1928 жылғы Ирландия оқиғалары

Кіріспе

1928 жылы Ирландияда болған оқиғалар.

Оқиғалар

29 қаңтар – Белфаста ұлтшыл оппозиция мүшелері Ольстер Юнионистік партиясы үкіметінің пропорционалды өкілдікті жою жоспарына қарсы наразылық білдірді. 31 қаңтар – қазіргі генерал-губернатор Т.М. Хили Вице-регалды резиденцияны тастап кетеді. Оның орнын Джеймс МакНилл басады. 25 ақпан – бұрынғы белсенді, «Үй билігі» және жер реформалары үшін күрескен Уильям О’Брайен 75 жасында Лондонда қайтыс болды. 12 сәуір – Дублиндегі Балдоннел әуежайынан алғашқы шығыс-батыс трансатлантикалық әуе сапары басталады. «Бремен» ұшағында командир Джеймс Фитцморис болады. 30 сәуір – Нью-Йорктегі көрермендер «Бремен» экипажының Атлантика арқылы сәтті ұшқаннан кейін қуанышпен қарсы алады. 19 мамыр – Солтүстік Ирландия Парламентінің жаңа ғимаратының іргетасы Стормонтта салынды. 29 мамыр – Амстердам Олимпиадасында ежелгі ирланд туын – алтын арфасы көк фонға суреттелгенін – алып жүру ұсынылады. Дегенмен, үш түсті ирланд туы ұлттық ту ретінде тіркелген. 14 маусым – сот төрелігі заңына енгізілген түзетулерге сәйкес, ирланд тілін жетік білмейтін судьяларды тағайындауға болмайды. 30 шілде – доктор Пэт О’Кэллахан балғамен лақтырудан алтын медаль жеңіп алғанда, Олимпиада ойындарында алғаш рет ирланд үш түсті туы көтеріледі. 11–22 тамыз – Дублинде Тейлтинн ойындары өтеді. 27 тамыз – Ирландияны қоса алғанда, он бес ел Парижде Келлог Бейбітшілік шартына қол қояды. Ирланд үш түсті туы 50 елдің туларымен бірге Орсейдегі сайтта желбірейді. 30 тамыз – АҚШ Мемлекеттік хатшысы Фрэнк Келлог Париж Бейбітшілік конвенциясынан оралғаннан кейін Дублинге сапар шегеді. Оған Дублин азаматтығы беріледі. 10 қыркүйек – «Saorstát Pound» («Еркін мемлекет фунты») айналымға бірінші (А сериясы) ирланд банкноттарын шығарған валюта комиссиясының арқасында шындыққа айналады, бұл бір ғасырдан астам уақыттан бері шығарылған алғашқы банкноттар. 10 желтоқсан – «Белфаст» – 20 000 тоннадан асатын алғашқы кеме Коб маңында қалыптасып, толығымен жарамсыз деп жарияланды. 12 желтоқсан – Ирландия еркін мемлекетінің банкноттары мен монеталарын енгізуді аяқтаған алғашқы ирланд монеталары елде айналымға шығарылды. Ирланд тілі аралық аттестат алу үшін міндетті пән болады. Албан миссионері Агнес Гонша Бояхиу, кейін Ана Тереза ретінде танымал болды, Үндістандағы мектеп оқушыларына оқыту үшін ағылшын тілін үйрену үшін Ратфарнхэмдегі Лорето монастырындағы Лорето қарындастарына қосылады.

29 January – in Belfast, members of the nationalist opposition protest at the Ulster Unionist Party government's plan to abolish Proportional representation. 31 January – the outgoing Governor General, T. M. Healy leaves the Vice Regal Lodge. His successor is James McNeill. 25 February – William O'Brien, former activist in the Home Rule and land campaigns, dies in London aged 75. 12 April – the first east–west transatlantic flight by aeroplane leaves Baldonnel Aerodrome in Dublin. Commandant James Fitzmaurice is on board the Bremen. 30 April – cheering crowds in New York greet the crew of the Bremen after it has made its transatlantic flight. 19 May – the foundation stone of the new Northern Ireland Parliament Building is laid at Stormont. 29 May – it is suggested that the old Irish flag – that of a gold harp with a blue background – should be carried at the Olympic Games in Amsterdam. However, the Irish tricolour has already been registered as the national flag. 14 June – amendments to the Court of Justice bill state that certain judges cannot be appointed if they do not have a competent knowledge of the Irish language. 30 July – the Irish Tricolour is raised for the first time at the Olympic Games when Dr. Pat O'Callaghan wins a gold medal for hammer throwing. 11–22 August – The Tailteann Games take place in Dublin. 27 August – fifteen countries, including Ireland, sign the Kellog Peace Pact in Paris. The Irish Tricolour flies at the Quai d'Orsay amongst the flags of 50 other nations. 30 August – the United States Secretary of State, Frank Kellogg, visits Dublin on his return journey from the Paris Peace Convention. He is granted the freedom of Dublin. 10 September – the Saorstát Pound ('Free State Pound') becomes a reality as the Currency Commission places into circulation the first (Series A) Irish banknotes issued for over a century. 10 December – the Belfast built , the first ship to exceed 20,000 tons, runs aground off Cobh and is declared a total loss. 12 December – the first Irish coinage is circulated in the state making complete the introduction of banknotes and coinage of the Irish Free State. Irish becomes a compulsory subject for the Intermediate Certificate. Albanian missionary sister Agnes Gonxha Bojaxhiu, later known as Mother Teresa, joins the Sisters of Loreto at Loreto Abbey, Rathfarnham, to learn English in order to teach schoolchildren in India.

Өнер және әдебиет

27 тамыз – Галвейдегі Taibhdhearc na Gaillimhe ұлттық ирланд тіліндегі театр ретінде құрылды, алғашқы қойылымы Михаэль Мак Лиаммоардың Dhiarmada agus Ghráinne нұсқасы болды. 14 қазан – Дублиндегі Gate театрын ағылшын актерлері және жақын достар Мишеал Мак Лиаммор мен Хилтон Эдвардс құрды, бастапқыда Abbey Theatre-дің Peacock студиялық театр алаңын еуропалық және американдық драматургтардың туындыларын қою үшін пайдаланды. Сэр Джон Лавери Леди Лаверидің Кэтлин Ни Холихан ретіндегі портретін салды, оның американдық әйелі Хейзел Лавери Ирландия Республикасының жаңа банкноттарындағы бейнеге поза берді. Тенор Джон МакКормак музыкаға қосқан үлесі үшін Папаның графы атағымен марапатталды. Томас О Криомхтайнның "Allagar na hInise" ("Аралдық әңгімелер") кітабы жарық көрді. Пидар О'Доннеллдің "Арал тұрғындары" романы басылып шықты. В. Б. Йейтстің "Құрық" поэзия жинағы жарық көрді.

Гелл ойындары

Бүкіл Ирландия чемпиондары – Корк (херлинг) және Кильдар (футбол).

Гольф

Ирландия ашық турнирін Эрнест Уиткомб (Англия) жеңіп алды.

Олимпиада ойындары

Олимпиада ойындарына алғашқы ирландиялық команда қатысады.