Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Кения провинциясы
Province of Kenya
Кенияның Рифт аңғары провинциясы, Угандамен шекаралас, 2013 жылғы Кенияның жалпы сайлауына дейін Кенияның сегіз провинциясының бірі болды. Рифт аңғары провинциясы Кенияның ең ірі және экономикалық тұрғыдан ең маңызды провинцияларының бірі еді. Ол арқылы өтетін Кения Рифт аңғары басымдық құрды және провинцияға оның атын берді. 2009 жылғы халық санауына сәйкес, бұрынғы провинцияның ауданы және халық саны 10 006 805 адамды құрады, бұл оны елдегі ең үлкен және ең көп халқы бар провинцияға айналдырды. Провинция халқының көп бөлігі бұрынғы Найроби және Ньянза провинциялары арасындағы жолақта тұрды. Астанасы Накуру қаласы болды.
Rift Valley Province of Kenya, bordering Uganda, was one of Kenya's eight provinces, before the 2013 Kenyan general election. Rift Valley Province was the largest and one of the most economically important provinces in Kenya. It was dominated by the Kenya Rift Valley which passes through it and gives the province its name. According to the 2009 Census, the former province covered an area of and would have had a population of 10,006,805, making it the largest and most populous province in the country. The bulk of the provincial population inhabited a strip between former Nairobi and Nyanza Province. The capital was the town of Nakuru.
Округтер
2013 жылдың наурызында Кенияның жалпы сайлауынан кейін провинция округтерге бөлінді және Рифт аңғары провинциясы таратылды. Код Округ Бұрынғы провинция Ауданы (км²) 2009 жылғы халық санағының саны Астанасы 23 Түркана Рифт аңғары 71,597.88 55,399 Лодуар 24 Батыс Покот Рифт аңғары 8,418.25 12,690 Капенгурия 25 Самбуру Рифт аңғары 20,182.52 23,947 Маралал 26 Транс-Нзоя Рифт аңғары 2,469.98 18,757 Кітале 27 Уасин-Гишу Рифт аңғары 2,955.38 94,179 Эльдорет 28 Эльгейо-Маракуэт Рифт аңғары 3,049.73 69,998 Итен 29 Нанди Рифт аңғары 2,884.57 52,965 Капсабет 30 Баринго Рифт аңғары 11,075.35 55,561 Кабарнет 31 Лайкипиа Рифт аңғары 8,696.13 99,227 Нанюки 32 Накуру Рифт аңғары 7,509.5 1,603,325 Накуру 33 Нарок Рифт аңғары 17,921.28 50,920 Нарок 34 Кажиадо Рифт аңғары 21,292.76 87,312 Кажиадо 35 Керичо Рифт аңғары 2,454.57 52,396 Керичо 36 Бомет Рифт аңғары 1,997.97 30,129 Бомет Барлығы 182,505.1 1,006,805
As of March 2013 after the Kenyan general election, 2013, the Province was partitioned into counties and Rift Valley Province was dissolved. Code County Former Province Area (km2) PopulationCensus 2009 Capital 23 Turkana Rift Valley 71,597.8855,399 Lodwar 24 West Pokot Rift Valley 8,418.2512,690 Kapenguria 25 Samburu Rift Valley 20,182.5223,947 Maralal 26 Trans Nzoia Rift Valley 2,469.9818,757 Kitale 27 Uasin Gishu Rift Valley 2,955.3894,179 Eldoret 28 Elgeyo Marakwet Rift Valley 3,049.7369,998 Iten 29 Nandi Rift Valley 2,884.5752,965 Kapsabet 30 Baringo Rift Valley 11,075.3555,561 Kabarnet 31 Laikipia Rift Valley 8,696.1399,227 Nanyuki 32 Nakuru Rift Valley 7,509.51,603,325 Nakuru 33 Narok Rift Valley 17,921.2850,920 Narok 34 Kajiado Rift Valley 21,292.7687,312 Kajiado 35 Kericho Rift Valley 2,454.5752,396 Kericho 36 Bomet Rift Valley 1,997.9730,129 Bomet Totals 182,505.110,006,805
География
Ұлы Рифті алқабы солтүстігіндегі Түркана көлінен басталып, Кенияның оңтүстігіне қарай созылады және Эльгейо тіктемесі сияқты бірнеше ерекше географиялық нысандарды қамтиды, ол танымал туристік орын. Рифт алқабынан өзге, аймақта маңызды географиялық нысандар да бар: сөнген Лонгонот және Сусва жанартаулары, сондай-ақ Баринго, Богория, Магади, Накуру, Найваша көлдері, Сугута аңғары және Түркана көлі.
