Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық джаз кларнетшісі Реймонд Бёрк (туған аты Барруа; 6 маусым 1904 – 21 наурыз 1986) – американдық джаз кларнетшісі.
American jazz clarinetist
Raymond Burke (né Barrois; 6 June 1904 – 21 March 1986) was an American jazz clarinetist.
Өмірбаян
Реймонд Бёрк 1904 жылғы 6 маусымда Луизиана штатының Нью-Орлеан қаласында Реймонд Барруа болып дүниеге келді. Ол сирек сұхбат берді және музыканттың өмірі оның музыкасына көп қатысы жоқ деп санады. Ол әдепті, бірақ езгеше еді. Оның толқынды шашы, жұқа мұрты және консервативті киімдері болды. Ол қалың Нью-Орлеан акцентімен сөйледі және кейбір адамдарға түсініксіз болған түрлі-түсті аймақтық сөздерді қолданды. Ол ішімдік ішпеді, темекі тартпады және құмар ойнамады. Ол қарапайым адам ретінде бейнеленеді. Бёрк өмірінің соңына дейін, көбінесе Preservation Hall Jazz Band-пен қаладан тыс гастрольдерге немесе концерттерге шыққанда ғана қаладан шығатын. Оның досы және джазды жақсы көретін Ал Роуз, Бёрк Нью-Орлеаннан тыс жерде он аптадан аспайтын уақыт өткізгенін айтады. Бёрк – Reliance Brass Band тобында ойнаған джаз тромбонисі Жюль Кассардың сіңілі баласы және Dixieland музыканты Гарольд Петерсонның туысы. Бёрк алғашқы аспабын балық аулау таяғынан жасаған сыбызғы деп айтқан. Кейін ол қалайы сыбызғы, казу және кларнет ойнады. Оның музыкадағы алғашқы жұмысы 1913 жылы болды, ол болашақ New Orleans Rhythm Kings барабаншысы Лео Аддемен бірге казуда ақша жинады, ал ол сигара қорабында перкуссия ойнады. 1930 жылдары Бёрк Генри Белас оркестрімен (тромпетші Генри Белас, тромбонист Аль Мур, барабаншы Джо Стивенс және пианист "Пиви") ойнады; Melon Pickers (гитарист Генри Уолде, басист Джон Белл, барабаншы Аль Дориа, тромпетші Билл Науин және пианист Джулиус Шевез) тобымен де бірге болды. Бёрк музыкалық жұмыс істеу үшін қысқа мерзімге Канзас-Ситиге барды, бірақ көп ұзамай қайтып келді. 1940 және 50-жылдары ол Альвин Алкорн, Шарки Бонаномен және жиі пианист Джефф Риддик пен басист Шервуд Мангиапанмен триода ойнады. 1960 және 70-жылдары Бёрк Preservation Hall музыканттарымен бірге өнер көрсетті.
Raymond Burke was born Raymond Barrois on June 6, 1904, in New Orleans, Louisiana. He gave few interviews and believed the life of a musician had little to do with his music. He was polite, albeit eccentric. He had wavy hair, a thin mustache, and dressed conservatively. He spoke with a thick New Orleans accent and used colorful regional vocabulary, which some found confusing. He did not drink, smoke, or gamble. He is portrayed as unpretentious. Burke rarely left the city except for out of town gigs or tours with the Preservation Hall Jazz Band later in life. His friend and jazz enthusiast Al Rose said Burke spent no more than ten weeks outside of New Orleans. Burke was the nephew of Jules Cassard, a jazz trombonist who played with the Reliance Brass Band, and the cousin of Dixieland musician Harold Peterson. Burke said that his first instrument was a flute he carved from a fishing pole. He then played the tin whistle, kazoo, and clarinet. His first job in music came in 1913 when he panhandled on the kazoo with future New Orleans Rhythm Kings drummer Leo Adde who played percussion on a cigar box. In the 1930s Burke played with The Henry Belas Orchestra (trumpeter Henry Belas, trombonist Al Moore, drummer Joe Stephens, and pianist "PeeWee"); The Melon Pickers (guitarist Henry Walde, bassist John Bell, drummer Al Doria, trumpeter Bill Nauin, and pianist Julius Chevez.) Burke also spent a short period of time in Kansas City for a musical job, but soon returned. In the 1940s and '50s he played with Alvin Alcorn, Sharkey Bonano, and frequently in a trio with pianist Jeff Riddick and bassist Sherwood Mangiapane. In the 1960s and 70s Burke he played with Preservation Hall musicians.
