Кіріспе
Косметика желісі Max Factor – Coty компаниясының бренді, 1909 жылы Максимилиан Факторовичпен Max Factor & Company ретінде құрылған. Max Factor кино макияжы саласында маманданған. 1973 жылы 500 миллион АҚШ долларына сатылғанға дейін (2016 жылы шамамен 2,84 доллар, ал қазіргі жылдары 2017 долларымен шамамен <есептелген сома> миллиардқа тең), Max Factor & Company бірнеше буын отбасының меншігінде болды және сол кезде халықаралық компанияға айналды. 1991 жылы Procter & Gamble компаниясы сатып алды.
the brand
Max Factor is a line of cosmetics from Coty, founded in 1909 as Max Factor & Company by Maksymilian Faktorowicz. Max Factor specialized in movie make up. Until its 1973 sale for US$500 million (approximately $2.84 in 2016 is equivalent to about <calculated amount> in recent years billion in 2017 dollars), Max Factor & Company was owned by several generations of the family, becoming an international company during that time. Procter & Gamble purchased it in 1991.
Тарих
Макс Фактор Конгресс Польшада Максимилиан Факторович болып дүниеге келді, кейін Мәскеуге көшіп барды, онда ол шаш жасаушы болып жұмыс істеді. 1904 жылы Америка Құрама Штаттарына көшіп келгеннен кейін, Фактор отбасымен Лос-Анджелеске, Калифорнияға көшіп барды, киноиндустрияның өсіп келе жатқан қажеттілігін орындау үшін тапсырыс бойынша шаш және театрлық макияж жасау мүмкіндігін көріп. Өзінің макияж өнімдерін сатумен қатар, ол көп ұзамай Батыс жағалауындағы екі жетекші театрлық макияж өндірушісі – Лейхнер мен Майнордың дистрибьюторы болды. Киноиндустриясы дамып келе жатқан кезде, таяқша бояу (сахналық макияж ретінде қабылданғанымен) жеткілікті жұқа жағылмады, ал түстері экранда қанағаттандырмайтын нәтиже берді. Фактор жаңа фильм ортасына сәйкес макияж жасау үшін әртүрлі қоспалармен тәжірибе жүргізе бастады. 1914 жылы ол өзінің алғашқы косметикалық өнімін жетілдірді. Осы үлкен жетістігімен Макс Фактор кинодағы косметика саласының авторитетіне айналды. Көп ұзамай киножұлдыздары оның "икемді таяқша бояуына" үміттене бастады. Бизнестің алғашқы жылдарында Фактор актерлер мен актрисаларға өзі жеке макияж жасады. Ол киножұлдыздарын экранда ең жақсы жарықта көрсету үшін макияжды жекешелендіруге қабілетті екендігімен танылды. Оның ең танымал клиенттерінің ішінде Мейбел Норманд, Бен Турпин, Глория Свансон, Мэри Пикфорд, Пола Негри, Жан Харлоу, Клодетт Колберт, Бетт Дэвис, Норма Ширер, Джоан Кроуфорд, Люсиль Болл және Джуди Гарланд болды. Нәтижесінде, Голливуд бульварының жанында орналасқан Макс Фактор сұлулық салонының тұрақты клиенттеріне барлық ірі киноактрисалар кірді. 1918 жылы Макс Фактор өзінің "Color Harmony" бет ұнтағын әзірлеуді аяқтады, оның кең ауқымды реңктері әр актер үшін жекешелендіруге және одан әрі сәйкес келетін макияж жасауға мүмкіндік берді. Ол белгілі актрисаларға көптеген ерекше бейнелер жасады, мысалы, Клара Боудың жүрек пішіндес/пийрот еріндері. Көп жылдар өткен соң, ол Джоан Кроуфордтың табиғи түрде толы еріндерін Клара Боу стилін көшіріп алған көптеген жұлдыздардан ажырату үшін одан да әсерлі етіп көрсетті. Ол сондай-ақ белгілі бір реңктерді жасады: Платина (Жан Харлоу), Арнайы орта (Джоан Кроуфорд), Қара (Клодетт Колберт) және Жеңіл египеттік (Лена Хорн). Рудольф Валентино үшін ол актердің тері түсіне сәйкес келетін және экрандағы терісінің қараңғылығын жасыратын макияж жасады. 