Жерар Лейк – 18 ғасырдағы британдық генерал, Ирландия көтерілісінде басшылық еткен, содан кейін Британ Үндістанының бас қолбасшысы болған тұлға туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
18 ғасырдағы британдық генерал Жерард Лейк, 1-ші виконт Лейк (27 шілде 1744 – 20 ақпан 1808) – британдық генерал. Ол 1798 жылғы Ирландия көтерілісінде британдық әскерлерге басшылық етті, содан кейін Британдық Үндістандағы әскери күштердің бас қолбасшысы қызметін атқарды.
18th century British general
Gerard Lake, 1st Viscount Lake (27 July 1744 – 20 February 1808) was a British general. He commanded British forces during the Irish Rebellion of 1798 and later served as Commander in Chief of the military in British India.
Өмірбаян
Ол Харроу-он-Хиллдегі Ланселот Чарльз Лейктің (1751 ж. қайтыс болған) және оның әйелі, Джон Гамлидің қызы Летиция Гамлидің ұлы болды. Ол Итон колледжінде білім алған. Лейк 1758 жылы жаяу әскерге қадам басқан, 1762 жылы лейтенант (армия капитаны), 1776 жылы капитан (лейтенант-полковник), 1784 жылы майор, 1792 жылы подполковник атағын алды, сол кезде ол армияның жоғары шенді офицері болған. Ол 1760 және 1762 жылдар аралығында Германияда өз полкімен, ал 1781 жылғы Йорктаун шайқасында құрамы біріккен батальонмен қызмет еткен. Осыдан кейін ол Уэльс принцінің, кейіннен IV Георгтың атбасшысы болды. Оның кіші інісі Уорвик принцтің жеке бөлмесіндегі қызметкер болып жұмыс істеді, содан кейін оның жарысқа қатысатын жылқыларын баптады. 1790 жылы ол генерал-майор болды, ал 1793 жылы Француз революциялық соғыстары кезінде Фландриядағы Йорк және Олбани герцогінің армиясындағы гвардиялық бригадаға қолбасшылық етуге тағайындалды. Ол 1793 жылдың 18 тамызындағы Линсель шайқасында сәтті басшылық етті және 1794 жылдың сәуіріне дейін континентте қызмет етті (ауыр сырқатқа шалдыққан қысқа мерзімнен басқа). Кейіннен ол гвардиядағы подполковник шенін сатты, 53-ші жаяу полкінің полковнигі және Ирландиядағы Лимерик қаласының губернаторы болды. 1797 жылы ол генерал-лейтенант шеніне көтерілді.
He was the son of Lancelot Charles Lake (d. 1751) of Harrow on the Hill and his wife Letitia Gumley, daughter of John Gumley. He was educated at Eton College. Lake entered the foot guards in 1758, becoming lieutenant (captain in the army) in 1762, captain (lieutenant colonel) in 1776, major in 1784, and lieutenant colonel in 1792, by which time he was a general officer in the army. He served with his regiment in Germany between 1760 and 1762, and with a composite battalion in the Battle of Yorktown of 1781. After this he was equerry to the Prince of Wales, afterwards George IV. His younger brother Warwick served as a groom of the bedchamber for the Prince, and later oversaw his stables of racehorses. In 1790, he became a major general, and in 1793 was appointed to command the Guards Brigade in the Duke of York and Albany's army in Flanders during the French Revolutionary Wars. He was in command at the successful Battle of Lincelles on 18 August 1793, and served on the continent (except for a short time when seriously ill) until April 1794. He later sold his lieutenant colonelcy in the guards, and became colonel of the 53rd Regiment of Foot and governor of Limerick in Ireland. In 1797 he was promoted to lieutenant general.
Американың Тәуелсіздік соғысы
1781 жылдың көктемінде подполковник Лейк Америкаға жасампаздықпен барды, Лорд Корнуоллис басшылығымен Солтүстік Каролинадағы әскери науқанға қатысты және сол жылдың 11 қазанында Йорк Тауындағы британдық бекіністерден полковник Роберт Аберкромбидің басшылығымен гвардияның және ескі 80-ші корольдік Эдинбург полкінің гранадиерлеріне қолбасшылық етті, осы шабуыл француздар мен американдық қоршаушыларға ауыр шығын келтірді. Корнуоллистің әскері капитуляциялағаннан кейін (19 қазан 1781 жылы) Лейк соғыс аяқталғанға дейін сөзді тұтқын ретінде қалды. Хью Вудхаус Пирс хабарлағандай, "Лейк тұтқынға алынған әскерлерді басқаруға жеребе тастау арқылы таңдалған үш офицердің бірі болды, бірақ жеке себептерге байланысты Англияға баруға ниеттенгендіктен, 76-шы [80-ші] полк майоры Гордон оның орнына ізгілікпен келуге келісті. Майор, сосын лейтенант-полковник Гордон тұтқындық кезінде қайтыс болды."
