Кіріспе

1995 жылы Атлантика мұхитында болған 3-санатты «Мэрилин» дауылы 1989 жылғы «Гюго» дауылынан бері Виргин аралдарына соққан ең күшті дауыл болды. Бұл шамамен екі апта ішінде Ливард аралдарына соққан немесе әсер еткен үшінші тропикалық циклон болды, ал қалғандары – «Ирис» және одан әлдеқайда күшті әрі қиратушы «Луис» дауылдары. 1995 жылғы Атлантика дауылдар маусымының он үшінші аталған дауылы, жетінші дауыл және үшінші ірі дауыл болған «Мэрилин» 12 қыркүйекте Африка жағалауынан 7 қыркүйекте жылжыған тропикалық толқыннан тропикалық депрессия ретінде пайда болды. Пайда болғаннан кейін, дауыл тез арада тропикалық дауылға айналып, 14 қыркүйекте Кіші Антиль аралдарына 1-санатты күшпен соққан кезде тұрақты түрде күшейіп дауылға айналды. Кариб теңізінің солтүстік-шығысына енгеннен кейін, жылдам күшею орын алды және ол 16 қыркүйекте Пуэрто-Риконың солтүстігінде 3-санатты дауылға жетті, содан кейін АҚШ-тың Виргин аралдарына әсер етті. «Дауылды іздеушілер» тобының барлау рейсі тропикалық циклон үшін ерекше жағдай – ақ жауынның болуын хабарлады. Бермуда аралдарынан солтүстікке қарай бағыт алған «Мэрилин» 22 қыркүйекте әлсіреп, тропикалық емес дауылға айналды. Қалдық айналымы 23 қыркүйек – 1 қазан аралығында Атлант мұхитында, Жаңа Шотландияның оңтүстігінде қозғалды. «Мэрилин» жалпы он үш адамның өліміне себеп болды, олардың көпшілігі қайықтарда немесе жағалауда суға батып кетті. Сент-Томас аралында он бір мың адам үйсіз қалды, ал келтірілген зиянның шамамен 2 миллиард долларға (1995 жылғы АҚШ доллары) жететіні анықталды, содан кейін «Хортенс», «Эрика», «Жорж», «Хосе», «Ленни» және «Дебби» дауылдары да соқты.

Метеорологиялық тарих

Мэрилиннің пайда болуы 7 қыркүйекте Африка жағалауынан қалыптасқан тропикалық толқыннан бастау алды. Толқынның айналымына күшті, төменгі қабаттағы желдер кірді, бірақ конвекция аз болды. Жүйе бірнеше күн бойы антициклондық ағымның үстінен батысқа қарай жылжуды жалғастырды. 12 қыркүйекте спутниктік суреттерде дезорганизацияланған толқын байқалды және конвекция күшейгеннен кейін ол 15-ші тропикалық депрессия деп жарияланды. 15-ші тропикалық депрессия жылдам күшейіп, алты сағаттан кейін Мэрилин тропикалық дауылға айналды. Аталған дауылға бір күн өткен соң, Мэрилиннің статусы урағанға дейін көтерілді, сондай-ақ оның бағыты солтүстік-батысқа бұрылды. Келесі бірнеше күнде Мэрилиннің жолы субтропикалық жотаның әлсіздігіне байланысты батыс-солтүстікке және солтүстік-батысқа қарай бағытталды. Мэрилин 1-санатты ураған болды; ол Барбадос және Мартиникадан 84 шақырым (52 миль) солтүстікке өтті. Алынған мәліметтерге сәйкес, урағанның көзінде екі концентрлі желдің максималды деңгейі анықталды. Мэрилиннің күші тез төмендеді, ең жоғары жел жылдамдығынан азайды. 2100 UTC-де Барбадос, Сент-Винсент, Гренадиндер, Сент-Люсия үшін ураған туралы ескерту, ал Доминика үшін ураған қаупі туралы хабарлама жарияланды. 14 қыркүйекте Мартиника үшін де ураған қаупі туралы ескерту шығарылды. 13 қыркүйектегі 2100 UTC Гренадиндер арқылы Сент-Мартенге дейін, Гваделупа, Сент-Бартелеми және Сент-Мартеннің француз бөлігіне дейін ұзартылды. 1500 UTC-де Пуэрто-Рико ураған қаупі астына алынды. 1700 UTC-де Гваделупа, Сент-Бартелеми және Сент-Мартеннің француз бөлігі ураған қаупіне байланысты бақылауға алынды. Төрт сағаттан кейін Пуэрто-Рико, АҚШ және Ұлыбританияның Виргин аралдары, Гваделупа үшін ураған туралы ескерту жарияланды. Бұл ескерту 48 сағат ішінде күшін жойды. 18 қыркүйекте 1500 UTC-де Бермуд аралдары тропикалық дауыл туралы ескертуге ие болды, ол алты сағаттан кейін ескертуге дейін жаңартылды. Ескерту 19 қыркүйекте тоқтатылды. Барбадостың 250 мың тұрғыны 13 қыркүйек түнін баспаналарда өткізді.

