Кіріспе

Йоханнес Шеффер (2 ақпан 1621 – 26 наурыз 1679) – өзінің заманының ең маңызды швед гуманистерінің бірі. Ол сондай-ақ Ангел деп танылып, әнұрандар жазуымен есімдері сақталған. Шеффер Киелі Рим империясының бір бөлігі болған Страсбург қаласында дүниеге келген. Ол ақсүйек отбасынан (Шеффер) шыққан, онда және қысқа мерзімге Лейденде университетте оқыған. 1648 жылы Уппсала университетінде шешендік өнер мен мемлекеттік басқару бойынша Скиттеан профессоры болып тағайындалды және 1679 жылы қайтыс болғанға дейін осы қызметте болды. Шеффер филологиялық және археологиялық зерттеулермен де шұғылданды. Оның "De orbibus tribus aureis" еңбегі швед археологиясы бойынша алғашқы жарияланым болды. Сами халқы туралы "Лаппония" (1673) атты еңбегі Еуропа бойынша кең танымал болды, бірақ швед тіліне (Лапландия ретінде) 1956 жылға дейін аударылмады. Оның өлімінен кейін жарық көрген "Suecia literata" ("Оқымысты Швеция") (1680) швед ғылымының тарихы бойынша библиографиялық көрсеткіш. Шеффер өмірінің соңында, әсіресе Олоф Верелиуспен (1618–1682) Уппсаладағы ғибадатхананың орналасқан жеріне қатысты зияткерлік пікір алмасуға қатысты. Ол ғибадатхананың Уппсаладағы Хельга Трефалдигхедскиркасының (Киелі Үштік шіркеуі) қазіргі орналасқан жеріне жақын болуы керек деп талас жасады. Бүгінде оның қарсыластарының оның аргументтерін жоққа шығару үшін көбінесе жалғандықтарды қолданғаны белгілі. Бұл, болжам бойынша, ең үлкен сақталған гот тіліндегі мәтіннің бөліктері, Codex Argenteus қайта өңделуіне себеп болды. 1648 жылы Шеффер бұрынғы (1628–1642) Скиттеан профессоры Йоханнес Локценийдің қызы Регина Локценияға үйленді және екі ұлы болды (Шеффер туралы көріңіз).