As lieutenant colonel Lake went out with drafts to America in the spring of 1781, made the campaign in North Carolina under Lord Cornwallis, and commanded the grenadiers of the guards and of the old 80th royal Edinburgh regiment in a sortie, under Colonel Robert Abercromby, from the British lines at York Town, which inflicted heavy loss on the French and American besiegers, on 11 October that year. After the surrender of Cornwallis's force [on 19 October 1781] Lake remained prisoner on parole until the end of the war. Hugh Wodehouse Pearse reports that "Lake was one of the three field officers selected by lot to take charge of the troops in captivity, but, as he was anxious for private reasons to proceed to England, Major Gordon of the 76th [80th] Regiment generously volunteered to take his place. Major, then Lieut. Colonel, Gordon died in captivity.
1798 жылы Ирландиядағы көтеріліс
1796 жылы желтоқсанда ол Ольстерде қолбасшы болып тағайындалды және азаматтық халықтың барлық қаруларын тапсыру туралы жарлық шығарды, сол кезде ол “заңдық шектеулерге немесе әскерлерінің зорлық-зомбылық әрекеттеріне алаңдамады”. Тарихшылар Лейктің 1797 жылы Ольстердегі әскерін жөнелткенін сол провинциядағы Біріккен ирландтар қоғамын қарусыздандырып, әлсіздетуде тиімді деп санайды, бірақ оның тиімділігі күмәнді. 1798 жылы сәуірде Лейк сэр Ральф Аберкромбиден Ирландияның Бас қолбасшысы лауазымын қабылдап, Ленстерге назарын бұрды, онда “күдікті бүлікшілерді ашық түрде сауаттандыру және азаптау кеңінен таралды, бұл жалпы қорқыныш атмосферасын күшейтті”. Корнуоллис Лейкті 23 тамызда Майо графтығындағы Киллала шығанағына түскен 1000 сарбаздық француз экспедициясына қарсы тұру үшін жіберді. 29 тамызда Лейк 1700 сарбаздан тұратын күшпен (көптеген ополченниктер, фенсиблер және еоманриядан құралған) Каслбарға келді және Каслбар шайқасында генерал Хели Хатчинсонның (кейін Дономордың 2-ші графы) басқаруымен әскерлерінің жеңіліске ұшырауына куә болды. Лейк өзінің көптеген тәжірибесіз сарбаздарын қайта жинауға үлкермеді және Туамға шегінуге мәжбүр болды; оның жылдамдығы (және материалдарды, артиллерияны және Лейктің жеке багажын тастауы) осы жеңіліске “Каслбар жарысы” деген ат берді. Хели Хатчинсон кінәнің көп бөлігін өз мойнына алды, бірақ Лейктің әскерлерінің тәжірибесіз екендігі және тәжірибелі француз күштерімен тікелей шайқастан аулақ болу қажеттігі мойындалды. Алайда, Лейк шайқастан бұрын көп ішіп алған және француз шабуылдағанда ғана қиындықпен оянған деген қауесет тарады.
In December 1796 he was appointed commander in Ulster and issued a proclamation ordering the surrender of all arms by the civil population, during which time he was 'untroubled by legal restraints or by his troops' violent actions'. Historians have generally seen Lake's Dragooning of Ulster in 1797 as effective in disarming and crippling the Society of United Irishmen in that province, although his effectiveness has been questioned. Lake succeeded Sir Ralph Abercromby as Commander in Chief, Ireland in April 1798 and turned his attention to Leinster, where 'public floggings and torture of suspected rebels became widespread and added to the general atmosphere of terror'. Cornwallis sent Lake to oppose a French expedition of 1,000 troops which had landed at Killala Bay, County Mayo on 23 August. On 29 August, Lake arrived at Castlebar with a force of 1,700 (composed of mainly of militia, fencibles and yeomanry) and witnessed the rout of his troops under General Hely Hutchinson (afterwards 2nd Earl of Donoughmore) at the Battle of Castlebar. Lake failed to rally his largely inexperienced troops and was forced to retreat to Tuam; the speed of which (and abandonment of material, artillery and Lake's personal baggage) led the rout to become known as the 'Races of Castlebar'. Hely Hutchinson shouldered much of the blame, but it was accepted that Lake's troops were inexperienced and a head on battle with the seasoned French force was probably to be avoided. However, rumours also abounded that Lake had been drinking heavily the night before the battle and was only woken with difficulty while the French were already attacking.
