Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Британдық ғалым, мемлекет қайраткері және экономист (1833–1884)
British academic, statesman and economist (1833–1884)
Генри Фосетт (26 тамыз 1833 – 6 қараша 1884) – британдық ғалым, мемлекет қайраткері және экономист.
Henry Fawcett (26 August 1833 – 6 November 1884) was a British academic, statesman and economist.
Өмірбаян және білім
Генри Фосетт Солсбериде дүниеге келді және Кингс колледж мектебінде және Кембридж университетінде білім алды: 1852 жылы Питерхаузға түсіп, келесі жылы Тринити Холлға ауысты, ал 1856 жылы бакалавр дәрежесін алып, 7-ші Ранглер атанды. 1858 жылы, 25 жасында, аң ауыстыру кезінде болған оқиғадан соқыр болып қалды. Соқырлығына қарамастан, ол оқуын, әсіресе экономика саласын жалғастырды. Ол Линкольн Иннге қабылданып, бірақ адвокат болып жұмыс істеуден бас тартып, 1860 жылы тізімнен атын шығарды.
Henry Fawcett was born in Salisbury, and educated at King's College School and the University of Cambridge: entering Peterhouse in 1852, he migrated to Trinity Hall the following year, and became a fellow there in 1856, the year he graduated BA as 7th Wrangler. In 1858, when he was 25, he was blinded in a shooting accident. Despite his blindness, he continued with his studies, especially in economics. He was able to enter Lincoln's Inn, but decided against a career as a barrister and took his name off their books in 1860.
Академиялық мансап
Екі жыл өткен соң Генри Фосетт 1860 жылы Оксфордта өткен эволюциялық пікірталасқа қатысты, онда одан епископ Самуэль Уилберфорстың "Түрлердің шығу тегі" кітабын оқыған-оқымағаны туралы сұрады. Генри Фосетт жоғары дауыспен: "Жоқ, ол кітаптан бір сөз де оқымағанына кұмар тілге келемін", - деп жауап берді. Уилберфорс кінәлауға дайын тұрып, оған ашумен қарады, бірақ сөйлеушінің соқыр экономист екенін естіген соң, артқа шегініп, тілін шапты. 1861 жылдың қыркүйегінде Манчестерде өткен Британ қауымдастығының келесі отырысында Генри Фосетт Чарльз Дарвиннің теорияларының логикасын қорғады. Бұл олардың қабылдануына маңызды әсер етті. 1863 жылы Генри Фосетт "Саяси экономика нұсқаулығын" жариялады және Кембридж университетінде саяси экономика профессоры болды. Ол экономика саласында танымал сарапшы атанды, оның еңбектеріне "Британдық жұмысшының экономикалық жағдайы" (1865) және "Еңбек және жалақы" кіреді. 1883 жылы ол Глазго университетінің ректоры болып сайланды.
Two years later, Henry Fawcett reportedly attended the 1860 Oxford evolution debate, during which he was asked whether he thought Bishop Samuel Wilberforce had actually read the Origin of Species. Reportedly, Henry Fawcett replied loudly, "Oh no, I would swear he has never read a word of it". Ready to recriminate, Wilberforce swung round to him scowling, but stepped back and bit his tongue on noting that the speaker was the blind economist. At the next meeting (in September 1861) of the British Association in Manchester, Henry Fawcett defended the logic behind Charles Darwin's theories. This significantly affected its acceptance. In 1863, Henry Fawcett published his Manual of Political Economy and became Professor of Political Economy at Cambridge. He made himself a recognised authority on economics, his works on which include The Economic Position of the British Labourer (1865) and Labour and Wages. In 1883, he was elected Rector of Glasgow University.
Саяси мансап
Либералдық партияның кандидаттығымен бірнеше рет жеңіліске ұшырағаннан кейін Генри Фосетт 1865 жылы Брайтон округінен парламент депутаты болып сайланды. Ол бұл мандатты 1874 жылға дейін сақтап, содан кейін 1874-1884 жылдар аралығында Хакни округін өкілдік етті. Ол әйелдердің сайлау құқығы үшін күресті. 1880 жылы Уильям Эварт Гладстон оны Пошта министрі етіп тағайындады және ол Жеке кеңеске ант берді. Оның ерекше қызығушылығы Пошта үнем банкі арқылы үнемдеуді ынталандыру болды. Ол үнемдеу маркасын енгізді, бұл адамдарға бір тиыннан жинақтап, ең төменгі есепшот шегіне – бір шиллингке жеткізуге мүмкіндік берді. Ол үнемдеушілерге поштадағы үнемдемелерін мемлекеттік облигацияларға айналдыруға рұқсат беретін заңды парламент арқылы қабылдады және поштаның өмірге сақтандыру және аннуитеттер жүйесін дамытты. Ол сонымен қатар, посылка поштасы, пошталық аударылымдар және телефондар мен магистральдық желілерге рұқсат беру үшін лицензиялық өзгерістер сияқты көптеген жаңалықтарды енгізді.
