Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ғылыми фантастикалық бельгиялық комикс сериясы
Science fiction Belgian comic series
Скрамеусташ – осы аттас ғылыми фантастикалық франко-бельгиялық комикс сериясының ойдан шығарылған кейіпкері. Оны бельгиялық суретші Гос жасаған. Гос 1972 жылдан бері Скрамеусташ туралы барлық оқиғаларды өзі жазып, суреттеп келеді. 1980 жылдардың ортасынан бастап оған ұлы Уолт көмектеседі. Тағы бір ұлы Бенуа түсті суретші ретінде қатысады. Бұл танымал, үздіксіз жаңарып тұратын серия.
The Scrameustache is a fictional character in a science fiction Franco Belgian comics series of the same name. He was created by the Belgian artist Gos. Gos has written and drawn all the Scrameustache's adventures since 1972. Since the mid 1980s he has been assisted by his son Walt. Another son, Benoit has contributed as colourist. It is a popular, ongoing series.
Негізгі идея
Скраммюсташтың оқиғалары алғаш рет 1972 жылдың қарашасында "Спиру" журналының 1806 санында "Хена и ле Скрамюсташ" (Хена және Скрамюсташ) деген атпен басталды. Бұл оқиғада Еуропада тұратын перулік жас бала Кхенаның өз ұшқыш табақшасында Жерге келген мысыққа ұқсас ғарышқұмармен танысуы туралы айтылады. Кхена өзінің асырап алған әкесі, Джордж ағасымен Шамбон-Ле-Роз қаласында тұрады, ал Скраммюсташ олармен бірге көшіп келеді. Бұл оқиғаны басқа жердегі баланың ғарышқұмармен танысу оқиғаларынан ерекшелендіретіні – Кхенаның өзінің құпиясымен оралуы. Ол Перуде болған жер сілкінісінің қалдықтарынан сәби кезінде табылған. Кейін оны еуропалық ғалым, археолог және этнолог Жорж Кайло асырап алды. Он жыл өткен соң Кхена Скраммюсташпен кездесіп, оның (өлімге жеткізбейтін) қаруларына және басқа технологияларына төзімді екенін көрсетті. Бұл төзімділік Скраммюсташты қызықтырды, ол уақытпен бірге түсінік табуға үміттенді.
The adventures of the Scrameustache first started in issue 1806 of Spirou magazine in November 1972 under the title Khéna et le Scrameustache (Khena and the Scrameustache). The story tells of how Khena, a young Peruvian boy living in Europe, meets a cat like alien who has come to Earth in his own flying saucer. Khena lives with his adoptive father Uncle Georges in the small town of Chambon Les Roses and the Scrameustache moves in with them. What made it a little different from most Earth kid meets alien stories was that a certain amount of mystery surrounded Khena himself. As a toddler he had been found in the remains of an earthquake in Peru. He was then adopted by Georges Caillau, a European scholar, archaeologist and ethnologist. Some ten years later, Khena met the Scrameustache and proved himself resistant to the alien's (non lethal) weapons and other technology. This resistance made the Scrameustache curious and he stuck around hoping that time would provide an explanation.
Атауы мен есімдері
Кейіннен Хенаның есімі серия атауынан алынып тасталды, қазір ол тек Le Scrameustache деп аталады. Дегенмен, ол маңызды кейіпкер болып қала береді, ал кейбір оқиғаларда оның жасөспірім шағынан, шамамен он үш жасынан нағыз жасөспірімге дейінгі дамуы көрсетіледі. "Хена" есімі инка флейтасы – "Квена" сөзінен алынған. "Scrameustache" есімінің қандай да бір сөз ойынына немесе әдемі тіркеске негізделгені байқалмайды. Гос өзінің достарымен ойын ойнағанда осы есімді ойлап тапқанын айтады. Осыған ұқсас нәрсені Пейо жасаған және Гос біраз уақыт жұмыс істеген "Штрумфтар" туралы да айтуға болады. Ол қазір Кхена мен Жорж Кайло ағасымен бірге Жерде тұрады және кейбір жергілікті тұрғындарға таныс. Скрамеусташ – өте зиялы және тартымды кейіпкер, ол әрқашан достарына көмектесуге дайын. Бірақ ол кейде, әсіресе Жорж ағаға қатысты, көңілді және ойшау бола алады.
Khena's name was later dropped from the title of the series which is now just called Le Scrameustache. He does however remain a leading character, some of the stories looking at his development from a boy in his early teens to an actual teenager. The name "Khena" is taken from the word Quena which is an Inca flute. The name Scrameustache does not appear to be based on any puns or wordplays. Gos claims that he simply came up with strange names as part of a game with friends. The same could be said about the Smurfs, or Schtroumpfs, created by Peyo, and which Gos worked on for a while. He now lives on Earth with Khena and Uncle Georges Caillau and is known to some of the locals. The Scrameustache is a highly intelligent and charming character, always willing to go out of his way to help his friends. But he can also be cheeky and mischievous at times, especially towards Uncle Georges.