Рабаи дүкені
Әріптестерінің айтуынша, Берктің музыкадан басқа жалғыз жұмыс түрі – 906 Бурбон көшесіндегі "Рабаи" дүкенін басқару еді. Досы Ал Роуздың сөзіне қарағанда, "Рабаи" дүкені антикварлық дүкендей әсем емес, сонымен қатар ескі нәрсе сататын дүкендей нашар да емес. Бұл дүкен иесінің жинаған заттарын жартылай сатуға қоятын жеке коллекциясы. Берктің дүкені Бурбон көшесінің тұрғын үй ауданында орналасқан еді, онда жаяу өтетін адамдар аз болғандықтан, іскерлік те аз болды. Дүкенде Берк отыратын бір ағаш орындықтан басқа ешқандай жиһаз болған жоқ, сондай-ақ электр жарығы да болмады, ол дүкеннің күн батқанда жабылуын қамтамасыз етті. Дүкенде ескі джаз пластинкалары, тарихи естеліктер, музыкалық аспаптар мен жабдықтар, кітаптар, журналдар және ноталар жинағы болды. Ішкі жағы қараңғы және қалыңдықтан, дүкенге қарап отыруға ыңғайлы емес еді. Керісінше, егер клиенттің нақты сұранысы болса, Берк ол заттың қорында бар-жоғын есіне түсіріп, бар болса, коллекциядан іздеп табуға тырысатын. Ал Роуздың айтуынша, дүкен күніне шамамен екі доллар табыс табатын. Дегенмен, ол дүкеннің тағы бір, музыкалық тұрғыдан маңызды мақсаты болғанын айтады. Жұмыс күндері (сағат 13:00-ден күн батқанға дейін) музыканттар Беркпен бірге ойнау үшін "Рабаи" дүкеніне келіп тұратын. Бұл сессиялар ресми емес, ешкім қатыспаған, Берктің кларнеті мен музыканттар әкелген басқа аспаптардан тұратын. Роуздың есебуынша, әр күні шамамен онға жуық музыкант Беркпен бірге ойнауға тоқтаған. Олардың арасында әуесқойлармен қатар, талантты музыканттар да болды.
According to his colleagues, Burke's only non musical form of employment was the management of a "Rabais" shop at 906 Bourbon Street. According to friend Al Rose, a Rabais shop is "not as high flown as an antique store nor as disreputable as a junk Shop" It is a personal collection that the owner makes semi available to the public for sale. Burke's shop was in a residential section of Bourbon Street which had light pedestrian traffic and generated very little business. It lacked furniture, except for one wooden stool where Burke sat, and it also lacked electricity, ensuring that the shop closed at sundown. The shop was filled with old jazz records, historical memorabilia, musical instruments and equipment, books, magazines, and a collection of sheet music. Being dark and cluttered on the inside, the store was not made for browsing. Rather, if a patron had a specific request, Burke would recall whether he had the object in stock, and if so, would have to find it in the collection. Al Rose claims that the store averaged about two dollars of income per day. However, he also argues that the store had another, more musically important purpose. Throughout the work day (from 1pm to sundown) musicians would seek Burke at the Rabais to play with him. These sessions were informal and unattended, consisting of Burke's clarinet and whatever instrument the player(s) had brought. By the end of any given day, Rose estimates that up to a dozen musicians would have stopped by to play with Burke. Among these men were amateurs as well as distinguished musical talent.
