Кіріспе

Пионерлік американдық компьютерлік фирма (1946–1952)

Engineering Research Associates, көбінесе ERA деп аталатын, 1950-жылдардың басындағы маңызды компьютерлік фирма болды. ERA сандық компьютерлерімен танымал болды, бірақ нарық кеңейген сайын олар барабандық жад жүйелерімен әйгілі болды. Соңында оларды Remington Rand сатып алып, UNIVAC бөлімшесіне қосты. Компанияның көптеген негізін қалаушылары кейін Control Data Corporation құру үшін кетіп қалды.

ЕАҚ-ның соғыс уақытындағы бастамасы

ERA командасы Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ Әскери-теңіз күштері үшін кодты бұзумен айналысқан ғалымдар мен инженерлер тобы ретінде құрылды, бұл бөлім Вашингтондық қосымша байланыс қызметі (CSAW) деп белгіленді. Соғыс аяқталғаннан кейін көптеген әскери жобаларға, CSAW-ді қоса, қаржыландыру қысқартылды. Әскери-теңіз күштерінің криптографиялық тобының өкілі Джозеф Венгер, CSAW командасының түрлі компанияларға таралып кетеріне және Әскери-теңіз күштерінің жаңа құрылғыларды жылдам жобалау мүмкіндігінен айырылатынына алаңдады.

Соғыстан кейінгі ұйым

Венгер және CSAW командасының екі мүшесі, Уильям Норрис пен Говард Энгстром, жаңа компьютерлік компанияның дамуын қолдауға мүдделі инвесторларды іздеуді бастады. Олардың Kuhn, Loeb & Co. компаниясындағы жалғыз нақты мүмкіндігі ақырында сәтсіз аяқталды. Содан кейін олар Сент-Пол қаласындағы (Миннесота штаты) Chase Aircraft компаниясының ұшу аппараттарын шығаратын еншік компаниясы Northwest Aeronautical Corporation (NAC) басқарған инвестициялық банкир Джон Паркермен кездесті. NAC соғыс аяқталғандықтан көптеген келісімшарттар тоқтатылып, жабылу процесінде болды, ал Паркер зауытты жұмыс істеуі үшін жаңа жобалар іздеді. Оған команданың қандай жұмыс істейтіні туралы ештеңе айтылмады, бірақ Джеймс Форресталмен аяқталатын, жоғары шенді теңіз офицерлерінің бірнеше рет келуінен кейін, ол "бірдеңе" болып жатқанын сезіп, тәуекел етуге шешім қабылдады. Норрис, Энгстром және олардың тобы 1946 жылдың қаңтар айында ERA компаниясын құрды, 40 кодты бұзумен айналысқан әріптесін жұмысқа алды және NAC зауытына көшіп келді. Бастапқы жылдары компания кез келген инженерлік тапсырысты қабылдады, бірақ көбінесе Әскери-теңіз күштері үшін жаңа кодты бұзу машиналарын жасаумен айналысты. Көптеген машиналар нақты бір кодты бұзу үшін арнайы жасалды және кодталған мәтіндерді өңдеу және талдау үшін магниттік барабанды жадты жиі пайдаланды. Құпиялылықты қамтамасыз ету үшін зауыт Әскери-теңіз резервінің базасы деп жарияланды және кіреберісіне қарулы күзетшілер қойылды. ERA-ның көптеген әскери және барлау жобалары Миннесотаның "10 000 құпия компьютерлік жобалар елі" аталуына себепкер болды.

Голдберг пен Демон кодтарын шешушілер

Олардың алғашқы машинасы, Голдберг, 1947 жылы аяқталды. Ол магниттік таспаны үлкен металл цилиндрдің бетіне жабыстыру арқылы жасалған қарапайым барабанды пайдаланды, оны оқу үшін 50 айналымда айналдыруға болады (ал жазу үшін әлдеқайда баяу). Келесі бірнеше жылда барабандық жад жүйелерінің сыйымдылығы мен жылдамдығы артты, сонымен қатар барабанға деректерді беруге қажетті қағаз таспаларын оқитын құрылғылар да жетілдірілді. Кейін олар Technitrol Engineering компаниясымен патенттік дауға түсті, ол 1952 жылы өз барабандық жадын ұсынды. "Демон" деп аталған машиналардың бірі нақты бір советтік кодты бұзу үшін салынды. 1949 жылы код өзгертілді, нәтижесінде машинаның күші жойылды. Кодты бұзу бөліміне тіркелген теңіз офицері Джеймс Пендерграсс 1946 жылы Пенсильвания университетінің Инженерлік мектебіндегі Мур мектебіндегі бірқатар лекцияларға қатысты және кодты бұзу мәселесіне ең ұзақ шешім – әртүрлі тапсырмаларды орындау үшін жылдам қайта бағдарламаланатын компьютер екеніне көз жеткізді. 1947 жылы Теңіз күштері ERA компаниясына "13-тапсырма" шартын тапсырды, ол АҚШ-тағы алғашқы сақталатын бағдарламалық компьютерді жасауға бағытталған болатын. "Атлас" деп аталған машина барабандық жадты пайдаланды және 1950 жылы тапсырылды. Содан кейін ERA оны ERA 1101 ретінде коммерциялық түрде сата бастады, 1101 саны 13-тің екілік коды болды. "Атлас" машинасы тапсырылғанға дейін Теңіз күштері Уильямс түтікшелері мен барабандық жадты пайдаланатын, "Атлас II" деп аталған, күштірек машинаны сұрады. 1950 жылы жұмыс басталды және толыққанды "Атлас II" 1953 жылдың қыркүйегінде әлі де құпия сақталатын NSA-ға тапсырылды.