1920 жылы Макс Фактор ұлы Франктың ұсынысын қабылдады және өнімдерін "макияж" деп атауды ресми түрде бастады, бұл "бетке макияж жасау" етістігіне негізделген. Осы уақытқа дейін "косметика" термині қолданылған, ал "макияж" сөзі сыпайы қоғамда емес, театр өнерімен айналысатын немесе күмәнді беделі бар адамдар ғана қолданатын қарапайым сөз саналды. 1922 жылы әйелімен бірге Еуропаға демалысқа шыққанда, Фактор Германиядағы Лейхнер штаб-пәтеріне барды. Ол кезде ол олардың театрлық таяқша бояуының ең ірі сатушысы болғанымен, Факторды қабылдамады және қабылдау бөлмесінде күтіп тұрды. Осы жағдайға ренжіді, ол бірден ұлдарына жеделхат жіберіп, өзінің жеке таяқша бояуын сатуды бастауды бұйырды. Осы уақытқа дейін Фактор өз клиенттері үшін өзінің таяқша бояуын жасап шығарған, бірақ басқа брендтерді таныстырып жүрген кезде оны нарыққа шығаруға тырыспаған. Енді ол өз өнімдеріне назар аударды, оларды таяқша түрінде емес, бүгілетін түтік түрінде ұсынды. Оның түтікше бояуы тек гигиеналық қана емес, сонымен қатар жұқа және біркелкі жағылуы мүмкін болды. Көп ұзамай Макс Фактордың нұсқасы жетекші брендке айналды. 1920-жылдарға қарай оның ұлдары Дэвис пен Франк бизнеске белсенді қатысты, Дэвис бас менеджер болды, ал Франк жаңа өнімдерді әзірлеуде әкесіне көмектесті. 1925 жылы компания өзінің ең үлкен тапсырысын алды, ол Италияда түсірілген көріністерде Америкада түсірілген фильмдерде қолданылатын актерлардың тері түсі итальяндық актерлардың тері түсімен сәйкес келетінін қамтамасыз ету үшін "Бен Хур" фильмі үшін 600 галлон ашық зәйтүн түсті макияж жеткізуге арналған жедел тапсырысты орындауға мәжбүр болды. 1926 жылы "Маре Нострум" фильмі үшін Макс және Франк Фактор алғашқы су өткізбейтін театрлық макияжды жасады. 1920-жылдарға қарай Макс Фактор кино қауымдастығынан тыс жерде танымал болды, бұл компанияның 1930-жылдардың басында PR бөлімін құруына әкелді.
Ұлттық таралу
Макс Фактор кино индустриясына өнімдерді ғана жеткізуші болып қанағаттанса, оның балалары компанияны әлдеқайда ірі кәсіпорынға айналдыра алатынына көз жеткізді. 1927 жылы Sales Builders атты белгілі тарату компаниясы Фактордың өнімдерін жарнамалау, тарату және сату құқығын алғаннан бастап ұлттық тарату жүзеге асты. Макс Фактор кино индустриясымен тығыз байланыста болғандықтан, жарнамада танымал адамдарды пайдалануға мүмкіндік алды. Актерге шамалы 1 АҚШ доллары төленгенінің орнына, жарнама сонымен қатар оның жаңадан шыққан фильмін де жарнамалап тұратын.
Панхроматикалық технологияның дамуы
Фильмде дыбыстың енгізілуі ескі, шулы көміртекті доға шамдардың орнына аз қызуымен және жұмсақ жарық беретін вольфрам шамдармен алмастырылуына әкелді. Сонымен бірге, сол кезге дейін индустрияда қолданылып келген ортохроматикалық пленка, тері түсін айқын түрде қараңғылататын, жоғары сезімтал және жылдам Panchromatic пленкасымен ауыстырылды. Бұл өзгерістерге жаңа жағдайға сәйкес келетін макияж жасау үшін алты айлық қарқынды жұмыс қажет болды. Бұрын қара-ақ пленка үшін жасалғандықтан, бұрынғы өнімдер күнделікті қолдануға жарамсыз еді. Осы жаңа панхроматикалық макияж 1929 жылдың қазан айында тауарлық марка ретінде тіркелді.