Танымалдық
Бёрк өмірінің көп бөлігінде белсенді музыкант болғанмен, ол кең танымалдыққа немесе коммерциялық сәттілікке жете алмады. Ол қарапайым ойнайтын, ал үлкен ансамбльдерде оның кларнетінің үнін басып кететін еді. Бёрк сондай-ақ коммерциялық мүдделер үшін заманауи музыканың өзінің дыбысына ықпал етуіне қарсы тұрды және көптеген адамдардың ескірген деп санайтын стильде ойнады. Бёрктің белгісіздігіне себеп болуы мүмкін тағы бір фактор – оның "Second Line" джазымен байланысы. Бұл терминнің бірнеше мағынасы бар болғанымен, ол Нью-Орлеан стиліндегі джазды ойнаған ақ музыканттарды қара және креол музыканттарынан ажырату үшін қолданылған. Нью-Орлеан джазы көбінесе осы қаладағы афроамерикалықтармен байланысты болғандықтан, "Second Line" термині осы стильді еліктеп, жеңілдеткен ақ музыканттарды сынау үшін теріс мағынада қолданылуы мүмкін. Осылайша, Чарльз Сухор Берк, сондай-ақ басқа да дарынды ақ нәсілді Нью-Орлеан джаз музыканттары, мансабының басында көптеген жылдар бойы назарсыз қалғанын және оларға немқұрайлы қарағанын айтады. Джон Штайнердің сөзіне қарағанда, 1939 жыл Бёрктің музыкасын, сондай-ақ басқа да көп танылмаған джаз музыканттарын ашу үшін маңызды жыл болды. Осы жылы арзан, көшіруге оңай жазба құралдары пайда болды. Джаз жанкүйерлері осы құрылғыларды жергілікті джем-сессияларға алып келіп, сүйікті музыканттарының орындалуын жаздыратын. Осы коллекционерлер арасында жазбалар таратылып, Берктің тыңдаушылары келесі екі онжылдық ішінде біртіндеп көбейді. Нәтижесінде, Бёрк жұртшылықтан гөрі джаз шеберлерінің арасында ерекше танымал болды. Штайнердің айтуынша, джаз жанкүйерлері Берктің Бадди Болден сияқты ұмытылған джаз данышпанына айналуынан қорқып, оның музыкасын таратуға тырысты.
While Burke was an active musician for most of his life, he did not achieve mainstream popularity or commercial success. He was known for playing modestly, and in large ensembles his clarinet could easily be overpowered. Burke also refused to let contemporary music influence his sound for commercial reasons, and played in what many considered an outdated style. Another possible factor in Burke's obscurity is his association with "Second Line" jazz. Although the term has several different meanings, it has been used to differentiate white musicians who played New Orleans Style jazz from black or Creole musicians. Since New Orleans jazz is typically associated with the African American population in that city, "Second Line" can be used negatively to refer to white musicians who have imitated and simplified this style. Thus, Charles Suhor argues that Burke, as well as other talented white New Orleans Jazz musicians, was neglected throughout much of his early career and not taken seriously. According to John Steiner, 1939 was an important year for the discovery of Burke's music, as well as for other relatively low key jazz musicians. This year marked the availability of cheap, portable recorders. Jazz enthusiasts would bring these devices to local jam sessions and record their favorite musicians. Among these collectors, recordings were passed around, and Burke's audience increased gradually over the next two decades. As a result, Burke became especially popular with jazz insiders rather than the public. According to Steiner, jazz enthusiasts feared that Burke could become another forgotten jazz great, similar to Buddy Bolden, and so attempted to spread his music.
Стилдік ерекшеліктері
Реймонд Бёрк Диксиленд стилінде ойнады. Чарльз Сухордың айтуынша, Диксилендке "желді аспаптардың дәстүрлі дыбыстары, жылдам вибрацияларды қабылдамау, аспаптарды шеберлікпен ойнау қабілеті және сололарға ерекше назар бөлу тән, олар ашылу және жабылу ансамбль бөлімдері арасында жиі алмасып отырады". Бёрктің репертуары негізінен ескі стандарттардан тұрды. New York Times газетінің сыншысы Джон С. Уилсон Бёрктің "жағымды, ағаш иісімен еске түсетін төменгі ноталарды қолданып, керемет әуенді фразалар мен тізбектер құрғанын" айтты. Ол сондай-ақ Бёрктің ойнағанда орнынан қозғалатынын, ал соло кезінде ерекше, жартылай бүгілген күйде ойнайтынын атап өтті. Ол Бёрктің "асықпайтын" тәсілін де жоғары бағалады. Диксиленд көбінесе бұрынғы музыканы әйелдеу имитациясы деп есептелсе де, Уилсон Бёрктің музыкалық стереотиптерге немесе клишелерге тәуелді емес екенін көрсетті. Ал Роуз Бёрктің музыкасы дәстүрлі болғанымен, ностальгиялық емес екенін де айтты. 