Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ресей әскери мылтық патроны
Russian military rifle cartridge
7.62×54ммR – Ресей империясы әзірлеген және 1891 жылы қызметте пайдалануға енгізілген дөңгелекті мылтық патроны. Алғашқыда бұрандалы Mosin–Nagant мылтығы үшін жасалған, ол патшалық дәуірдің соңында және Кеңес Одағының барлық кезеңінде, бүгінгі күнге дейін қолданылып келеді. Осы патрон әлі де әскери қолданыстағы стандартты дөңгелекті патрондардың бірі болып табылады және әскери қолданыстағы патрондардың ең ұзақ қызмет мерзіміне ие. Толық қуатты 7.62×54ммR патроны Ресей әскерінің Dragunov (SVD), SV 98 және басқа да снайперлік мылтықтарында, сондай-ақ PKM және Pecheneg сияқты кейбір заманауи жалпы мақсаттағы пулеметтерде қолданылады. Алғашқыда бұл патрон "Трехлинейный патрон образца 1891 года" (1891 жылғы үлгінің үш сызықты патроны) деп аталды. Кейіннен ол "7,62мм винтовочный патрон" (7,62 мм мылтық патроны) деген атаумен кеңінен танылды. Патрон қате түрде "7.62мм орыс" деп аталды (әлі де жиі осылай аталады), бірақ стандарттарға сәйкес, 7.62×54ммR белгісіндегі R әрпі стандартты C. I. P. белгілемелеріне сәйкес "дөңгелекті" дегенді білдіреді. Бұл атау кейде "7.62 совет" патронымен шатастырылады, ол SKS және AK (AK 47, RPK) мылтықтары мен жеңіл пулеметтерде қолданылатын жиексіз 7.62×39мм аралық патронға жатады.
The 7.62×54mmR is a rimmed rifle cartridge developed by the Russian Empire and introduced as a service cartridge in 1891. Originally designed for the bolt action Mosin–Nagant rifle, it was used during the late tsarist era and throughout the Soviet period to the present day. The cartridge remains one of the few standard issue rimmed cartridges still in military use, and has one of the longest service lives of any military issued cartridge. The fully powered 7.62×54mmR cartridge is still in use by the Russian military in the Dragunov (SVD), SV 98 and other sniper rifles, as well as some modern general purpose machine guns like the PKM and Pecheneg machine gun. Originally, the round was designated "Трехлинейный патрон образца 1891 года" – (three line cartridge model of 1891). It then became widely known under the designation "7,62мм винтовочный патрон" (7.62 mm rifle cartridge). The round has erroneously come to be known as the "7.62mm Russian" (and is still often referred to as such colloquially), but, according to standards, the R in designation (7.62×54mmR) stands for "rimmed", in line with standard C. I. P. designations. The name is sometimes confused with the "7.62 Soviet" round, which refers to the rimless 7.62×39mm intermediate cartridge used in the SKS and AK based (AK 47, RPK) rifles and light machine gun.
Өмірбаян
7.62×54ммR – әлемдегі бірнеше ірі қарулі күштерде әлі күнге дейін үздіксіз жауынгерлік қызметте тұрған екінші ең көне патрон. Ол 1889 жылы әскери қызметке енген және әлемнің кейбір соғыспайтын Ұлттар Достастығы елдерінде негізінен қолданыла беретін .303 British патронынан кейін екінші орында тұрады. 2021 жылы бұл патрон қызметте 130 жылды тойлады. 2013 жылғы мәліметтер бойынша, 7.62×54ммR негізінен Драгунов снайперлік мылтығы, SV 98 және ПКМ сияқты машиналық мылтықтарда, сондай-ақ белгіленген мергендер мен снайперлік мылтықтарда қолданылады. Бұл, сонымен қатар, .22 Hornet, .30-30 Winchester және .303 British сияқты бүгінгі таңда кеңінен қолданылатын, бөтелке тәрізді, жиекті және орталық отпен атылатын мылтық патрондарының бірі. 1880 және 1890 жылдардағы бөтелке тәрізді жиекті патрондардың көпшілігі Бірінші дүниежүзілік соғыстың соңына қарай қолданыстан шығып қалды. .30-06 Springfield патроны (7.62×63 мм), оның жоғары қызметтік қысымы мен корпустың сыйымдылығы, егер бірдей ұзындықтағы сынақ оқпандары қолданылса, 7.62×54ммR-ден жоғары нәтижелерді көрсетеді, бірақ мұндай жағдай сирек кездеседі, себебі .30-06 Springfield атыс қарулары көбінесе 7.62×54ммR атыс қаруларына қарағанда әлдеқайда қысқа оқпандармен сатылады. Көбінесе қол жетімді 7.62×54ммR коммерциялық оқ-дәрілерінің жылдамдығы типтік Мосин Наганттың (29 дюйм) оқпанынан өлшенгенде, ал ауыр оқ-дәрілер төменгі диапазонды хонографтарда тіркеледі. Бұл 24 дюймдік оқпаннан .30-06 Springfield патронының көрсеткіштерімен шамалас, ал 22 дюймдік оқпаннан .30-06 Springfield патронынан сәл жақсы нәтижелерді береді. 