Грязев-Шипунов ГШ-23: Советская авиационная пушка

Кіріспе

Грязев-Шипунов ГШ-23 – Кеңес Одағында негізінен әскери ұшақтар үшін әзірленген, 23 мм калибрлі екі стволды автокөліктік зеңбірек. Ол 1965 жылы қабылданып, бұрынғы Нюделман-Рихтер НР-23 және Рихтер Р-23 зеңбіректерін ығыстырды. ГШ-23, 1916 жылы «Vorwerk» компаниясының неміс инженері Карл Гаст әзірлеген Гаст принципі бойынша жұмыс істейді. Бұл екі стволды қару, онда бір стволдың атылуы екінші стволдың механизмін іске қосады. Ол бір стволды қаруларға қарағанда тез ату жылдамдығын және төмен механикалық тозуды қамтамасыз етеді. M61 Vulcan сияқты электрлі роторлық зеңбіректердің тұрақты ату жылдамдығымен салыстырылмаса да, оның жұмыс істеуі үшін сыртқы қуат көзі қажет емес, керісінше, қозғалмалы стволдардың кері серпілісімен жұмыс істейді, бұл неміс MG 42 зеңбірегінің әрекетіне ұқсас. Гаст принципі Батыс елдерінде кеңінен қолданылмаған, бірақ бұрынғы Кеңес Одағында түрлі қаруларда пайдаланылған. Зеңбірек негізгі GШ-23 және одан да танымал GШ-23Л (ГШ-23Л) нұсқаларында шығарылады, екіншісі негізінен оқтан тежегіш құрылғысымен жабдықталған, бұл кері серпіліс күшін азайтады. Бұл зеңбірек МиГ-21 (M, SM, MF, SMT, PFM, bis) истребительдерінің кейінгі модельдерінде, МиГ-23-тің барлық нұсқаларында, SOKO J-22 Orao, JF-17 Thunder, HAL Tejas, Aero L-39ZA Albatros және IAR-93 ұшақтарында стандартты жабдық ретінде орнатылды, сондай-ақ Туполев Ту-22М бомбалаушысының құйрық мұнараларында және кейбір Ту-95МС және Ту-142М3 модельдерінде қолданылды. Соңғы қолданылуында, оның инфрақызыл шашырату және дипольді ленталарды ату мүмкіндігі болды, бұл оған қару ретінде де, зымыранға қарсы шаралар диспенсері ретінде де жұмыс істеуге мүмкіндік берді. Ол сондай-ақ кейбір шағын сериялы Ми-24ВП тікұшақтарында (НППУ-23 жылжымалы орнатуда) және польшалық W-3WA Sokół тікұшағында бекітілген орнатуда қолданылды. Зеңбірек жүк ұшақтарында да қолданылды; атап айтқанда, ресейлік/кеңестік Ил-76 ұшақтары құйрық мұнарасында екі GШ-23 зеңбірегін орнату үшін жасалған. Мұндай конфигурациядағы Ил-76М 2002 жылғы Ивановкадағы авиашоуда көрсетілді. Кейбір екінші буын МиГ-21 модельдері GP-9 деп аталатын фюзеляж астындағы гондолада GШ-23Л зеңбірегін тасымалдай алатын, онда зеңбірек пен 200 оқ-дәрі орналасқан; бұл кейінірек нұсқаларда көбірек аэродинамикалық жақсартылған жартылай конформды орнатумен ауыстырылды. Сыртқы ілмектерге орнатуға арналған бірнеше зеңбірек контейнерлері де бар: UPK-23 әуеден-әуеге қолдануға арналған, бір немесе екі бекітілген GШ-23 зеңбірегі және 200-400 оқ-дәрісі бар, ал SPPU-22 контейнерлері 0°-тан -30°-қа дейін бұрылатын стволдармен жабдықталған және әрқайсысында 280 оқ-дәрісі бар (олар көбінесе Su-17/20/22 және Su-25/39 ұшақтарында жұптарда қолданылды).

The Gryazev Shipunov GSh 23 is a twin barreled 23 mm autocannon developed in the Soviet Union, primarily for military aircraft use. It entered service in 1965, replacing the earlier Nudelman Rikhter NR 23 and Rikhter R 23. The GSh 23 works on the Gast Gun principle developed by German engineer Karl Gast of the Vorwerk company in 1916. It is a twin barreled weapon in which the firing action of one barrel operates the mechanism of the other. It provides a much faster rate of fire for lower mechanical wear than a single barrel weapon. Although it cannot match the sustained rate of fire of an electric Rotary cannon like the M61 Vulcan, it requires no external power source to operate, but is instead powered by the recoiling of the floating barrels, somewhat like the action of the German MG 42. The Gast principle has been little used in the West, but was used on a variety of weapons in the former Soviet Union. The cannon comes in a basic GSh 23 variant, and the more popular GSh 23L (ГШ 23Л), differing mostly in adding a muzzle brake, lowering recoil force. This cannon was standard fit on late model MiG 21 fighters (M, SM, MF, SMT, PFM, bis), all variants of the MiG 23, the SOKO J 22 Orao, the JF 17 Thunder, the HAL Tejas, the Aero L 39ZA Albatros and IAR 93, and the tail turrets of the Tupolev Tu 22M bomber and some late model Tu 95MS and Tu 142M3. In the latter application, it had the unusual ability to fire infrared flares and chaff rounds, allowing it to function as both a weapon and a dispenser of anti missile countermeasures. It is also mounted on late small series Mi 24VP helicopters (in the NPPU 23 movable mounting) and Polish W 3WA Sokół helicopter in fixed mounting. The cannon was also used on cargo aircraft; specifically, Russian/Soviet Ilyushin Il 76 aircraft were designed to accommodate twin GSh 23's in a tail turret. An Il 76M with just such a configuration could be seen at the 2002 Ivanovo airshow. Some second generation MiG 21 models could carry the GSh 23L in an under fuselage gondola designated the GP 9, carrying the cannon and 200 rounds of ammunition; this was replaced by a more streamlined semi conformal installation in later variants. There are also several gun pods available for mounting on external hardpoints: UPK 23 for air to air use, with one or two fixed GSh 23 guns and 200–400 rounds of ammunition, and SPPU 22 pods with traversable barrels for strafing, from 0° to −30° and carried 280 rounds of ammunition in each (they were most often carried by the Su 17/ 20/ 22 as well as the Su 25/ 39 in pairs).

Нұсқалар

Грязев Шипунов ГШ 23Л – кері соққыны азайту үшін тұмсық тежегіші қосылған, жаңғыртылған ауамен салқындатылатын нұсқасы. NPPU 23 тікұшақ мұнарасында қолданылады. Грязев Шипунов ГШ 23В – ГШ 23Л сумен салқындатылатын нұсқасы. NPPU 23 тікұшақ мұнарасында қолданылады.