The Great Rift Valley runs south through Kenya from Lake Turkana in the north and has several unique geographical features, including the Elgeyo escarpment which is a popular tourist attraction. Apart from the Rift Valley itself, the area has other important geographic features such as: the extinct volcanoes Mount Longonot and Mount Suswa and Lake Baringo, Lake Bogoria, Lake Magadi, Lake Nakuru, Lake Naivasha, the Suguta Valley, and Lake Turkana.
Геология
Кенияның көп бөлігі кембрийге дейінгі фундаменттік тау жыныстарымен жабылып жатыр, ал Кения рифті алабы (типік созылу алабы) мезозой шөгінділерін жабатын үшінші дәуірдің вулканикалық тау жыныстарын қамтиды (жақында осы шөгінділер мұнайды іздеуге қарастырылды). Шөгінді алаптар Анза ойысы бойымен кейінгі палеозойдан ерте үшінші дәуірге дейін Гондваналандтың үлкен бөлінуі кезінде созылу тектоникасы арқылы қалыптасты. Миоцен кезеңінде аймақ үлкен лава ағындарымен қатар, ірі шекаралық жарылымдар бойымен үнемі көтеріліп, шөгіп отырды. Анза ойысы Түркана көлі аумағындағы қазіргі рифтік аңғармен қиылысады. Жарылу процесі бүгінге дейін жалғасуда, негізінен солтүстікте, мұнда белсенді жанартаулар көптеп кездеседі.
A large part of Kenya is underlain by Precambrian basement, while the Kenya rift basin (a typical extensional basin) hosts Tertiary volcanics that cover Mesozoic sediments (Recently these sediments have been considered for oil exploration). The sedimentary basins evolved along the Anza trough during the Late Paleozoic to Early Tertiary times through extension tectonics during the major Gondwanaland breakup. In the Miocene Period, the region underwent intermittent uplift and subsidence along major boundary faults accompanied by a large outpouring of lava flows. The Anza trough intersects the modern rift valley in the area of Lake Turkana. Rifting still continues today; primarily in the north, where active volcanoes are more plentiful.
Экономика
Биік таулы аймақтар егіншілік және ауыл шаруашылығы үшін қажетті жауын-шашынмен қамтамасыз етеді, бұл Рифт аңғарының тұрғындарының экономикалық негізін құрайды. Керихо ауданының таулы жерлерінде өндірілген шай әлемдік деңгейде танымал, бірақ бау-бақша шаруашылығы да аудан экономикасының маңызды бөлігі болып табылады, сонымен қатар мал шаруашылығы да кеңінен дамыған. Дегенмен, Рифт аңғары аймағының экономикалық әлеуеті толыққанды пайдаланылмаған, бірақ халық санының өсуі мен білім сапасының жақсаруы жақын арада бұл жағдайды өзгертуі мүмкін. Аймақ тұрғындарының көп бөлігі әлі де ауылдық жерлерде тұрады, бірақ қалалану үрдісі біртіндеп күшейіп келеді; жаңа қалалар мен кенттер ауылдық жерден қалаға көшіп келу ағынын қабылдап, тиісті саясат жүргізілсе, Рифт аңғары провинциясы елдің экономикалық және мәдени орталығына айналуы мүмкін.
The highlands provide adequate rainfall for farming and agriculture which is the economic base of the residents of the Rift Valley. Tea from the highlands in the Kericho district enjoys a worldwide reputation, but horticulture is an important part of the district's economy and cattle raising is also practised to a large extent. The full economic potential of the Rift Valley region is, however, far from fully exploited, though the current growth in population and improved education may change this in a near future. People in the province are still mostly rural, but urbanisation is gradually increasing; new cities and towns contain the rural urban migration and, provided the right policies are instituted, the Rift Valley province will be able to emerge as a national economic and cultural hub.
Ұлты
Рифт аңғарында әр түрлі қауымдар мекендейді. Рифт аңғарының халқы – әртүрлі этникалық топтардың құрамы, ал Календжин және Масаи – ең белгілі этникалық топтардың екеуі. Кенияның көптеген жетекші жүгірушілері Календжин қауымынан шыққан. Масаи халқы ұлттық және халықаралық деңгейде ең танымал мәдени ерекшелікке ие және Кенияның халықаралық мәдени символы болып саналады.
The Rift Valley is home to various communities. The people of the Rift Valley are a mesh work of different ethnic identities, and the Kalenjin and the Maasai are two of the best known ethnic groups. Most of Kenya's top runners come from the Kalenjin community. The Maasai people have the most recognizable cultural identity, both nationally and internationally, and serve as Kenya's international cultural symbol.