7.62×54ммR бастапқыда 13,7 г (210 гран) салмақты, дөңгелек мұрынды, толық металл қаптамалы (FMJ) пулядан тұрды. 1908 жылы бұл снаряд Лёгкая Пуля (Lyogkaya pulya, «жеңіл пуля») шырша тәрізді пулямен ауыстырылды, оның негізгі дизайны бүгінгі күнге дейін сақталған. Lyogkaya pulya, немесе L пулясының баллистикалық коэффициенті (G1 BC) шамамен 0,338, ал (G7 BC) шамамен 0,185 құрайды.
The 7.62×54mmR is the second oldest cartridge still in regular combat service with several major armed forces in the world. It is second to the .303 British which entered military service in 1889 and remains in service, primarily in some noncombatant Commonwealth nations around the world. In 2021, the cartridge reached 130 years in service. as of 2013 the 7.62×54mmR is mainly used in designated marksman and sniper rifles like the Dragunov sniper rifle, SV 98 and machine guns like the PKM. It is also one of the few (along with the .22 Hornet, .30 30 Winchester, and .303 British) bottlenecked, rimmed centerfire rifle cartridges still in common use today. Most of the bottleneck rimmed cartridges of the late 1880s and 1890s fell into disuse by the end of the First World War. The .30 06 Springfield cartridge (7.62×63 mm), with its higher service pressure and case capacity, will outperform the 7.62×54mmR when same length test barrels are used, though this is very uncommon as .30 06 Springfield firearms are generally sold with much shorter barrels than 7.62×54mmR firearms. Commonly available 7.62×54mmR commercial ammunition chronographs around from the typical Mosin Nagant (29") barrel, while the heavier loads chonograph in the low range. This is identical to .30 06 Springfield performance from a 24" barrel and slightly better than .30 06 Springfield performance from a 22 inch barrel. The 7.62×54mmR originally had a 13.7 g (210 grain) "jager" round nosed full metal jacket (FMJ) bullet. The projectile was replaced in 1908 by the Лёгкая Пуля (Lyogkaya pulya, "light bullet") spitzer bullet, whose basic design has remained to the present. The Lyogkaya pulya, or L bullet, had a ballistic coefficient (G1 BC) of approximately 0.338 and (G7 BC) of approximately 0.185.
Снайперлік оқ
Драгунов СВД-ның дәлдігін арттыру үшін, Кеңес Одағы 1966 жылы 7Н1 оқ-дәрісінің нұсқасын әзірледі. 7Н1 В. М. Сабельников, П. П. Сазонов және В. М. Дворяниновтар жасаған. Ол ірі ұнтақ орнына жоғары сапалы экструзияланған ұнтақты қолданды және ауа қуысы, болаттан жасалған өзегі және максималды тоқыреу әсері үшін түбіндегі қорғасын соққышы бар FMJ қаптамалы оқты пайдаланды. Оның баллистикалық коэффициенті (G1 BC) шамамен 0,411, ал (G7 BC) шамамен 0,206 болды. "188 зауыты" (Новосибирск төмен вольтты жабдықтар зауыты) шығарған оқ-дәрілерге тек "188" саны және өндірілген жылы басылады. Ол 20 данадан қағаз пакетке, 22 пакеттен металл "спам" банкасына және әр банкадан екі банкадан ағаш жәшікке, барлығы 880 данадан салынатын. Жеке қағаз пакеттер, герметикалық жабылатын металл "спам" банкалары және ағаштан жасалған тасымалдау жәшіктерінің барлығына "Снайперская" (Снайперская, "снайпер" сөзінің сипаттамалық түрі) деп айқын белгіленді. Тіпті қағаз пакеттерді орауға қолданылатын қағаз да қызыл түспен басылып, оның дұрыс пайдаланылмауына жол бермеу үшін жасалған. Әскерилерде қатты дене бронясының қолданылуы артып, 7N1 1999 жылы SVD үшін әзірленген 7N14 арнайы оқ-дәрісімен алмастырылды. 7N14 оқ-дәрісінде тесіп өту қабілетін жақсарту үшін өткірленген, қатты болаттан жасалған снаряд бар, ол орташа ауыздық жылдамдығымен және энергиясымен атылады.
