Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мысық тұқымы
Breed of cat
Шаузи ('/tʃ//aʊ//s//i/) – бұл үй мысығының тұқымы, ол бірнеше жабайы мысықтардың (Felis chaus) және көптеген үй мысықтарының (Felis catus) шағылысуы арқылы шығарылған. Шаузи тұңғыш рет 1995 жылы Халықаралық Мысықтар Ассоциациясы (TICA) тарапынан үй мысығының тұқымы ретінде мойындалды. Шаузилер көбінесе үй мысықтарынан тарағандықтан, төртінші буынға жеткен кезде олар толыққанды өрбуге қабілетті және мінез-құлқы бойынша толықтай үй мысығына тән.
The Chausie ('/tʃ//aʊ//s//i/) is a domestic breed of cat that was developed by breeding a few individuals from the non domestic species jungle cat (Felis chaus) to a far greater number of domestic cats (Felis catus). The Chausie was first recognized as a domestic breed by The International Cat Association (TICA) in 1995. Because Chausies are mostly descended from domestic cats, by about the fourth generation they are fully fertile and completely domestic in temperament.
Тарих
Жаңғақ мысығы (Felis chaus) мен үй мысығының (Felis silvestris catus) алғашқы гибридтері бірнеше мың жыл бұрын Мысырда туған болуы мүмкін. 1960-1970 жылдары бірнеше адам F. chaus-ты F. s. catus-пен шағылыстыру тәжірибесін жасады. Олардың ниеті, үй жануарлары емес мысықтарды ұстауға ақылға қонымды балама ұсыну еді. Дегенмен, Chausie тұқымы 1990 жылдары ғана нақты дами бастады, сол кезде арнайы селекционерлер тобы тұқымды "Chausie" (Felis chaus атымен) деп атады және жоспарланған шағылыстыру бағдарламасы мен мақсаттарын әзірледі. Бұл селекционерлер 1995 жылы TICA-дан тіркеу статусын сұрап, алды. Тұқым 2001 жылдың мамырынан 2013 жылдың сәуіріне дейін "Жаңа тұқым" класында жұмыс істеді және 2013 жылдың 1 мамырында TICA-ның ең жаңа "Чемпиондық" тұқымы мәртебесіне ие болды. Қазір Chausie-лер Солтүстік Америка мен Еуропаның екеуінде де шағылыстырылуда. Тұқым Дүниежүзілік Мысық Федерациясында (WCF) жаңа тұқымды мойындау процесін бастады.
The first hybrids of the jungle cat (Felis chaus) and the domestic cat (Felis silvestris catus) may have been born in Egypt several thousand years ago. A few people experimented with breeding F. chaus to F. s. catus in the late 1960s and 1970s. Their intention was to provide a sensible alternative to keeping non domestic cats as pets. However, the Chausie breed did not truly begin until the 1990s, when a dedicated group of breeders named the breed "Chausie" (after Felis chaus) and developed a planned breeding program and goals. These breeders asked for and received registration status from TICA in 1995. The breed worked its way through the New Breed Class from May 2001 through April 2013, and became TICA's newest Championship breed on May 1, 2013. Chausies are now being bred in both North America and Europe. The breed has begun the new breed recognition process in the World Cat Federation (WCF).
Сипаттамалары
Қазіргі уақытта шынайы шаусилердің көпшілігі – толыққанды үй мысығының мінез-құлқына ие, кейінгі буын мысықтар. Олардың TICA тіркеу куәліктерінде әдетте «C» немесе «SBT» буыны көрсетіледі, бұл олардың жабайы мысықтан (F. chaus) кемінде төрт буыннан асып түсетінін білдіреді. Егер «A» немесе «B» буыны көрсетілсе, әдетте бұл олардың белгілі бір сыртқы түрінің қасиеттерін жақсарту үшін басқа үй тұқымымен жақында будандастырылғандығын көрсетеді, бірақ бұл мысықтардың жабайы емес ата-бабаларынан кемінде төрт буыны бар. Chausie тұқымының алғашқы даму кезеңінде ресми түрде рұқсат етілген будандастырулар абиссин және үйдің қысқа түкті мысығы (нақты тұқымы анықталмаған) болғанмен, іс жүзінде кез келген үй тұқымын пайдалануға болады. TICA ережелері мысықтың жабайы мысықтан кемінде белгілі бір буыннан алыстауы және үш буын тіркелген шауси ата-бабалары болуын талап етеді, бұл оларды көрмелерде қатысуға құқылы етеді. Ересек дишалар көбінесе қара түсті болады. Егер қара сұр жолақтың (tabby) мөлшері аз болса, қара шаусилер қара түсті шаусилерден ажырату қиын болуы мүмкін. Көптеген қара мысықтар сияқты, шаусилер де күшті күн сәулесіне ұшырағанда сәл ақсыл немесе қоңыр түске өтуі мүмкін. Қара сұр жолақты түс – шауси тұқымына тән және басқа үй мысықтарында кездеспейді. Бұл жолақты түс жабайы мысықтан мұраға қалған, және F. chaus ата-бабалары болмаса, үй мысықтарында кездеспейді. Себебіне қарамастан, шаусилерде тағамдық аллергия дамуға бейімділік байқалады. Осыған жол бермеу үшін селекционерлер шауси иелеріне өте жоғары сапалы, өсімдік тектес ингредиенттері аз немесе үй жағдайында дайындалған тағамдарды беруді кеңес береді. Егер үй жағдайында дайындалған тағам берілсе, оны дайындауда тәжірибелі маманның кеңесімен жасаған жөн, себебі еттің өзі шаусиге қажетті барлық қоректік заттарды қамтамасыз етпейді.
Currently, most authentic Chausies produced are late generation cats with fully domestic temperaments. Their TICA registration certificates will usually indicate that they are "C" generation or "SBT," which nearly always means they are four generations or more beyond the jungle cat (F. chaus). In cases where they are "A" or "B" generation, it is usually because they have been recently outcrossed to another domestic breed to improve specific cosmetic traits, but the cats are nonetheless more than four generations beyond the handful of nondomestic ancestors. Although the official, permissible outcrosses for the Chausie breed during early breed development were the Abyssinian and the domestic shorthair (no recognizable breed), in practice any kind of purely domestic outcross could be used. TICA rules only dictated that cats must be a certain number of generations removed from the jungle cat ancestors and have three generations of registered Chausie ancestors to be eligible for competition at shows. Adult females are usually Sometimes black grizzled tabby Chausies will appear indistinguishable from solid black Chausies when the amount of grizzling is minimal. Exposure to strong sunlight, as with most black cats, can cause black Chausies to lighten slightly and appear brownish. Black grizzled tabbies are unique to the Chausie breed among domestic cats. The grizzled pattern comes from the jungle cat; it is never found in domestic cats unless they have F. chaus ancestors. Regardless of the cause, Chausies do seem somewhat prone to developing food allergies. To prevent this, breeders advise Chausie owners to feed only very high quality cat foods, containing as little of plant derived ingredients as possible, or a homemade diet. If homemade diets are fed, it should be with the guidance of someone experienced in preparing them, because meat by itself does not contain all the nutrients that Chausies require.