Кіріспе

Соғым қаруының түрі
Адам ұстағыш, сондай-ақ ұстаушы, – соғым қаруының бір түрі.

Тарих

Еуропада ол 18 ғасырға дейін қолданылды. Еуропалық үлгіде екі тісті басына орнатылған қанаттан тұратын. Әр тіс жартылай дөңгелек пішіндес, ал алдыңғы жағында серіппелі "есік" болған. Бұл адам өлшеміне тең цилиндрдің айналасынан сақинаның өтуіне және оны тұтқындауға мүмкіндік беретін тиімді тежегіш құрылғыны жасады. Адамды ұстау құралы негізінен адамды аттан тартып, жерге сүйреп, оны қозғалмайтын күйде ұстау үшін қолданылды. Бұл - өте зиянсыз қарулардың сирек мысалдарының бірі. Бұл конструкция тұтқынға алынған адамның металл тістерден қорғану үшін зәрлі киім киетінін ескереді, себебі зәрлі киімсіз адамның мойнына оңай зақым келтіруі мүмкін. Адамды ұстау құралы зорлық-зомбылық жасаған тұтқындарды ұстау үшін де қолданылды. Сол сияқты, жапондық содегарами, цукубо және сасумата Эдо дәуіріндегі құқық қорғау органдары күдіктілерді ұстау үшін қолданды. Дегенмен, сасумата адамды ұстау құралына ең ұқсас болды, өйткені оның екі тісті басы күдіктінің мойнын, аяқтарын, қолдарын немесе буындарын қабырғаға немесе жерге бекітуге арналған.

Жапония

Басқа адам ұстағыштар енді қолданылмайды, бірақ сасумата (жоғарыда сипатталғандай) қазіргі уақытта жартылай икемді, төсемді, дөңгелектелген ұштары және сәл өзгертілген пішіні бар заманауи нұсқаларына ие, бұл тұтқындалған бейбіт азаматтарға жарақат алу ықтималдығын едәуір азайтуға бағытталған. Бұл нұсқалар әскери қызметкерлер емес, атап айтқанда, атқа отырған жапон тәртіпсіздік полициясы қолдану үшін жасалған. Мұндай жағдайларда, атты тәртіпсіздік полициясы әдетте бір қатарға тізіліп, үлкен көпшіліктің алға жылжуын тоқтату үшін көтерілген сасуматалардың қатарын пайдаланады. Бұл атты тәртіпсіздік полициясы Жапон Ұлттық Полиция Агенттігіне бағынады. Жапонияда ірі тәртіпсіздіктер сирек болатындықтан, заманауи сасумата көбінесе қолданылмайды. Дегенмен, қажетті оқытулар үнемі жаңарып отырады.

Қытай

Қытайдағы теміржол вокзалдары мен әуежайлардағы қызметкерлер адамдарды қауіпсіз ұстап, шектеу үшін кілтпен жабылатын адам ұстағыш түрлерін қолдана алады. Кейбір мектептерде күзетшілер адамның белін ұстап алуға немесе оның алға жылжуына кедергі келтіруге арналған құлыпсыз нұсқалармен жабдықталған. Бұл негізінен екі тісті шанышқы, ол бір тіреуден U пішіндес түрінде шығып тұрады.

Үндістан мен Непал

Үндістанда COVID-19 пандемиясы кезінде Чандигарх полициясы күдіктілерді ұстау үшін, әлеуметтік қашықтықты сақтай отырып қолданылатын, адам ұстағышқа ұқсас механикалық құрылғыны енгізді. Ол адамның белдеуіне орнатылып қолданылуы үшін жасалған. Полиция оны "әлеуметтік қашықтық қысқышы" немесе "локдаун бұзушыны ұстағыш" деп атады. Бұл идея Непал полициясынан алынған, онда офицерлер осындай "көп функциялы тұтқындау құрылғысын" пайдаланып 1400-ден астам күдіктіні ұстаған. Адам ұстағыштар басқа да мақсаттар үшін, мысалы, судан мәйіттерді шығару үшін де қолданылған. Үндістанда қолданылатын құрылғылардың ерекшелігі – қысқыш адамның белдеуіне қарай көлемін өзгерте алады.