1920-ші жылдардағы джаз стилін еліктеудің орнына, Роуз Бёрктің сол музыкалық стильде жұмыс істеген, бірақ инновациялық музыкант болып қала бергенін сезінді. 1965 жылы өткен концерт оның музыкалық ерекшеліктерін толық көрсетті. Бұл концертте Бёрк Чикаго стиліндегі пианист Арт Ходспен бірге орындады. Рецензент топтың "дөңгелек аяқталуларға" бейім екенін және кейде күмәнділік пен тоқтап қалуға ұшырағанын айтса да, Бёрктің Ходспен ойнау және оның спонтандығынан күш алу қабілетін жоғары бағалады. Рецензент Бёрктің лаконикалық сололарын атап өтіп, оның музыкалық идеяларды тарату шебері болғанын айтты. Шолуда Бёрктің кларнеттің төменгі регистрін, яғни шалумо регистрін тамаша меңгергені де көрсетілді. Бёрк сололарын көбінесе күтпеген жоғары нотамен бастап, содан кейін осы регистрге дейін төмендейтін. Диксиленд стиліне қарамастан, Бёрктің ойнауы эксцентрикалық деп есептелді. Ал Роуз: "Ол жай ғана кларнетке арналған ноталарды ойнамайды! Көрермендер дәстүрлі гармонияны естігісі келеді, ал Реймонд оған мойын бұрмайды. Оның санасында керемет контрапункт бар, және егер ол оны ойласа, онда оны ойнайды!" Ол музыканы тым жылдам немесе тым баяу ойнаудан бас тартты. Ол жылдам темпте ойнауды мақтан тұту деп есептеді және тыңдаушылардың назарын аударды. Екінші жағынан, ол джазды тым баяу ойнауға болмайды деп талап етті, "блюз - жерлеу музыкасы емес". Нью-Орлеан стилімен байланысты көптеген музыканттардан айырмашылығы, ол дірілдеп немесе бақылаусыз ойнамады. Ол көпшілікке ұнайтын әсер үшін дыбысын құрбан етпейтін. Ол өзінің бір топтасы көрерменге жағымсыз әсер ететіндей сезінсе, концерт кезінде тоқтап, сахнадан шығып кететін.
Raymond Burke played in the Dixieland style. According to Charles Suhor, Dixieland is characterized by "more conventional tones of wind instruments, rejection of rapid vibratos, greater instrumental facility, and considerable attention to solos, which are routinely 'passed around' in between opening and closing ensemble choruses." Burke's repertoire consisted primarily of old standards. New York Times reviewer, John S. Wilson claimed that Burke "used mellow, woodsy lower notes to build delightfully catchy little phrases and runs. "He also noted that Burke would wriggle around in his seat while playing, and that, during solos, he would play from a strange, semi crouched position. He also commended Burke's "unhurried" approach. Although Dixieland is often assumed to be a campy imitation of past music, Wilson notes that Burke does not depend on musical stereotypes or clichés. Al Rose also claims that although Burke's music was traditional it wasn't nostalgic. Instead of imitating the musical style of 1920s jazz, Rose felt that Burke remained an innovative musician who happened to work through that particular style of music. A concert in 1965 exemplified many of his musical characteristics. This concert brought Burke together with Chicago style pianist Art Hodes. Although the reviewer claims that the group was prone to "ragged endings" and occasional uncertainty and hesitation, he applauds Burke's ability to play with Hodes and feed off his spontaneity. The reviewer notes Burke's economic solo lines and argues that he was a master of spreading out musical ideas. The review asserts that Burke had an excellent handling of the lower register of the clarinet, known as the chalumeau register. Burke would often begin a solo line with an unexpected high note, then proceed down in pitch until he reached this register. Even within the Dixieland style, Burke's playing was viewed as eccentric. Al Rose claimed that, "He just doesn't play a clarinet part! The tourist expects to hear the really conventional harmony, and Raymond just won't stick to it. He's got all that ingenious counterpoint on his mind—and you know, if it's on his mind, he blows it!" He refused to play music which he deemed too fast or too slow. He believed that playing music at a fast tempo was showing off and distracted the audience. On the other hand, he also insisted that jazz shouldn't be played too slow, claiming that "the blues ain't funeral music. Unlike many musicians who became associated with the New Orleans style, he did not flutter or play in an uncontrolled way. He would not sacrifice tone for a crowd pleasing effect. He was known to stop during a performance and walk offstage if he felt one of his bandmates was pandering to the audience.