To increase accuracy for the Dragunov SVD, the Soviets developed the 7N1 variant of the cartridge in 1966. The 7N1 was developed by V. M. Sabelnikov, P. P. Sazonov and V. M. Dvorianinov. It used match grade extruded powder instead of the coarser ball propellant and had a boat tailed FMJ jacketed projectile with an air pocket, a steel core and a lead knocker in the base for maximum terminal effect. It had a ballistic coefficient (G1 BC) of approximately 0.411 and (G7 BC) of approximately 0.206. Produced by "Factory 188" (Novosibirsk Low Voltage Equipment Plant), cartridges are only head stamped with the number "188" and the year of manufacture. It came packaged 20 loose rounds to a paper packet, 22 packets to a metal "spam" tin, and two tins per wooden case for a total of 880 rounds. The individual paper packets, hermetically sealed metal 'spam' cans, and wooden shipping crates were all distinctly marked Снайперская (Snaiperskaya, the adjective form of "sniper"). Even the wax wrapping paper for the paper packets was covered in red text to make sure it was not misused. As hard body armor saw increasing use in militaries, the 7N1 was replaced in 1999 by the 7N14 special load developed for the SVD. The 7N14 round is loaded with a projectile containing a sharp hardened steel penetrator to improve penetration which is fired with an average muzzle velocity of , for a muzzle energy of .
Картридж өлшемдері
7,62×54 ммR патронының патрон ұясының сыйымдылығы 4,16 мл (64 дана H2O) құрайды. Патрон ұясының сыртқы пішіні, бұрандалы механизмді мылтықтар мен пулеметтерде, қиын жағдайларда да, патронның сенімді берілуін және алынып тасталуын қамтамасыз ету үшін жасалған. 7,62×54 ммR максималды C.I.P. патронының өлшемдері. Барлық өлшемдер миллиметрмен (мм) көрсетілген. Американдықтар иық бұрышын α/2 ≈ 18,5 градус деп анықтайды. Бұл патрон үшін ең көп қолданылатын ұңғыма бұрылу жылдамдығы 240 мм (1:9,45), 4 ойық, Ø жерлер = 7,62 мм (0,300 дюйм), Ø ойықтар = 7,92 мм (0,312 дюйм), жерлердің ені = 3,81 мм және капсюль түрі – Бердан, сирек жағдайларда Боксер (ірі мылтық өлшемі). Ресми C.I.P. (Commission Internationale Permanente pour l'Epreuve des Armes à Feu Portatives) ережелеріне сәйкес, 7,62×54 ммR Pmax пьезо қысымына дейін шыдай алады. C.I.P. реттелетін елдерде әрбір мылтық патронының жиынтығы, тұтынушыларға сату үшін осы ең жоғары C.I.P. қысымының 125% деңгейінде сынақтан өтуі тиіс. Яғни, C.I.P. реттелетін елдердегі 7,62×54 ммR патронымен жабдықталған мылтықтар қазіргі уақытта (2014) PE пьезо қысымында сынақтан өткізіледі.
The 7.62×54mmR has 4.16 ml (64 grain H2O) cartridge case capacity. The exterior shape of the case was designed to promote reliable case feeding and extraction in bolt action rifles and machine guns alike, under challenging conditions. 7.62×54mmR maximum C. I. P. cartridge dimensions. All sizes in millimeters (mm). Americans would define the shoulder angle at alpha/2 ≈ 18.5 degrees. The common rifling twist rate for this cartridge is 240 mm (1 in 9.45 in), 4 grooves, Ø lands = 7.62 mm (0.300 in), Ø grooves = 7.92 mm (0.312 in), land width = 3.81 mm and the primer type is Berdan or very rarely Boxer (in large rifle size). According to the official C. I. P. (Commission Internationale Permanente pour l'Epreuve des Armes à Feu Portatives) rulings the 7.62×54mmR can handle up to Pmax piezo pressure. In C. I. P. regulated countries every rifle cartridge combo has to be proofed at 125% of this maximum C. I. P. pressure to certify for sale to consumers. This means that 7.62×54mmR chambered arms in C. I. P. regulated countries are currently (2014) proof tested at PE piezo pressure.