Үндістандық науқандар
1799 жылы Лейк Англияға оралды, көп ұзамай Британдық Үндістанға сапар шекті, онда ол Бас қолбасшы болып тағайындалды. Ол 1801 жылдың шілдесінде Калькуттада қызметке кірісіп, Шығыс Үндістан компаниясының әскерін жақсартуға кірісті, әсіресе барлық қару-жарақ – жаяу әскер, атты әскер және артиллерияны жылдам және басқаруға оңай етуге баса назар аударды. 1802 жылы ол толық генерал атағын алды. 1803 жылы Екінші ағылшын-маратха соғысы басталғанда генерал Лейк Даулат Синдияға қарсы әскер шығарды және екі айдың ішінде Маратхаларды Кол қаласында (қазіргі Алигарх) жеңді, одан кейін Алигарх бекінісін шабуылдап басып алды (1 қыркүйек 1803 ж., Аллы Гур шайқасы). Содан кейін ол Делиді (11 қыркүйек) және Аграны (10 қазан) басып алды, Ласуари шайқасында (1 қараша) жеңіске жетті, онда Синдияның күші француздармен оқытылған және офицерлік қызмет атқаратын 31 тәртіпті батальон мен 426 қару-жарақтан айырылып толықтай жойылды. Бұл жеңістен кейін бірнеше күн өткен соң Аргон шайқасында генерал-майор Артур Уэлслинің жеңісі Синдияны келісімге келуге мәжбүр етті, ал 1803 жылдың желтоқсанында келісім шартына қол қойылды. 1804 жылдың 17 қарашасында Фаррухабад шайқасында Лейкті жеңген Яшвантрау Холкарға қарсы операциялар жалғасты. Лейк 1805 жылдың басында Бхаратпурдағы жаттар мен Яшвантрау Холкардың бес шабуылға қарсы тұрғанына қатты ашуланды. Сол жылдың шілдесінде Корнуоллис Лорд Уэлслидің орнына Үндістанның генерал-губернаторы болып тағайындалды, сонымен бірге Лейкті бас қолбасшы ретінде алмастырып, соғысқа аяқ қоюға бел буды. Алайда, сол жылдың қазан айында Корнуоллис қайтыс болды, ал Лейк Холкарды Пәнджабқа қуды. Бірақ Холкардың күшті позициясы мен ағылшыздарға қарсы барлық үнді билеушілерін біріктіруге жасаған тырысын көргеннен кейін, Британдық Шығыс Үндістан компаниясы Холкармен бейбітшілік шартына қол қойды, ол оған барлық аумағын қайтарып берді және компанияның бұдан әрі араласпауын уәделеді. Лорд Уэлсли жолдаған хатында соғыстың табысына Лейктің теңдесі жоқ энергиясы, қабілеті және батырлығы зор үлес қосқанын жазды. Лейк қызметі үшін Парламенттен алғыс алды және 1804 жылдың қыркүйегінде Дели мен Ласуаридің бароны Лейк және Бэкингем графтығындағы Астон Клинтон атанды. 1801 жылдан 1805 жылға дейін Лейк Үндістанның бас қолбасшысы болды, содан кейін 1805 жылдан 1807 жылға дейін оның ізбасары Джон Грейвс Симко Үндістанға аттанбас бұрын қайтыс болды. Соғыс аяқталғаннан кейін ол Англияға оралды, ал 1807 жылы Дели мен Ласуаридің виконты Лейк және Бэкингем графтығындағы Астон Клинтон атанды. Оның ұлдарының бірі, майор Джордж Август Фредерик Лейк, онымен бірге Ирландияға, содан кейін Үндістанға барды, науқан кезінде оның лагерь көмекшісі және әскери хатшысы болып қызмет етті. Бірде аға Лейктің аты Мохаулпур ауылының жанындағы шайқаста атылып түскенде, ол өз атын ұсынды. Әкесі атқа отырғанын көргеннен кейін бірнеше минуттан кейін майор Лейк әкесінің көз алдында ауыр жарақат алды. Майор Г.А.Ф.Лейк жарақаттан айығып, Жарым аралдық науқан кезінде 29-шы жаяу полкіне қолбасшылық етті. Ол 1808 жылдың 17 тамызында Португалиядағы Ролиса шайқасында қаза тапты.
