Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Джон Фуллер (20 ақпан 1757 - 11 сәуір 1834), "Ақылсыз Джек" Фуллер деген атпен әйгілі (бірақ ол өзі "Адал Джон" Фуллер деп аталуын қалаған), Сассекс округындағы Брайтлинг шағын ауылының сквайры және 1780 мен 1812 жылдар аралығында Парламентте отырған саясаткер. Ол әртүрлі ескерткіштердің салушысы, қайырымдылықпен айналысушы, өнер мен ғылымды қолдаушы, сонымен қатар құл иесі және құлдықты жақтаған адам. Ол Ж.М.У. Тернерден көптеген картиналарды сатып алып, жасатқан. Майкл Фарадейдің қамқоршысы және тәлімгері болды.
John Fuller (20 February 1757 – 11 April 1834), better known as "Mad Jack" Fuller (although he himself preferred to be called "Honest John" Fuller), was Squire of the hamlet of Brightling, in Sussex, and politician who sat in the House of Commons between 1780 and 1812. He was a builder of follies, philanthropist, patron of the arts and sciences, and slave owner and a supporter of slavery. He purchased and commissioned many paintings from J. M. W. Turner. He was sponsor and mentor to Michael Faraday.
Ерте өмір
Фуллер 1757 жылғы 20 ақпанда Хэмпшир графтығының Солтүстік Стоунхэм қаласында дүниеге келді. Ол Англияның оңтүстігіндегі Сассекс графтығындағы Хитфилдке жақын Уолдрон ауылында крещениеден өтті. Оның ата-анасы – Генри Фуллер (15 қаңтар 1713 – 23 шілде 1761) және оның әйелі Фрэнсис Фуллер (1725 – 14 ақпан 1778). Ол 1761 жылы төрт жасында әкесінен айырылды. Он жасында, 1767 жылы, ол Беркширдегі танымал жеке мектеп – Итон колледжінде оқуға түсті. 1777 жылғы 7 мамырда Джек Фуллердің еңшесі Роза Фуллер, парламент депутаты қайтыс болды, Джекке Сассекс жерлері мен Ямайка плантацияларын мұра етіп қалдырды. Осылайша Джек Фуллер 20 жасында Суссекс графтығының Брайтлинг қаласындағы Роуз Хилл (қазіргі Брайтлинг Паркі) иелігін алды.
Fuller was born on 20 February 1757 in North Stoneham, Hampshire. He was christened in the village of Waldron, near Heathfield in Sussex, in the south of England. His parents were the Reverend Henry Fuller (15 January 1713 – 23 July 1761) and his wife Frances, née Fuller (1725 – 14 February 1778). He lost his father in 1761, when he was four. At the age of ten, in 1767, he began his education at Eton College, a famous public school in Berkshire. On 7 May 1777, Jack Fuller's uncle Rose Fuller, MP died, leaving Jack his Sussex estates and Jamaican plantations. Jack Fuller thus took possession of the Rose Hill estate (now Brightling Park) at Brightling, Sussex at the age of 20.
Саяси мансап
1779 жылы Джон "Mad Jack" Фуллер 22 жасында Сассекс милициясындағы жеңіл жаяу әскер ротасының капитаны болды. 1796 жылы Фуллер бір жыл мерзімге Сассекстің жоғары шерифі болып тағайындалды, ал 1798 жылы ол Сассекс джентльмендері мен емен кавалериясының капитаны болды. 1780 жылы 23 жасында Джек Фуллер Парламентке сайланды. Ол 1780 жылдан 1784 жылға дейін Саутгемптон, ал 1801 жылдан 1812 жылға дейін Суссекс округі үшін парламент мүшесі болды. Фуллердің ішімдегіге құмарлығы зор болған. 1810 жылдың 27 ақпанында ол Парламент спикерімен туындаған оқиғаға қатысты, нәтижесінде ол қарулы күзетке ұсталды және көпшілік алдында ұятқа қалды. Ол сол кезде өткен жылғы апатты Валчерен экспедициясының себептерін зерттейтін комиссия мүшесі болып жұмыс істеді. Фуллер құл иесі және құлдықты жақтаушы болған. Ол өзінің ағасы Роза Фуллерден мұраға алған екі Ямайка плантациясына және сол плантацияларда жұмыс істеген құлдарга ие болды. Бір дебатта ол Батыс Үндістандағы құлдар Англиядағы көптеген адамдардан жақсы жағдайда өмір сүреді деп мәлімдеді. 17 шілдеде Фуллердің әпкесі Элизабет Лондонның Сент-Марилебон қаласында сэр Хью Акленд депутатының немересі сэр Джон Палмер Аклендке үйленді. 1790 жылы 33 жасында ол Генри Трл мен Хестер Трлдің қызы Сюзанна Арабелла Трлге үйлену ұсынысын жасады, бірақ ол бас тартты. Ол ешқашан үйленбеген және баласы болған емес. 1811 жылы пирамида пішіндес ғимарат, көбінесе "Пирамида" деп аталатын, Брайтингтегі Сент-Томас Беккет шіркеуінің зиратында Джек Фуллер үшін болашақ мавзолей ретінде салынды. Фуллер 1812 жылы саясаттан шығып, сол жылы өткен жалпы сайлауда қайта сайлануға түспеді.
