Кіріспе

Castellón de la Plana (ресми түрде ), немесе жай ғана Castellón – Испанияның Валенсия қауымдастығындағы Кастеллон провинциясының астанасы. Ол Иберия түбегінің шығысында, Жерорта теңізі жағасындағы Коста-дель-Азахарда орналасқан. Desert de les Palmes таулары қаланың солтүстігіндегі ішкі аймаққа қарай көтеріледі. 2018 жылғы халық санауы бойынша, Кастеллонның халқы 174 264 адамды құрайды (испан тілінде castellonenses, валенсия тілінде castellonencs деп аталады), бұл Валенсия қауымдастығындағы халық саны бойынша төртінші қала (Валенсия, Аликанте және Эльчеден кейін). Басты меридиан, немесе Гринвич меридианы, Castellón de la Plana қаласында 40-шы параллельмен қиылысады және бұл орынға арналған ескерткіш Meridian Park (Parc del Meridià) саябағында орналасқан.

Тарих

Қала Магдалена төбесіндегі (Кастильо де Фадрелл) мавр қамалынан атауын мұра еткен, ол қазіргі Кастеллон және Алмассора муниципалитеттерінен құралған аумаққа басымдық еткен. 1233 жылы бұл аймақ Арагон королі I Хакобқа бағынды. Одан кейін аймақта жаңа елді мекендер құруға бірнеше әрекеттер жасалды, олар Бенимахомет алкериясынан басталды – қамалдан шыққан алғашқы христиандық жоба, нәтижелері әртүрлі болды. 1247 жылғы мудехарлар көтерілісінен кейін I Хакоб 1248 жылы мудехарларды аймақтан қуу туралы жарлық шығарды. Алайда, қазіргі елді мекен 1250-ші жылдарға дейін құрылмады, I Хакоб 1251 жылдың 8 қыркүйегінде Химен Перес д'Ареносқа қамалдан жазыққа (плана) белгісіз жерге көшуге рұқсат берді. Дәстүр бойынша, көшу 1252 жылғы Ұлы оразаның үшінші жексенбісіне дейін аяқталды. Орта ғасырларда қала қамалдармен, қабырғалармен және мұнаралармен қорғалған, кейіннен соборға айналған шіркеу салынды. 16 ғасырда қала Revolta de les Germanies (жергілікті гильдиялар) соңғы бекіністерінің бірі болды. Ол сондай-ақ Испан мұрагерлік соғысында (1701–14) Австрияның эрцгерцогы Карлді қолдады, бірақ кейін Филипп Анжу әскерлері басып алды. 19 ғасырда қала қабырғалары бұзылды және ол баяу кеңейе бастады, бұл процесс Наполеонға қарсы тәуелсіздік соғысы (1804–14) және Карл соғыстары (1833–63) кезінде тоқтап қалды. 1833 жылы Кастелло жаңа құрылған провинцияның астанасы болды. 19 ғасырдың екінші жартысында қала қайтадан кеңейе бастады, бұл теміржолдың келуімен, портың кеңейтілуімен және көрнекті ғимараттардың (Облыстық аурухана, Казино, Театр) мен саябақтардың салынуымен белгіленді. 1991 жылы университет (Хауме I университеті) құрылды, ол заманауи кампуста орналасқан. Жергілікті экономика өнеркәсіп, туризм және қолөнерге негізделген.

География және климат

Кастельон-де-ла-Плана жартылай шөлейтті климатқа (Köppen: BSk) ие, мұнда қыстары жұмсақ, ал жаздары ыстық және құрғақ болады. Күз мезгілінде жауын-шашын көп болады, ал жылдық орташа күн сәулесі шамамен 2800 сағатқа жетеді.

Оқиғалар

Кастеллондағы жыл сайынғы мерекелер – Ла Магдалена деп аталатын, Пасхаға үш апта бұрын өтетін бір апталық той. Облыстың түкпір-түкпірінен адамдар келеді және көптеген халықаралық музыкалық топтар мен ұжымдар қатысады. Қала музыка фестивальдерімен мәшһүр, олардың ішінде: ақпан айының басында альтернативті және эксперименталды музыка фестивалі "Tanned Tin", шілдеде – "Festival Internacional de Benicàssim" (әдетте ФИБ деп аталады, яғни "Беникассимнің халықаралық фестивалі"), тамыздың басында "Arenal Sound", ал сол айдың ортасында регги музыкасымен танымал "Rototom Sunsplash" фестивалін кездестіруге болады.

Спорт

Қалада кәсіби баскетбол командасы AB Castelló бар, ол LEB Oro, Испанияның екінші баскетбол дивизионында ойнайды. Жергілікті кәсіби футбол клубы – CD Castellón, қазіргі уақытта Primera RFEF (Испанияның үшінші дивизионы) құрамында ойнайды. Олар Nou Estadi Castàlia стадионында өз алаңдық ойындарын өткізеді, оның сыйымдылығы 15 500 орынға жетеді. Стадион мен жанкүйерлердің қолдауына қарамастан, клубтың қаржылық қиындықтары мен тұрақсыз тарихы оны жартылай кәсіби және әуесқой аймақтық лигаларда ойнауға мәжбүр етті, 1990–91 маусымнан бері Ла Лигада ойнаған жоқ. 2018 жылдың 21 наурызында Кастеллон төртінші дивизионда 12 701 маусымдық билет сатылып, рекордты жаңартты және кішкентай клубтар арасында алып саналады. Villarreal CF-тің жақын жерде орналасуы (тек 8 км қашықтықта) географиялық себептермен және әсіресе соңғы онжылдықтарда Villarreal-дің жетістіктеріне байланысты қызыл тілді бәсекелестікке әкелді. Қалада CFS Bisontes Castellón футзал клубы орналасқан, ол Playas de Castellón деген атпен 90-шы жылдардың соңы мен 2000-шы жылдардың басында Испания мен Еуропаның ең үздік футзал клубтарының бірі болды. Олар 2000 және 2001 жылдары Испанияның жоғары футзал лигасын екі рет жеңіп алды, ал 2001, 2002 және 2003 жылдары үш рет қатарынан УЕФА футзал кубогын ұтып алды.

Білім

Жауме I университеті 1991 жылы құрылған, ал 2014 жылы бір кампуста оқитын шамамен 15 000 студент болған.

Көлік

Шағын Кастеллон әуежайы чартерлік және жалпы авиациялық қызметтерді, сондай-ақ Лондонға, Бухарестке және Познаньға жоспарлы жолаушылар тасымалын ұсынады. Жаңа Кастеллон Коста Азахар әуежайы ірі халықаралық реактивтік рейстерді қабылдау үшін жобаланған және 2011 жылы құрылысы аяқталды. Ол 2008–2013 жылдарғы Испанияның қаржылық дағдарысына дейінгі бекерге жұмсалған қаражаттың символына айналды. Валенсия әуежайы оңтүстікке қарай орналасқан, ал Аликанте әуежайы тағы 185 км (115 миль) жағалау бойымен төменде жатыр. Қалаға Кастельон-де-ла-Плана теміржол станциясы қызмет көрсетеді. Euromed теміржол желісі Аликанте мен Барселонаны байланыстырады. Бүгінде қалада Castellón TRAM деп аталатын жаңа қоғамдық көлік бар, ол троллейбус болып табылады. Қазіргі уақытта тек бір желі бар – Línia 1 (Castellón TRAM), бірақ билік екінші желі құрылысын жоспарлап отыр.