып көрсеткіш. (Анықтама үшін, 153 эпизодтан тұратын Dragon Ball жинағы жаңа күйде 100 000 иенге, 800 АҚШ долларына сатылды.) 2006 жылы Идеон қайтадан жеке DVD-де шығарылды, бірақ бұл дискілер, бұрынғы Идеон шығарылымдары сияқты, төмен өндіріс көлеміне байланысты тез арада қолжетімсіз болды. Телесериалдың Blu-ray жинағы 2013 жылдың 2 ақпанында жарық көрді. 2017 жылдың 8 қарашасында Hidive компаниясы сериалды өз веб-сайтында 2017 жылдың 9 қарашасынан бастап көрсетуге ниеттенгенін хабарлады. 2023 жылдың тамызынан бастап серия Hidive платформасында қолжетімді емес. 2018 жылдың 5 шілдесінде аниме дистрибьюторы Maiden Japan компаниясы серияға лицензия алғанын жариялады. 2 дискілік SDBD жинағы 2018 жылдың 11 желтоқсанында шығаруға жоспарланған, бірақ жанкүйерлердің наразылығынан кейін, Hidive-та көрсетілген сапаны ескере отырып, Section23 компаниясы SDBD жинағын тоқтатып, оны кейінірек HD Blu-ray жинағымен алмастыратынын мәлімдеді. HD Blu-ray жинағы 2019 жылдың 5 ақпанында жарық көрді.