Паникейктің дамуы
Technicolor пленкасын әзірлеу компанияға жаңа өнімдер желісін жасауды қажет етті, себебі оның қолданыстағы панхроматикалық макияжы теріде айналадағы түстерді шағылыстыратын сәл жылтырлық қалдыратын. Осының салдарынан актерлер мен актрисалардың көптегені түсті фильмдерде түсуден бас тартты, себебі олар түсті түсірілімде жаман көрінетін. Макс Фактор сол кезде жүк көлігінің соққысынан жазылып жатқандықтан, қолайлы макияжды әзірлеуге, бастапқыда "T D" деп аталған, кейін "Pan Cake" сериясы деп өзгертілген, екі жыл бойы Франк Фактор жетекшілік етті. Ол қатты торт түрінде сатылып, ылғалды сүңгірмен жағылатын, бұл терідегі ақауларды жасыруға және мөлдір матовый эффект беруге мүмкіндік берді. Оның алғашқы көрсетілімі 1938 жылғы "Vogues" фильмінде болды. "Pan Cake" макияжы экранға арналған болғанымен, күнделікті макияжға да жарады. Ол бірден танымал болды және оның артықшылықтары нәтижесінде әйелдер оны фильм түсірілімдерінен жасырып алып, жеке пайдалануға көшті. Күнделікті қолданудағы жалғыз кемшілігі – оны түнгі уақытта қолдануға болмайтын, себебі ол киностудиялардағы қуатты жарықтан басқа жағдайда теріді тым қараңғы етіп көрсететін. Макс Фактор бұл өнімді тек фильмдерде пайдалануды қаласа, Франк Фактор коммерциялық мүмкіндіктерге ашық болды және ашық түстерді жасауды бастады. Ол кезде компания студиялардың сұранысын қанағаттандыру үшін жеткілікті өнім шығара алмады, сондықтан өндіріс көбейтілгенге дейін коммерциялық шығарылым кейінге шегерілді. Компания 1937 жылдың тамызында "Vogues of 1938" фильмінің және одан бес ай кейін "The Goldwyn Follies" фильмінің шығуымен бірге "Pan Cake" макияжын көпшілікке коммерциялық түрде ұсынды, бұл ұсыныс түсті негізделген ұлттық жарнамалық кампаниямен қолдауға алынды. Ол бірден ең жылдам және ең көп сатылатын жеке макияж өніміне айналды, сондай-ақ барлық Technicolor фильмдерінде қолданылатын стандартты макияж ретінде танылды.
Әдебиет микрометрі
1930 жылдары Фактор адамдардың бет пішінін өлшейтін маска тәрізді құрылғыны жасауға көмектесті. Ол оны "Сұлулық микрометрі" деп атады. Оның мақсаты – камерада көбейтіліп, көзге түсетін тіпті ең ұсақ құрылымдық ақауларды анықтау еді. Техник осы ақауларды жасыру үшін макияж жағуға болатын.
Макс Фактордың өлімі
Макс Фактор 1938 жылы қайтыс болғаннан кейін Фрэнк Фактор Макс Фактор, кіші деген есімді алып, Сидни Фактор, Луис Фактор, Дэвис Фактор және Макс Файрштейн сияқты жақын туыстарымен бірге жеке косметика фирмасын одан әрі кеңейтті. 1939 жылы Макс Фактор, кіші, өшіп кетпес түсті қызыл түсті қабаттамалы бозғын түс бермейтін және теріге тітіркендірмейтін ерін қызылын жасауды бастады. Формуланың тозуға төзімділігін сынау үшін өбеу машинасы құрастырылды. Нәтижесі 1940 жылы алты түрлі қызыл түсте "Tru Color" деген атпен сатылымға шығарылды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Макс Фактор АҚШ Теңіз корпусының жауынгерлері үшін беттерін жасыруға арналған макияж түстерін жасады. 1947 жылы Макс Фактор, кіші, 26 айлық зерттеулерден кейін "Pan Stik" атты кремді макияжды таяқша түрінде шығарды, ол студиядағы жарықтандыру мен кинолентаның соңғы өзгерістеріне бейімделу үшін жасалған. Бұл өнімді қолдану оңай және майлы емес еді. Ол 1948 жылы көпшілік назарына ұсынылып, бірден коммерциялық сәттілікке жетті. 1951 жылы компания өнімдерін кеңейтіп, ерлерге арналған шампунь, сақалдан кейінгі лосьон, дезодорант және жағылу көбігін ұсынды. Түсті теледидардың пайда болуы компанияны Max Factor Color TV Make up жасауға итермеледі, ол түсті теледидарда қолдану стандартына айналды. 1955 жылы компания өзінің алғашқы хош иісі "Electrique" және үш жылдан кейін "Primitif" хош иісін шығарды. 1956 жылы Max Factor Inc. Сатуды дамытушыларды сатып алды, олар осы уақытқа дейін компанияның барлық ұлттық сатуын және таратуын жүргізіп келген. Бұл компанияның американдық нарықтарын, жарнама, сату және тарату бөлімін толық қайта ұйымдастыруға әкелді. 1960 жылдары Макс Фактор, кіші, Макс Файрштейн және немерелері Дональд Фактор, Альфред Джей Файрштейн және Честер Ли Файрштейн әлі де іске қатысып жүрді. Оның басшылығымен 1965 жылы Макс Фактор, кіші "Geminesse" желісін құрды, ол макияж, тері күтімі және парфюмерия өнімдерін қамтыды, олар униформа киген сатушылар арқылы ғана сатылды. Қаптамасы мен өнімдері ерекшеленді, көптеген ыдыстар грек мүсіндеріне ұқсату үшін жасалған. 1960 жылдардың басында компания акционерлік қоғамға айналып, Нью-Йорк қор биржасында А класы акцияларын тізімге енгізді. Осы кезеңде Фактор отбасының үшінші буыны – Барбара Фактор, Дэвис Фактор, кіші, Дональд Фактор, Альфред Файрштейн және Честер Файрштейн компанияның жоғары лауазымдарына көтерілді. Оның жұмыс орны қазір Голливудтың орталық бөлігінде орналасқан мұражай.