Жоғары жылдамдықты есептеу құрылғылары

1950 жылы ERA компаниясы «High speed Computing Devices» атты 450 беттік оқулығын жариялады, онда сол кездегі компьютерлік технологияның жай-күйі туралы толық мәлімет берілген. Ол цифрлық логиканың негізгі элементтерін, осы элементтерді құруға қолданылатын құрылғылар мен тізбектерді, сондай-ақ компьютерді жобалау және бағдарламалау принциптерін сипаттайды. Бұл кітап – Office of Naval Research кеңсесіне ұсынылған есептің қайта жаңартылған нұсқасы, онда криптографияға қатысты сілтемелер алынып тасталған; ONR математикалық бөлімінің директоры Мина Рис оны жариялауды ұсынды. Кітаптың ең сәтті болжамдарының бірі – жақында Bell Laboratories зертханасында жаңадан ойлап табылган транзистор туралы болды: «Ол бір сатыдағы жалпы құн бойынша электрондық түтікшемен бәсекелесе алады» (423-бет).

Құқықтық мәселелер және Remington Rand сатып алу

ERA ұқсас машиналарды бірнеше клиенттерге сатуды жоспарлаған, бірақ осы шамада Вашингтондағы ұзаққа созылған саяси тартыстарға қатысты. Дрю Пирсонның «Вашингтондағы Көңілді Айналым» басылымы ERA құрылуы Норрис пен Энгстром үшін мүдделер қақтығысы болғанын мәлімдеді, себебі олар соғыс кезеңіндегі үкіметтік байланыстарын жеке пайда табу үшін компания құруға пайдаланған. Соның салдарынан туған сот таласы компанияны қаржылық және рухани тұрғыдан әлсіз қалдырды. 1952 жылы оларды негізінен осы мәселелерге байланысты Ремингтон Рэнд сатып алды. Ремингтон Рэнд 1950 жылы Экерт-Мочли Компьютер Корпорациясын сатып алғаннан кейін, бұрыннан-ақ есептеу бөліміне ие болған. Бір кезде екі компания да Ремингтон ішінде тәуелсіз бөлімшелер ретінде жұмыс істеді, ERA ғылыми және әскери клиенттерге, ал Экерт-Мочлидің UNIVAC машиналары бизнес клиенттерге сатылды. Бірақ 1955 жылы Ремингтон Sperry Corporation компаниясымен бірігіп, Sperry Rand құрды. ERA және Экерт-Мочли екеуі де Sperry UNIVAC ретінде бір бөлімге біріктірілді. ERA-ның көп бөлігі тоқтатылды, ал олардың барабандық технологиясы жаңа UNIVAC машиналарында қолданылды. Көптеген қызметкерлер бұл шешімге наразы болып, Норрис басшылығымен Control Data Corporation компаниясын құру үшін кетіп қалды. Олардың арасында кейіннен суперкомпьютерлерді жобалап, Cray Computers-ті жасаған Сеймур Крей де болды. Бірақ ERA командасының ядросы сақталды. Ақырында олар жаңа зерттеу бөліміне көшірілді, онда оларға айқын тәуелсіздік берілді. Олар негізінен әскери мақсаттағы есептеу жүйелерімен айналысты және ICBM және спутниктерге арналған алғашқы басқару және бағыттау жүйелерін жасауда алғашқы қадамдар жасады. Сол жерде олар Әскери бөлім ретінде танылды, кейіннен ол Ғарыш бөлімі деп аталды.

Жаңа ЕЭА

1970 жылдардың аяғында Рэнд компаниясының бірнеше қызметкері ERA атауын сатып алып, кішкентай мемлекеттік тапсырыстарды орындайтын фирма ашты. 1989 жылы жаңа ERA компаниясы E Systems компаниясының толық иелігіне көшті. 1995 жылы ол аналық компаниясының Melpar бөлімшесімен біріктіріліп, атауы қайтадан қолданыстан шықты.