Киім-кешек және жабдық
Скрейм-мустах көк комбинезон киіп, ауырлыққа қарсы белбеумен құлауын баяулатады. Ол қыс мезгілінде ғана аяқ киім киеді. Оның ең басты құралы – ми толқындарымен іске қосылатын шаммен жарқыраған қызыл каска, оны қалауынша жарықтандыруға болады. Сонымен қатар, ол адамдарды уақытша тұз бағанасына айналдыратын лазерлік сәуле шығара алады. Бұл өте зиянсыз, бірақ егер олар суға жақын болса, денелерінің бір бөлігі қысқаруы мүмкін. Каскадағы антенналар радио байланысқа немесе радио толқындары арқылы сөйлегендерді тыңдауға қолданылады, бірақ бұл киген адамнан белгілі бір деңгейде шоғырлануды талап етеді. Оның ұшатын дискісі галактикааралық саяхаттар үшін арналған, ал жарықтан жылдам жүру теориялары мен есептеулерін қолдану арқылы ол уақытқа кері орала алады. Оның "Пасс парфет" деп аталатын екі орындық, дөңгелексіз машинасы да бар, ол тыныс алуға жарамды атмосферада ұша алады. Тобор – Скрейм-мустахтың роботы. Оның "аузы" Скрейм-мустахтың каскасының "шамымен" бірдей функцияларды орындайды: яғни ол адамдарды уақытша тұзға айналдыра алады. Ол сонымен қатар ұша алады.
The Scrameustache wears a blue jumpsuit and an anti gravity belt which slows down his falls. He does not wear shoes, except in winter time. His main article is a bright red helmet with a brainwave activated lamp that can be used to illuminate at will. It can also shoot a laser which paralyses people, turning then into pillars of salt for a short time. This is quite harmless unless they happen to be near water, in which case parts of their bodies may shrink as a result. The aerials on the helmet can be used for communicating or listening into radio emitted conversations, but this requires a certain amount of concentration on the part of the wearer. His flying saucer is for intergalactic exploration and, by applying theories and calculations based on faster than light travel, can go back in time. He also has a two seater wheel less car like vehicle called the Passe partout which can fly within a breathable atmosphere. Tobor is a robot owned by the Scrameustache. His "mouth" has the same functions as the Scrameustache's helmet "lamp": i. e. he can turn people temporarily into salt. He is also capable of flight.
Қына
Кхана Перуде болған жер сілкінісінің қиратылысынан сәби кезінде табылған. Оны Жорж Кайло асырап алған. Ол Скрамеусташпен алғаш рет жасөспірім шағында кездескен. Кейінірек болған оқиғалар Кхананың өзінің мысық сияқты досы Актаркадан келген шетелдік екенін анықтады. (Алдыңғы оқиғаларда Гос бастапқыда осылай жоспарлағанын көрсететін белгілер бар.) Кхана мен Скрамеусташ енді көп уақытын Актаркаға және басқа планеталарға достары мен туыстарына сапар шегуге жұмсайды. Бірақ олардың басты үйі әлі де Жерде, және олар адал түрде Жорж ағасының қасында қалады.
Khena was found as a toddler in the remains of an earthquake in Peru. He was adopted by Georges Caillau. He first met the Scrameustache when he was in his early teens. A later adventure established that Khena was himself an alien who came from Aktarka, the same planet as his cat like friend. (There are hints in the earlier storyline that Gos intended this from the start.) Khena and the Scrameustache now spend much of their time travelling to Aktarka and other planets to visit friends and relatives. But their main home is still on Earth where they loyally stick by Uncle Georges.
Жорж аға
Жорж Кайло аға – еуропалық ғалым, археолог және этнолог. Ол Перуде археологиялық қазба жұмыстарында болғанда Кхеняны өршіп алған. Ол мүмкіндігі болса, ғарыш саяхатынан қашады және уақытқа саяхаттауды қатты ден қояды. Өте жақсы адам болғанымен, кейде тез ашуға ұшырайды, әсіресе ұлының басқа планеталық достары оған қиындық тудырады. (Бірде Скрейм-Вусташ өзінің клонын жасап алды: "Бір жеткіліксіз еді!" деп ашуланып айтты Жорж аға.)
Uncle Georges Caillau is a European scholar, archaeologist and ethnologist. He adopted Khena while on an archaeological dig in Peru. He refrains from space travelling if he can avoid it and finds journeys back in time a bit nerve racking. Although a very decent man he is quick tempered at times, and especially finds his son's alien friends a bit of a handful. (On one occasion the Scrameustache unintentionally produced a clone of himself: "As if one wasn't enough !" groaned Uncle Georges.)