After repeated defeats as a Liberal Party candidate, Henry Fawcett was elected Member of Parliament for Brighton in 1865. He held this seat until 1874, and thereafter represented Hackney between 1874 and 1884. He campaigned for women's suffrage. In 1880, he was appointed Postmaster General by William Ewart Gladstone and sworn of the Privy Council. He had a particular interest in encouraging saving through the Post Office Savings Bank. He introduced the savings stamp which allowed people to save pennies at a time to build up the minimum account limit of a shilling. He pushed through parliament an act to allow savers to convert their post office savings to government stock and he developed the post office's life insurance and annuities schemes. He introduced many other innovations, including parcel post, postal orders, and licensing changes to permit payphones and trunk lines.
Отбасы
Әйелдер сайлау құқығы үшін күресінің барысында Генри Фосетт Елизавета Гарретпен танысты және 1865 жылы оған үйлену ұсынысын жасады. Ол, әйел дәрігерлердің өте сирек болған дәуірінде, дәрігер болуға қатысты мақсатына толыққанды ден қою үшін ұсыныстан бас тартты. 1867 жылы Фосетт Елизаветаның кіші қарындасы Миллисент Гарретке үйленді. Олардың Филиппа Фосетт есімді бір баласы болды. Генри Фосеттің мансабы 1884 жылдың қараша айында 51 жасында плевриттен ерте қайтыс болуымен тоқтатылды. Ол Кембридждегі Трампингтон кеңейтілген зиратында жерленген, онда Чарльз Дарвиннің бірнеше туыстары, соның ішінде сэр Джордж Дарвин, леди Мод Дарвин және Гвен Раверат та жерленген.
Through his campaigning for women's suffrage, Henry Fawcett met Elizabeth Garrett, to whom he proposed in 1865. She rejected the proposal to concentrate on becoming a doctor at a time when female doctors were extremely rare. In 1867, Fawcett married Elizabeth's younger sister Millicent Garrett. They had one child, Philippa Fawcett. Henry Fawcett's career was cut short by his premature death from pleurisy in November 1884, aged 51. He is buried in Trumpington Extension Cemetery, Cambridge where several members of the family of Charles Darwin are also buried, including Sir George Darwin, Lady Maud Darwin, and Gwen Raverat.
Мұра
Солсбери базар алаңында және Лондонның орталығындағы Чаринг-Кросс маңындағы Виктория Эмбанкмент бақшасында (Генри Фосетт ескерткіші) оның мүсіндері орнатылған. Соңғысы белгілі мүсінші Мэри Гранттың туындысы. Отырған Генри Фосеттің үстінде тұрған періштесі бар әдемі мүсін (мүсінші Джордж Тинворт) 1893 жылы Воксхолл паркіне (Фосеттің үйі, "Газон" осы жерде 1890 жылы ашылған) қойылған, бірақ 1959 жылы Ламбет кеңесі оны алып тастады. Альфред Гилбертке Вестминстер аббаттығында орналасқан ескерткіш жасау тапсырылды. Сэр Лесли Стивен 1885 жылы оның өмірбаянын – "Генри Фосеттің өмірі" кітабын жазды. Ол Кенсал Грин зиратындағы ең шығыс сопақша бөлімінің ортасындағы "Реформаторлар ескерткішіндегі" маңызды британдық реформаторлардың қатарында есімдері тізілген. Кембридждің Трампингтон қаласындағы Фосетт бастауыш мектебі 1949 жылы ашылып, жақын жерде тұрған Генри Фосетттің құрметіне аталды. Лондонда да Генри Фосетт атындағы бастауыш мектеп бар, ол 1937 жылы ашылды. Генри Фосетттің пошта министрі қызметін атқарған кезеңін көптеген пошта қызметкерлері жылы есінде сақтайды, ал 1890 жылы Лондонның сұрыптау кызметкерлері кәсіподақ құрғанда, оны "Фосетт қауымдастығы" деп атады.
There are statues of him in Salisbury Market Square and in Victoria Embankment Gardens (Henry Fawcett Memorial) near Charing Cross in central London. The latter is by the eminent sculptor Mary Grant. A fine statue with an angel standing over a seated Henry Fawcett (by the sculptor George Tinworth) was erected in 1893 in Vauxhall Park (opened in 1890 on this site of Fawcett's house, The Lawns) but was removed by Lambeth Council in 1959. Alfred Gilbert was commissioned to make a memorial which stands in Westminster Abbey. Sir Leslie Stephen wrote a biography of him, Life of Henry Fawcett, in 1885. He is listed amongst the important British Reformers on the "Reformers Memorial" in the centre of the eastmost oval section in Kensal Green Cemetery. Fawcett Primary School in Trumpington, Cambridge, was opened in 1949 and named after Henry Fawcett who lived nearby. There is also a Henry Fawcett primary school in London, which opened in 1937. Fawcett's time as Postmaster General was fondly remembered by many postal workers, and when London sorting clerks formed a union in 1890, they named it the Fawcett Association.