Сақтау залы
Preservation Hall – 1960 жылдары құрылған концерт залы, ол Нью-Орлеан джазының қайта жаңғыруының орталығы болды. 1961 жылы Icon Records компаниясының басшысы Грейсон Миллс жаңа Орлеанға джаз музыканттарын жазу үшін сапар шекті. Осы музыканттардың көпшілігі егде жас болғандықтан, Миллс Preservation Hall-ді көрермен алдында жаттығу жасап, өнерлерін қайта дамытуға арналған орын ретінде ойлады. Preservation Hall тек музыканттарды тыңдау үшін арналған еді. Залда тамақ пен сусын берілмеді, тек бірнеше қатар орындықтар ғана болды және би алаңы да жоқ еді. Кіру ақысыз болғандықтан, клубтың жалғыз кірісі – қайырымдылық еді. Миллс музыканттар туристерге ұнату немесе мұқтаж клуб иелеріне жағыну туралы уайымдамай, шығармашылықтарын қайта жаңартады деп үміттенеді. Ол өмірінің соңына дейін Preservation Hall музыканты болды. 1960 жылдардың ортасында Аллан Джаффе Preservation Hall басқаруын өз міндетіне алды және оның қызметін кеңейтті. Залдың туристік маусымда аз кіріс алатын кезде қаржылық тұрақтылығын қамтамасыз ету үшін Джаффе Preservation Hall-дың кіріс табудың басқа жолдарын іздеуге кірісті. Ол көптеген "Preservation Hall Bands" тобын басқарды, жазу шарттары бойынша келіссөздер жүргізді және топтарды халықаралық гастрольдерге жіберді, тіпті 1979 жылы Беркті Кеңес Одағына дейін аттандырды.
Preservation Hall was a concert space established in the 1960s which became the center of a revival in New Orleans jazz. In 1961, Icon Records executive Grayson Mills traveled to New Orleans in order to record veteran jazz musicians. Because many of these players were elderly, Mills conceived of Preservation Hall as a place to practice and gain back their skills in front of an audience. Preservation Hall was designed solely for listening to the musicians. The Hall served no food or drinks, had only a few rows of benches for seating, and lacked a dance floor. Donation was the only source of revenue for the club, as admittance was free. Mills hoped that, if the musicians were not worried about appealing to tourists or needy club owners, they would regain their creativity. He became a regular Preservation Hall musician for the rest of his life. In the mid 1960s, Allan Jaffe assumed management of Preservation Hall and expanded its operations. To ensure the financial survival of the Hall during low tourist seasons, Jaffe began looking at alternative ways for Preservation Hall to maintain an income. He began managing numerous "Preservation Hall Bands", negotiating recording contracts, and sending groups on international tours, even sending Burke to the Soviet Union in 1979.
Ықпал
Ал Роуздың айтуынша, Бёрк джаз музыканттары мен жанкүйерлері тарапынан құрметке ие болғанымен, ол ешқандай ықпал еткен жоқ. Диксиленд кейде көне деп есептелетіндіктен, оған Берктей шығармашылықпен келетін музыканттардың саны азайып кеткен. Сонымен қатар, оның ойнау өнері тіпті Диксиленд стилінде де ерекше, эксцентриктік деп саналды. Мысалы, Second Line журналындағы бір мақалада Роуз музыкант Джордж Жирардқа Беркті өзінің тобына қабылдауды ұсынғанын еске түсіреді. Оның жауабы: "Бұл керемет болар еді, бірақ оны алсам да, маған кларнетші керек болар еді" деген.
According to Al Rose, although Burke is admired by jazz musicians and fans, he has had no influence. Because Dixieland is sometimes considered outdated, there are few players who approach it with the same creativity as Burke. Furthermore, his playing was considered eccentric even within the Dixieland style. For instance, in a Second Line magazine article, Rose recalls suggesting to musician George Girard that he adopt Burke into his band. His response was, "Man, that would be plain heaven, but if I had him i'd still need a clarinet player."