Кіріспе

Канадалық бахаи, Шоги Эфендидің әйелі Аматул Баха Рухийих Ханым (8 тамыз 1910 жыл – 19 қаңтар 2000 жыл), тумасы Мэри Сазерленд Максвелл, 1937 жылдан 1957 жылға дейін Шоги Эфендидің әйелі және Бахаи дінінің дамуындағы көрнекті тұлға. 1952 жылы ол Бахаи ісінің Қолдары дәрежесіне көтерілді, ол діннің кеңеюі мен қорғалуына қатысты мәселелермен айналысты және 1957 жылдан 1963 жылға дейін билікті беруде маңызды рөл атқарды. Рухийих Раббани Монреаль қаласында өскен. Бахаилердің киелі жері Хайфаға (Израиль) екі рет сапар жасағаннан кейін, ол Бахаи қауымдастығының көптеген жастар шараларына қатысты. 1937 жылы Шоги Эфендиге үйленді. Шоги Эфенди қайтыс болғаннан кейін, Рухийих Раббани Бахаилер үшін Абдул Баханың отбасына соңғы байланысқа ие болды, Абдул Баха 1892 жылдан 1921 жылға дейін Бахаи дінін басқарды және діннің негізін қалаушы Бахаулланың үлкен ұлы болды. 2004 жылы CBC көрермендері оны "Үлкен канадалықтар" телешоуындағы "ең ұлы канадалықтар" тізімінде 44-ші орынға сайлады. Рухийих Ханым "Тұрмысқа арналған нұсқаулық" және "Бағасыз інжу" сияқты бірнеше кітаптың авторы.

Ерте өмір

Руhиййа Ханум 1910 жылғы 8 тамызда Нью-Йорк қаласында Уильям Сазерленд Максвелл мен Мей Максвелл отбасында дүниеге келді және әкесі көрнекті сәулетші болған Монреаль, Квебек қаласында өсті. Әкесі арқылы Мэридің тегі шотландтық. Абдул-Баха нәресте Марияға зор қамқорлық көрсетті. Анасы Мэриге елдегі дәстүрлі білім беру әдістерінің қатаңдығынан еркін білім беруді қалап, үйлерінде Канададағы алғашқы Монтессори мектебін ашты, және Мэри сол мектепке қатысты. Ол сондай-ақ жергілікті нәсілдік теңдік конференцияларына, оның ішінде билерге де қатысты. 21 жасында Монреаль бахаилерінің Жергілікті Рухани Ассамблеясына сайланды, ол жергілікті бахаи басқару кеңесі еді. Мэри Ховард университетінде лекция оқып, Бахаи Дініне қызығушылық танытқан афроамерикандықтармен байланыс орнатуға күш салды. Бұған қоса, жиырма жасқа толғаннан кейін Монреальда әкесімен бірге ресми шараларға қатысып, Канаданың генерал-губернаторы сияқты мәртебелі тұлғалармен Канада Корольдік академиясының елу төртінші көрмесі сияқты іс-шараларда кездесті.

Еуропа

Жас кезінде Мэри испан тілін үйренуге зор ықылас білдірген. Алайда, Испания Азамат соғысы оның республикалық Испанияға саяхаттау жоспарларын күйретіп жіберді. Оның орнына Мэри 1935 жылы нацистік Германиядағы туысымен бірге тұруды шешті, бұл қадамды Шоги Эффенди мақұлдады. Германияда Шоги Эффенди Мэриді жаңа ғана құрылып келе жатқан Бахаи қауымын нығайтуға шақырды. Жас Мэри неміс мәдениетіне сіңіп, дирндль киіп, неміс тілін еркін сөйлеуді үйренді. Германияда болғанда Мэри Шоги Эффендиден анасымен қажылыққа бару шақыруын алды. Анасы мен қызы екеуі де шақыруды қабылдады. Олар бастапқыда Балқан аймағынан өтіп, Бахаиларға барып, оларды қарсы алуды жоспарлаған, бірақ аймақтағы аласапырандық оларды тікелей Хайфаға баруға мәжбүр етті.

Неке

Мэри үйленуінен бұрын Шоги Эффендимен ұзақ уақыт бірге болды, алғаш рет оны 12 жасында кездестірген. Үш жылдық зырараттан кейін ол Шоги Эффендимен үнемі байланыста болды. 1937 жылдың қаңтар айында Мэри мен анасы Хайфаға келді, содан кейін Шоги Эффендимен құпия түрде танысты. Ақпан айында олар келісімге келді, ал Мэри дереу әкесіне Хайфаға келіп, оларға қосылуын сұрап жеделхат жіберді. 24 наурызда, 26 жасында Мэри Шоги Эффендиге қарапайым тойда үйленді. Осы кезде Шоги Эффенди оған "Аматул-Баха Рухийих Ханум" (Аматул-Баха "Даңқтың қызметшісі" деген мағынаны білдіреді) атағын берді. Олардың некесі туралы ресми хабарламаны Шоги Эффендидің анасы, Ḍияʼиййих, Бахаи әлеміне жіберді: "Қорғаушының неке тойын жариялау. Бахаулланың қызметшісі Рухийих Ханумға берілген құнды сый – Мэри Максвелл. Бахаи діні жариялаған Шығыс пен Батыстың одағы бекітілді." Зияййих – Қорғаушының анасы. Рухийих Шығыс өміріне бейімделіп жатқанда, жас жұбайлар Швейцарияға саяхат жасады, және Шоги Эффенди жас әйелін елдегі сүйікті орындарымен таныстырды. Бастапқыда оған жаңа үйіне бейімделу қиын болды, ол кейде жалғыздық пен үйі сағынышына тап болды. Шоги Эффендидің ынталандыруымен ол Киелі кітап пен Құранды оқып, парсы тілін үйрене бастады. Кейін ол тілді жетік меңгеріп, парсы тілінде сөз сөйлей алды. Некелескеннен кейін бір жыл өткен соң анасына жазған хатында: "Егер біреу менің өмірдегі мақсатым қандай деп сұраса, мен «Шоги Эффенди» деп жауап берер едім", - деп жазды.