Кіріспе

Mrs. Parker and the Vicious Circle) – 1994 жылы Алан Рудольф түсірген американдық тарихи драмалық фильм. Фильмде Дженифер Джейсон Ли жазушы Дороти Паркер рөлінде ойнайды және 1919 жылдан 1929 жылға дейін Манхэттендегі Алгонкин қонақүйінде дерлік әр апта күні кездесетін жазушылар, актерлер және сыншылар тобы – Алгонкин дөңгелек үстелінің мүшелері бейнеленген. Фильм 1994 жылғы Канн кинофестивалінің ресми қатысушысы болып, «Алтын пальма» сыйлығына ие болды. Фильм сыншылар тарапынан жоғары бағаланды, бірақ коммерциялық сәттілікке жете алмады. Ли Ұлттық кино сыншылары қоғамының «Үздік әйел актер» сыйлығын жеңіп алды. Редактор Франк Крауниншилд рөлін ойнаған Питер Бенчли – юморист Роберт Бенчлидің немересі, ол бір кезде Крауниншилд басшылығында жұмыс істеген. Актер Уоллес Шон – «Нью-Йоркер» журналының көп жылдық редакторы Уильям Шонның ұлы.

Сюжет

АҚШ-та тыйым салу дәуірінде Алгонкин қонақ үйі "Зұлым шеңбер" деп аталатын зиялылар тобының бас қосып отыратын орны болды. Олардың ішінде сәтті жазушы Дороти Паркер де бар еді. Есірткіге тәуелді күйеуімен қиын жағдайда күрескен ол, "Vanity Fair" журналындағы әріптесі Роберт Бенчлидің шын достығынан көңіл көтеріледі. "Зұлым шеңбер" импровизациялық театрлық қойылымды сәтті өткізеді, осы арқылы Дороти Чарльз Мак-Артурмен танысады. Олардың қарым-қатынасы тастап кетуге және абортқа соқтырады, бұл оның өткір және күмәнді мінезін қалыптастыра түседі. Депрессияға батқан Дороти өзін-өзі өлтіруге тырысады, бірақ Роберт араласып, жүрек ауруынан қорқып, романтикалық қатынасқа түспеуді шешеді. Махаббатқа үміті қалмаған Дороти мен Роберт әртүрлі жолдармен жүреді, түрлі қарым-қатынастар мен өмірлік тәжірибелерден жұбаныш іздейді. 1945 жылы Дороти Роберттің бауыр циррозынан қайтыс болғанын естіп, тағы бір қайғыға ұшырайды. Психоанализға жасаған барлық тырашалар оның ішкі қараңғылығын сейілтуге көмектеспейді. 1958 жылы, Нью-Йоркте қарттап, көбірек оқшауланған күйде ол маңызды әдеби сыйлыққа ие болады.

Даму

Режиссер Алан Рудольф бала кезінде Роберт Бенчлидің очерктер жинағында Глуас Уильямстың суреттерін тапқанда Алгонкин дөңгелек үстеліне қызығушылық танытқан. 1995 жылы ол: "Алгонкин қонақ үйінің дөңгелек үстелі, оның символикасы және одан тараған әсер, мүмкін, ғасырдың 50 ең маңызды оқиғасының қатарында болды" деді. 1920-ші жылдардағы Париждегі американдық эмигранттар туралы "The Moderns" фильмін түсіргеннен кейін Рудольф сол дәуірдегі нақты оқиғаларға негізделген драма жасауды қалады. Ол романист және бұрынғы "Вашингтон Стар" газетінің журналисі Рэнди Сью Кобернмен бірге әйгілі жазушы Дороти Паркер туралы сценарий жазуға кірісті. 1992 жылы Рудольф кинорежиссер Роберт Альтман ұйымдастырған 4 шілде мерекесіне қатысты, онда ол актриса Дженнифер Джейсон Лимен танысты. Рудольф оның Паркерге физикалық ұқсастығына және джаз дәуірі туралы біліміне таң қалды. Ли фильмде түсуге соншалықты құлшыныс танытты ki, "әдетте фильм үшін алатын гонорарының оннан бір бөлігіне" келісті.

Түсірілім

Рудольф фильмді Монреальде түсірді, себебі оның ескі қаласындағы ғимараттардың сыртқы көрінісі кезеңдік Нью-Йорк қаласына ең жақын еді. Фильмнің 40 күндік түсірілімі барысында актерлар "Кэмп Рудольф" деп аталған тозығы жеткен қонақ үйде тұрып, түні бойы покер ойнады. Ли осы іс-шараларға қатысудан бас тартты, камера алдында да, артында да кейіпкерінің рөлінде болуды жөн көрді. Ол рөлге қатысты көп зерттеулер жасады және "Мен оған мүмкіндігінше жақын болуды қаладым" деді. "Миссис Паркер және қатыгез айналым" фильмінің алғашқы монтаждалған нұсқасы 1993 жылғы Канн кинофестивалінде көрсетілді, онда ол киносыншыларды екіге бөліп жіберді. Кейін Ли өзінің акценті салдарынан түсіну қиын болған бірнеше сахналарды қайта түсіргені туралы әңгіме тарады, бірақ ол мұны жоққа шығарды. Осы фильмдегі рөлі үшін Ли "Драма" жанрындағы үздік әйел рөлі үшін "Алтын глобус" сыйлығына және "Ең үздік әйел актер" номинациясы бойынша "Тәуелсіз рух" сыйлығына ие болды.