Орта ғасырдағы славян елдеріндегі вече – халық жиналысы. Соғыс, бейбітшілік, заңдар мен билеушілерді таңдау туралы шешімдер қабылдаған. Киев, Новгород, Псков қалаларында болған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Орта ғасырлардағы славян елдеріндегі халық жиналысының түрі
Type of popular assembly in Slavic countries during the Middle Ages
Вече – орта ғасырлардағы халық жиналысының бір түрі. Вече Шығыс Еуропаның тайпалық жиналыстарынан пайда болған деп саналады, сондықтан Киев Русі мемлекеті құрылғанға дейін туған. Вече 1016 жылы Новгородта, 1068 жылы Киевте және 1123 жылы Псковта өткізілген. Бұл жиналыстар соғыс және бейбітшілік мәселелерін талқылаған, заңдар қабылдаған, билеушілерді шақырып, қуғынға ұшыратқан. Киевте вече Әулие София соборының алдында шақырылған. 11-шы ғасырдағы қалаларда вече туралы көп мәліметтер кездеспейді, бірақ 12-шы ғасырда оның туралы деректер көбейді, олардың көп бөлігі Новгород пен Псковқа қатысты. Вече туралы негізгі мәліметтерді орта ғасырлық жылнамалар, мысалы, Ілгі жылнама және әсіресе Новгородтың бірінші жылнамасы береді. Новгородтың әрбір "концы" (аудан немесе "бас") округтік шенеуніктерді сайлау үшін өз вечесін өткізген.
A veche was a type of popular assembly in the Middle Ages. The veche is thought to have originated in the tribal assemblies of Eastern Europe, thus predating the state of Kievan Rus'. Novgorod in 1016, Kiev in 1068, and Pskov in 1123. The assemblies discussed matters of war and peace, adopted laws, and called for and expelled rulers. In Kiev, the veche was summoned in front of the Cathedral of St. Sophia. There are not many references of a veche in towns in the 11th century, but there are significantly more in the 12th century, with such references mostly concerning Novgorod and Pskov. Medieval chronicles, such as the Primary Chronicle, and the Novgorod First Chronicle for Novgorod especially, are the basic source regarding the veche. Each of the kontsy (boroughs or "ends") of Novgorod also had their own veche to elect borough officials.
Псков Республикасы
Псков вече заң шығару құқықтарына ие болды; ол әскери қолбасшыларды тағайындай және елшілердің баяндамаларын тыңдай алатын. Сондай-ақ, ол князьдерге берілетін үсымдықтар, қабырғалар, мұнаралар және көпірлер салушыларға төленетін ақы сияқты шығындарды бекітетін. Вече Ұш Тұғыр соборының ауласында жиналатын, онда вече архиві және маңызды жеке құжаттар мен мемлекеттік қағаздар сақталған. Вече жиынына посадниктер (қала басшылары), "орта тап" және қара халық кіретін. Тарихшылар вечеде элитаның қаншалықты басымдығы болғаны туралы пікірде келіспейді, кейбіреулері нақты билік боярлардың қолында болғанын айтса, енді біреулері вече демократиялық институт деп санайды. 1483–1484 жылдары вече мен посадниктер арасындағы қақтығыстар жиі болды, олар бір посадниктің өліміне және Мәскеуге қашқан үш посадник мүлкінің тәркіленуіне әкелді. Вече 1510 жылға дейін қызмет етті, содан кейін қала Василий III-тің құрамына ресми түрде қосылды.
The Pskov veche had legislative powers; it could appoint military commanders and hear ambassadors' reports. It also approved expenses such as grants to princes and payments to builders of walls, towers and bridges. The veche gathered at the court of the Trinity Cathedral, which held the archives of the veche and important private papers and state documents. The veche assembly included posadniki (mayors), "middle" and common people. Historians differ on the extent to which the veche was dominated by the elites, with some saying that real power was held in the hands of boyars, with others considering the veche to be a democratic institution. Conflicts were common and the confrontation between the veche and the posadniki in 1483–1484 led to the execution of one posadnik and the confiscation of the property of three other posadniki who fled to Moscow. The veche functioned until 1510, when the city was formally annexed by Vasili III.
Польша
Польшада wiec деп аталатын вече, Польша Корольдігінде Польша мемлекеттілігінің қалыптасуының басталуына дейін шақырылған.
The veche, known in Poland as wiec, were convened even before the beginning of the Polish statehood in the Kingdom of Poland.