In 1779, John "Mad Jack" Fuller, at the age of 22, was captain of a light infantry company in the Sussex Militia. In 1796, Fuller was appointed High Sheriff of Sussex, for a period of one year, and in 1798, he became a captain in the Sussex Gentlemen and Yeomanry Cavalry. In 1780, at the age of 23, Jack Fuller was elected to Parliament. He was Member of Parliament (MP) for Southampton from 1780 to 1784, and for Sussex from 1801 to 1812. Fuller was a noted drunk. On 27 February 1810 he was involved in an incident with the Speaker in Parliament, which led to him being seized by the Serjeant at Arms and to public disgrace. At that time he was serving on a committee that was enquiring into the reasons behind the disastrous Walcheren Expedition the previous year. Fuller was a slave owner and staunch supporter of slavery. He owned two Jamaican plantations, along with the slaves who worked it, which he had inherited from his uncle, Rose Fuller. In one debate he claimed that West Indian slaves lived in better conditions than many people in England. On 17 July 1781, Fuller's sister Elizabeth married Sir John Palmer Acland, a grandson of Sir Hugh Acland MP, in St. Marylebone in London. In 1790, at the age of 33, he proposed marriage to Susannah Arabella Thrale, daughter of Henry Thrale and Hester Thrale but was rebuffed. He never married, and is not known to have had any children. In 1811, a pyramid shaped building, often referred to as "The Pyramid", was erected in the churchyard of the Church of St. Thomas à Becket in Brightling as a future mausoleum for Jack Fuller. Fuller retired from politics in 1812, not standing for re election in the General Election of that year.
Кейінгі өмірі
Фуллер Лондондағы Корольдік институттың қолдаушысы және демеушісі болды. Ол жас Майкл Фарадейдің ұстазы және қолдаушысы болды. 1818 жылы ол Институтқа 1000 фунт стерлинг (қазіргі шамамен 100 000 фунт стерлингке тең) қарыз берді, кейіннен бұл қарызды өшірді. 1828 жылы ол Корольдік институттың Фуллер медалін тағайындады, ал 1833 жылдың басында Майкл Фарадейді алғашқы профессор етіп тағайындаған Фуллер химиясы профессурасын құрды. Кейін ол институтқа Фуллерий физиологиясы профессурасын да сыйлады. Қазіргі уақытта Фуллериялық атауды қолдану тоқтатылды және бұл екі профессорлық орналасым енді толтырылмайды. 1818 жылы Фуллер Роберт Смирк жобалаған Брайтлингтегі обсерваторияны салдырды, ал 1822 жылы ол Суссекстегі Истборн қаласына алғашқы құтқару қайығын сыйлады. Расталмаған мәліметтерге сәйкес, 1828 жылы ол Истборнның жанындағы Бичи-Хед жартасындағы Белл-Тут маягының құрылысын қаржылады. Бірінші Белл-Тут маяғы 1828 жылдың 1 қазанында қызметке кірген уақытша ағаш құрылыс болды. Тұрақты гранитті маяқтың құрылысы 1829 жылы басталды және ол 1834 жылдың 11 қазанында пайдалануға берілді. 1828 жылдың 18 қыркүйегінде Джек Фуллер Бодиам қамалын аукционда 3000 гинеяға сатып алып, оны жойылудан құтқарды. 1834 жылдың 11 сәуірінде, жұма күні түстен кейін Фуллер Лондондағы 36 Девоншир-плейс мекенжайындағы үйінде қайтыс болды. Ол Брайтлинг шіркеуінің зиратындағы пирамиданың астына жерленді. Оның өсиетінің негізгі мүрагерлері оның жүрегі жақын туысы Перегрин Палмер Фуллер Палмер Акленд (1789–1871) және генерал сэр Август Эллиот Фуллер (1777–1857) болды, ол Джон Фуллердің бірінші туысы еді.
Fuller was a supporter and sponsor of the Royal Institution in London. He acted as mentor and supporter of the young Michael Faraday. In 1818 he loaned the Institution £1000 (about £100,000 in today's value) and later wrote off this debt. In 1828 he established the Fuller medal of the Royal Institution and in early 1833 he founded the Fullerian Professorship of Chemistry to which Michael Faraday was appointed as the first professor. Later he also endowed the institution with the Fullerian Professorship of Physiology. In contemporary times, use of the Fullerian title has been discontinued, and the two chairs will no longer be filled. In 1818, Fuller built the Observatory at Brightling which had been designed by Robert Smirke, and in 1822, he endowed Eastbourne in Sussex with its first lifeboat. Unsubstantiated sources claim that in 1828, he financed the building of the Belle Tout Lighthouse, on the cliff at Beachy Head, near Eastbourne. The first Belle Tout lighthouse was a temporary wooden structure that started service on 1 October 1828. The construction of the permanent granite lighthouse began in 1829 and it became operational on 11 October 1834. On Thursday, 18 September 1828, Jack Fuller bought Bodiam Castle for 3000 guineas at auction to save it from destruction. On the afternoon of Friday 11 April 1834, Fuller died at his home, 36 Devonshire Place, London. He was buried under the Pyramid in Brightling churchyard. The main beneficiaries of his will were his nephew, Peregrine Palmer Fuller Palmer Acland (1789–1871) and General Sir Augustus Elliot Fuller (1777–1857) who was John Fuller's first cousin once removed.