Кіріспе

Жаңа Зеландиядағы шаңғы алаңы

Тюроа (немесе Туроа) – Жаңа Зеландияның Солтүстік аралындағы ең биік тау – Руапеху тауының оңтүстік-батыс беткейінде орналасқан, Тонгариро ұлттық паркіне қарасты шаңғы алаңы. Бұл аймақта тау жолы салынып бітіруге дейін шаңғы тебуге қолданылып келген, бірақ алғашқы көтергіштер 1978 жылы іске қосылды. Екі жаңадан бастағандарға арналған аймақ, сондай-ақ көптеген орташа және тәжірибелі шаңғышыларға арналған жолдар бар. Жоғарғы алаңда табиғи құбырлар, тік құламалар, жылдамдықтың жолдары мен жеңіл беткейлер, әрі бірнеше жергілікті серуендерге арналған аймақтар орналасқан. Төменгі алаңда бір ғана тар бастауыш жолы – Кларри жолы және бірнеше орташа деңгейдегі жолдар бар. Олар сонымен қатар жоғарғы таудан базалық аймаққа қатынау үшін де қолданылады және көбінесе көп адамға толы болады. Алаңның тік құлауы бар. Шаңғы алаңына Охакуне қаласынан Тау жолы арқылы жетуге болады. Тау жолын 1952 жылы Тау жолы қауымдастығын құрған Охакуне тұрғындары, көбінесе демалыс күндері салған. Олардың мақсаты – Руапехудің оңтүстік беткейлерін шаңғы тебу үшін ашу болды, бұл, бір жағынан, алдыңғы онжылдықтарда қаладағы ағаш өңдеу өнеркәсібінің төмендеуіне байланысты жаңа өндіріс саласы ретінде қарастырылды. Қазіргі атауы өзгертілген Құрылыс министрлігі бір рет жол құрылысына арналған басқа жобаға тиесті су өткізгішті "жоғалтып" көмектескен. 17 шақырымдық жол 1963 жылы ашылды. Жол табиғи ормандардан өрлеп көтеріліп, ағаштардың жоғары жағынан шығып, төменгі лифт тұрақтарының жанында аяқталады. Туроа 2000 жылдан бері Руапеху Альпілік Көтергіштерге тиесілі, ол жақын маңдағы Уакапапа шаңғы алаңына да ие. Екі алаңның арасында өтуге болады. Екеуі де бірлесіп жұмыс істейді және екі алаңға да бір билетпен баруға болады. Бірге алғанда, олар Жаңа Зеландиядағы және мүмкін, Оңтүстік жарты шардағы ең ірі шаңғы курорты болып саналады. Қалай болғанда да, жақсы күні шаңғымен немесе сноубордпен таудың басына дейін көтеріліп, Кратер көлін көріп, содан кейін шаңғымен алаңға немесе Уакапапаға түсуге болады. Аяз күндері Таранаки тауын да көруге болады. 1995 жылы кратер көлінде шағын жанартаулық атқылау болғанда, тас, күл және бу шығып, шаңғышылар алаңнан эвакуацияланды. 2007 жылы шаңғы алаңына жоғары жылдамдықты, алты орындық көтергіш орнатылды, ол шаңғы алаңының жоғарғы бөлігіне дейін барған ескі T-тұғырлық көтергіштің орнына қойылды. Көтергіш орнатылғаннан кейін кабельдердің жолдан шығып кетуі сияқты бірнеше ақаулықтар анықталды. 2010 жылдың қысында көтергіштің екі тірегі құлап, көтергіш бастапқы жобадағы 10 жоғары тіректің орнына 15 жаңа, қысқа тірегімен қайта құрылды және 2011 жылғы маусымда ашылды. Жаңа жобалау кезінде лифт астынан өткен ескі, тұрақты ұстағыш төрт орындық көтергішті орнынан жылдастыру қажет болды.

Ерікті түрде қолдану

2022 жылы климаттық өзгерістерге байланысты нашар қар маусымынан кейін, Уакапапа және Туроа тау шаңғысы курорттарының бас компаниясы – Руапеху Альпін Лифтс, банкроттықтан аулақтау үшін ерікті басқаруға өтті. Компания 1953 жылы шаңғы клубтарының мүшелері құрған коммерциялық емес ұйым болып табылады және оның жалпы қарызы 30 миллионнан астам Жаңа Зеландия долларына жетті. COVID-19 пандемиясынан туындаған бұзылыстардан кейін Руапеху Альпін Лифтс компаниясының қаржылық жағдайы күрт нашарлады. Инвесторлар немесе Жаңа Зеландия үкіметінен қосымша қаржы табуға жасалған әрекеттер бастапқыда сәтсіз аяқталды.

Көтергіштер

Туроада үш шаңғы көтергіші жоспарлануда, олар 2030 жылға дейін аяқталуы тиіс. Жаңа Quad Express көтергіші High Noon Express көтергішінің батысына орналасады, бұл бұрынғы Jumbo T Bar көтергіші жұмыс істеген жерге қол жеткізуді жақсартады. Қазіргі Giant тұрақты тұтқалы кресло-лифті жаңа ажыратылатын квадро-экспресспен алмастырылады. Туроада Парклан және Мовенпик кресло-лифттерінің орнына гондола салу жоспарлануда, ол базалық аймақтан басталып, Мовенпик кресло-лифтісінің жоғарғы станциясында аяқталады, ал орталық станция Винтергарден бастаушылар аймағына қол жеткізуге мүмкіндік береді.

Лифт атауы | Жол жүру уақыты | Сыйымдылығы және жылдамдығы | Бастау биіктігі | Тікелей көтерілу
---|---|---|---|---
High Noon Express | 6 мин | 3200 адам/сағ, 5 м/с | 1924 м | 398 м
Ngā Wai Heke креслосы | 8 мин | 1800 адам/сағ, 2 м/с | 1730 м | 225 м
Movenpick креслосы | 15 мин | 2000 адам/сағ, 2 м/с | 1620 м | 307 м
Giant Chair | 12 мин | 1200 адам/сағ, 2.5 м/с | 1747 м | 310 м
Parklane Chair | 7 мин | 1200 адам/сағ, 2 м/с | 1620 м | 136 м
Альпина алаңы Пластинкасы | 2 мин | 720 адам/сағ | 1600 м | 12 м
Wintergarden Пластинкасы | 2 мин | 720 адам/сағ | 1760 м | 20 м
Alpine Meadow Carpet Lift | 2 мин | 360 адам/сағ | 1605 м | 10 м

Көтергіштерді жұмсақ күнінде сағатына 11 300 адамға дейін тасымалдауға болады, бұл Жаңа Зеландиядағы Whakapapa-дан кейінгі екінші ең көп сыйымдылыққа ие шаңғы аймағы. 2007 жылдың қысына жаңа жоғары жылдамдықты алты орындық кресло-лифт қосылды, ол таудың басына дейінгі ескі T-бар көтергішін алмастырды.