Кіріспе

Британдық ғылыми фантастика қауымдастығы (БФА) – 1958 жылы британдық ғалымдар, ғылыми фантастика жанкүйерлері, авторлар, баспагерлер және кітап сатушылар тобы ғылыми фантастиканы кез келген түрінде жазуды, сынауды және зерттеуді насихаттау мақсатымен құрылған ұйым. БФА-ның алғашқы президенті Брайан Олдис болды. 2020 жылдың тамызында Пэт Кейдиган президент, ал 2021 жылдың маусым айында Тейд Томпсон вице-президент болып сайланды. БФА сыйлығы БФА мүшелері мен британдық ұлттық ғылыми фантастика конвенциясының (Eastercon) мүшелерінің дауыс беруі нәтижесінде жыл сайын табыс етіледі. БФА сонымен қатар Артур Кларк сыйлығының жыл сайынғы төрешілер алқасының бес мүшесінен екеуін тағайындайды.

Тарих

BSFA Ұлыбританияда ғылыми фантастика жанкүйерлерінің ұлттық ұйымын құрудың төртінші талпынысы болды. Алғашқы талпыныс, Ғылыми фантастика қауымдастығы (SFA), 1937 жылы сол жылдың мамыр айында Лидсте өткен алғашқы британдық ғылыми фантастика конвенциясына қатысқан жанкүйерлер тарапынан құрылды және «ғылыми фантастика мен ғылыми прогреске қызығушылықты арттыруға» арналған еді. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін шамалы екі жыл өткен соң ол таратылды. Екінші талпыныс Британдық Фантастика Қоғамы деп аталды (кейінірек осы атаумен тағы бір ұйым болғанмен, ешқандай байланысы жоқ) және 1942 жылдың маусымында SFA-ның көптеген мүшелері ұйымның кең кітапханасы арқылы ғылыми фантастикаға қол жеткізуді жеңілдету мақсатында құрды. Британдық Фантастика Қоғамы ұзаққа созылмады және 1946 жылдың қараша айында таратылды. Үшінші талпыныс 1948 жылы жасалды, сол кезде капитан Кен Слейтер жаңа ұлттық жанкүйерлер ұйымын құруды ұсынды. Осының нәтижесінде Ғылыми-фантастикалық Қоғам құрылды. Кейін Слейтер Германиядағы әскерге жіберілді, ал қалған комитет мүшелері оның ұйымға деген «қуатты ынтасын» бөліспеді; 1951 жылдың қыркүйегінде SFS «сәнді сәтсіздік» деп жарияланды. 1950 жылдардың соңына қарай британдық ғылыми фантастика фандомы күрт төмендеді. Жыл сайынғы Пасха конвенциясы тек әлеуметтік шараға айналды, оған қатысушылар саны жылдан жылға азайды (1954 жылы – 150, 1955 жылы – 115, 1956 жылы – 80, 1958 жылы – 50-ден аз). Осыған байланысты 1958 жылы Кеттерингте өткен Пасха конвенциясында британдық фандомның болашағы талқыланды. Британдық фанзин мен ғылыми фантастика конвенциялары өзіне шолушылыққа ұшырап, ғылыми фантастикадан тым алыстап кеткендіктен, жаңадан келгендерге тартымды емес екендігіне келісті. Алға басу үшін ғылыми фантастиканы қатаң зерттеуге арналған және фандом туралы материалдарды жариялайтын жаңа ұлттық ұйым қажет екендігі шешілді. Атау бойынша ұзақ пікірталас болғаннан кейін («ғылыми фантастика» баспасөзбен қарым-қатынаста жағымсыз сипаттама ретінде қарастырылды), BSFA құрылды және бірінші жылдығына қарай 100-ден астам мүшесі болды.