Антигуа

Антигуада тіркелген ең жоғары жел шапқыны – Антигуа метеорологиялық қызметі аралда кең ауқымды су тасқыны болғанын және банан ағаштарына зиян келгенін хабарлады. Қалған зақымдар желдің салдарынан туындады.

Басқа аудандар

Бермуд аралдарында тұрақты желдің жылдамдығы 45 миль/сағатқа жетті, ал Антигуада тұрақты желдің жылдамдығы тропикалық депрессия деңгейінде болды. Сент-Мартенде тұрақты желдің жылдамдығы болды, ал ең жоғарғы соққысы жаңбыр Сент-Мартенде белгісіз жерде рекордтық деңгейде тіркелді.

АҚШ Виргин аралдары

АҚШ президенті Билл Клинтон АҚШ Виргин аралдарын федералдық апат аймағы деп жариялап, федералдық көмек алуға мүмкіндік берді. Алайда, Ұлттық гвардия Сент-Томасқа дауылдан кейін екі күннен соң, ал FEMA үш күннен соң келді. Осы уақыт аралығында, әсіресе азық-түлік дүкендерін тонау, азық-түлік пен суды ретпен таратуға кедерілді. Виргин аралдарының Төтенше жағдайларды басқару агенттігі (VITEMA) бес тарату пунктін ұйымдастырды. Мэрилин дауылынан келген зардапты жоюға көмектесу үшін 2100-ден астам федералдық агенттік қызметкерлері аттандырылды. Төрт келісімшарт дереу ғимараттарды жөндеу үшін қабылданды. Порттың зақымдануын тексеру үшін суға түсуші топтар жіберілді, ал АҚШ Теңіз күштерінің құрылысшылары қоғамдық ғимараттарды жөндеу жұмыстарын бастады. Әскери және қауіпсіздік күштеріне 500-ге жуық Армия, Әуе күштері және Теңіз күштерінің қызметкерлері, 500 Ұлттық гвардияшы және 500 федералдық құқық қорғау органының өкілдері кірді. Сент-Томас әуежайы мобильді басқару мұнарасы арқылы рейстерді қабылдауға ашық болды. Сент-Томас ауруханасы жұмыс істеді, бірақ генераторлармен қамтамасыз етілді. Бірінші FEMA апаттан қалпына келтіру орталықтары 23 қыркүйекте Сент-Томаста ашылды. 11 қазанға дейін 1500 үйді жөндеуге қарыз берілгені хабарланды, олардың көп бөлігі 2500 доллардан кем сомада болды. 19000-нан астам тұрғын үйге қатысты өтініш келіп түсті, олардың 2800-ден астамы мақұлданды. Тағайындалған 15000 тексерудің шамамен 5000-ы аяқталды. Жеке және отбасылық гранттарға 7800-ден астам өтініш келіп түсті, ал 4000 SBA қарыз өтінішінің 43-і жалпы сомасы 744 100 долларға мақұлданды, орташа қарыз сомасы 17 300 долларды құрады.