Norton Simon компаниясымен бірігу
1970 жылдардың басында Сидни Фактор басқармадан зейнеткерлікке шықты, ал Барбара Фактор, Дональд Фактор және үшінші буын өкілі Дэвис Фактор да басқа мүдделерді іздеу үшін компанияны тастап кетті. Осының салдарынан отбасының қатысуы азайды. 1973 жылы компания Нортон Саймонмен бірігуге келіскен кезде Дэвис Фактор әлі де басқарма төрағасы, ал Альфред Джей Файрштейн президент және бас директор болып қызмет етті. Бірақ, осы оқиғадан кейін бірнеше апта өткен соң Альфред Джей Файрштейн 48 жасында күрт қайтыс болды. Оның орнына Честер Файрштейн компания президенті болды, бірақ үш жылдан соң, 1976 жылы жеке істеріне көңіл бөлгені үшін отставкаға кетті; оның орнына отбасы мүшесі емес адам тағайындалды. Сол жылы Макс Фактордың ұлы Макс Фактор-младшийдің де кетуі, енді Макс Фактордың жақын туыстарының ешқайсысы компанияда жұмыс істемейтінін көрсетті. Честер Файрштейн басқарған кезде компания шетелге кеңейді және Musk For Men, UltaLucent Waterproof макияж сияқты көптеген жаңа өнімдерді, сондай-ақ 1975 жылы сәтті танылған Halston парфюмериясының желісін ұсынды, ол тез арада әлемдегі ең көп сатылатын дизайнерлік парфюмерияның екіншісіне айналды, бірінші орында Chanel No. 5 тұрды. Нортон Саймон басшылығымен Max Factor жас және білімді тұтынушыларға бағытталған "Maxi" макияж желісін іске қосты. Maxi жасөспірімдерге арналған өнімдерді, мысалы, ерін жылтыратын, түсті балсамдар мен "көңіл күйге" қарай өзгеретін ерін бояуларын сатты. Maxi бағасы нарықтағы көшбасшылар Bonne Bell және CoverGirl-мен бәсекелесуге лайық болды. Бірақ Maxi, Geminesse және Max Factor компанияларының күші жетпей, компанияның табысы мен нарық үлесі төмендеуіне тоқтау бере алмады. 1983 жылы Norton Simon компаниясын Esmark сатып алды, сол кезде Factor отбасының ешкім де компанияның күнделікті жұмысына қатыспады. Бір жылдан кейін Esmark Beatrice Foods компаниясымен бірікті, ол Max Factor-ды Playtex сұлулық бөлімшесіне қосты және Max Factor штаб-пәтерін Лос-Анджелестен Коннектикут штатының Стэмфорд қаласына көшірді. 1986 жылы Рональд Перлеман Revlon компаниясы Playtex сұлулық бөлімшесін 500 миллион долларға сатып алды. 1991 жылы Revlon Max Factor-ды Procter & Gamble компаниясына 1,5 миллиард долларға сатты. 2010 жылдың бірінші тоқсанында Procter & Gamble АҚШ-та Max Factor өнімдерін тоқтатты, маркетингтік күшін CoverGirl косметика желісіне шоғырландырды. Max Factor шетелде сатыла беруді жалғастырды. 2015 жылдың маусым айында Max Factor P&G компаниясынан Coty компаниясы 12 миллиард долларға сатып алынған бірнеше сұлулық брендтерінің бірі болды. Coty 2018 жылы Max Factor брендін қайта жаңартып шығарды.