In 1799, Lake returned to England, and soon afterwards travelled to British India where he was appointed Commander in Chief. He took up his duties at Calcutta in July 1801, and applied himself to the improvement of the East India Company army, especially in the direction of making all arms, infantry, cavalry and artillery, more mobile and more manageable. In 1802 he was made a full general. On the outbreak the Second Anglo Maratha War in 1803 General Lake took the field against Daulat Scindia, and within two months defeated the Marathas at Kol (now called Aligarh), after storming Aligarh Fort during the Battle of Ally Ghur (1 September 1803). He then took Delhi (11September) and Agra (10October), and won a victory at the Battle of Laswari (1 November), where the power of Scindia was completely broken with the loss of 31 disciplined battalions, trained and officered by Frenchmen, and 426 pieces of ordnance. This defeat, followed a few days later by Major General Arthur Wellesley's victory at the Battle of Argaon, compelled Scindia to come to terms, and a treaty was signed in December 1803. Operations continued against Yashwantrao Holkar, who, on 17 November 1804, defeated Lake at the Battle of Farrukhabad. Lake was now very frustrated by the Jats and Yashwantrao Holker at Bharatpur which held out against five assaults early in 1805. Cornwallis succeeded Lord Wellesley as Governor General of India in July of that year – superseding Lake at the same time as commander in chief – and determined to put an end to the war. Cornwallis, however, died in October of the same year and Lake pursued Holkar into the Punjab. However, after seeing the stronger position of Holkar and his effort to gather all Indian princes under one flag against the British, the British East India Company signed a peace treaty with Holkar which returned to him all his territory and promised no further interference from the Company. Lord Wellesley in a despatch attributed much of the success of the war to Lake's matchless energy, ability and valour. For his services, Lake received the thanks of Parliament, and, in September 1804, was rewarded by being created Baron Lake of Delhi and Laswary and of Aston Clinton in the County of Buckingham. From 1801 to 1805 Lake was Commander in Chief, India, then again from 1805 to 1807 as his successor John Graves Simcoe had died before heading off to India. At the conclusion of the war he returned to England, and in 1807 he was created Viscount Lake of Delhi and Laswary and of Aston Clinton in the County of Buckingham. One of his sons Major George Augustus Frederick Lake accompanied him in Ireland and then India, acting as his aide de camp and military secretary during the campaign: at one stage offering his mount when the elder Lake's horse had been shot from under him at an engagement near the village of Mohaulpoor. Minutes after seeing his father mounted Major Lake was seriously wounded in the presence of his father. Major G A F Lake recovered from his wound and went on to command the 29th Regiment of Foot during the Peninsular Campaign. He was killed in action at the Battle of Roliça, Portugal on 17 August 1808.
Парламенттік мансап
Көптеген замандастары сияқты, Лейк парламенттік және әскери мансапты бірге жүргізді. Ол 1790 жылдан 1802 жылға дейін Ұлыбритания парламентінің Айлсбери округінен өкілдік етті, сонымен қатар 1799 жылы Армаг округінің депутаты ретінде Ирландия парламентіне үкімет тарапынан шақырылды, бірігу туралы заңға дауыс беру үшін.
Like many contemporaries, Lake pursued both a parliamentary and military career. He represented Aylesbury in the British House of Commons from 1790 to 1802, and he also was brought into the Irish House of Commons by the government as member for Armagh Borough in 1799 to vote for the Act of Union.
Кейінгі жылдар
Виконт Лейк отбасылық байлығының көп бөлігін жоғалтқан бейшара құмар ойыншы ретінде танымал болды. Ол 1808 жылғы 20 ақпанда Лондонда қайтыс болды, балаларына мүліктен кем немесе ештеңе қалдырмады. Сарайдағылар мен сол кездегі премьер-министр Портленд герцогы бұл жағдайды империяның сенімді адамы және оның балалары үшін қасіретті соң деп есептеді. Портленд Георг III патшаға, әсіресе үйленбеген Лейк қыздарының жағдайын жақсарту үшін арнайы өтініш жасады.
Viscount Lake was recorded as being an inveterate gambler who lost most of his family's fortune. He died in London on 20 February 1808 leaving his children with little or no inheritance. This was seen by many at court and the then prime minister the Duke of Portland, as a sad end for such a stalwart of Empire and his children. Portland made a special request to King George III to remedy the situation, particularly with respect to the unmarried Lake daughters.