Өнер көрсету
7.62×54 ммR-дің қол жетімді ұңғы жылдамдықтары мен ұңғы энергиясы стандартты 7.62×51 мм НАТО патрондарымен салыстырады. Дегенмен, 7.62×54 ммR патронында қолданылатын жиекті корпус, қорапшалы дүңгіршектерде тегіс оқтауды қиындатуы мүмкін, бірақ бұл оларды сенімсіз етеді деуге болмайды. Қазіргі заманғы аңшылық оқтарымен қолданғанда, 7.62×54 ммR орташа және ірі (CXP2 және CXP3) санаттағы жануарларды аулауға қабілетті. 7.62×54 ммR тез бұрылу жылдамдығының арқасында ұзын, ауыр оқтарды жоғары секциялық тығыздықпен атуға мүмкіндік беретін өте жақсы тегілу қабілетін ұсынады. Ресейде 7.62×54 ммR көбінесе аң аулау үшін қолданылады, әсіресе спорттық Мосин-Нагант мылтықтарында және азаматтық Драгунов түрлерінде (Тигрлер).
The attainable muzzle velocities and muzzle energies of the 7.62×54mmR are comparable with standard 7.62×51mm NATO cartridges. However, a rimmed case such as the one used in the 7.62×54mmR cartridge can complicate smooth feeding within box magazines, but they are by no means unreliable. When used with modern hunting bullets, the 7.62×54mmR is capable of taking game in the medium to large sized class (CXP2 and CXP3). The 7.62×54mmR can offer very good penetrating ability due to a fast twist rate that enables it to fire long, heavy bullets with a high sectional density. In Russia, the 7.62×54mmR is commonly used for hunting purposes, mostly in sporterized Mosin–Nagant rifles and civil Dragunov variants (Tigers).
Қолжетімділік
7.62×54 ммR әскери артық қалдықтар түрінде де, жаңа өндірісте де кеңінен қолжетімді, бірақ матч сапасындағы оқтар үшін сирек. Артық өндірілген оқ-дәрінің көп бөлігі болаттан жасалған қаптамада болады және Бердан капсюльдерін пайдаланады, бұл оларды қолмен қайта зарядтауды қиындатады. Дегенмен, АҚШ-та Шығыс блогының Mosin–Nagant, SVT 40 және PSL мылтықтарының танымалдылығы артуына байланысты, Boxer капсюльдері бар оқ-дәрілер мен атылмаған гильзалар көбейіп келеді; бұл гильзалар ірі винтовкалық капсюльдерге арналған.
7.62×54mmR is widely available both as military surplus and new production, but less so for match grade rounds. Most surplus ammunition is steel cased and uses Berdan primers, which effectively hinders its use for handloading. However, with the increased popularity of surplus Eastern bloc Mosin–Nagant, SVT 40, and PSL rifles in the United States, Boxer primed ammunition and unfired cases are increasingly available; these cases take large rifle primers.
КСРО/Ресей
6.5×54ммR: мойын бөлігі тартылған нұсқа, 1960 және 1970 жылдары Мосин биатлон мылтықтарының өңделген түрлерінде де, «Восток» маркалы биатлон мылтықтарында да қолданылған. 9×53ммR: аң аулауға арналған патрон. 9.6×53ммR Ланкастер: аң аулауға арналған патрон.
6.5×54mmR: necked down version, used in both converted Mosin biathlon rifles and Vostok brand biathlon rifles in the 1960s and 1970. 9×53mmR: hunting cartridge. 9.6×53mmR Lancaster: hunting cartridge.
Финляндия
7.62×53ммР: әскери патрон. Кейбір өндірушілер 7,62×54ммР-ге толық сәйкес деп есептейді, бірақ CIP олай есептемейді. 8.2×53ммР: аңшылық патрон. 9.3×53ммР: аңшылық патрон.
7.62×53mmR: military cartridge. Considered identical to 7.62×54mmR by some manufacturers, but not by CIP. 8.2×53mmR: hunting cartridge. 9.3×53mmR: hunting cartridge.