Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Диверсиялық саяси стратегия, көбінесе әскери сипаттағы.
Diversional political strategy, often military in nature
"Иттің құйрығын шайқау" – саяси термин ретінде, әдетте әскери күш қолданып, зиян келтіретін мәселенің назарынан ауыстыру амалы. Бұл терминнің жалпы мағынасынан туындайды, яғни кішкентай, көрінеу маңызсыз нәрсе (құйрық) үлкен, маңыздырақ нәрсені (итті) бақылайды. Әдетте саясаткерлер дағдарысқа тап болғанда қолданады, халықтың назарын дағдарыстан ауырып, маңыздырақ мәселеге шолуын бағыттайды деген үмітпен. Бұл тіркес "ит құйрығынан ақылды, бірақ егер құйрық ақылды болса, иттің өзі шайқалады" деген мақалдан шыққан. Бұл ұғым, диверсиялық сыртқы саясаттың көптеген аспектілерімен, әсіресе "желдікке бірігу" әсерімен тығыз байланысты, себебі "итті шайқау" әрекеттері назарды ауыстыруға және осы әрекеттер арқылы қолдауды күшейтуге бағытталған.
Wag the dog is, as a political term, the act of creating a diversion from a damaging issue usually through military force. It stems from the generic use of the term to mean a small and seemingly unimportant entity (the tail) controls a bigger, more important one (the dog). It is usually used by a politician when they are in a scandal, in hopes that people forget about the scandal and focus on the more important issue. The phrase originates in the saying "a dog is smarter than its tail, but if the tail were smarter, then it would wag the dog." The concept has strong intersections with many other aspects of Diversionary foreign policy, particularly the rally 'round the flag effect, as wag the dog actions tend to both distract and seek to bolster support through these actions.
Бірінші қолданылуы
Саясатта бұл тіркестің ең алғашқы қолданылуы 1871 жылы Демократиялық конвенцияны талқылаған мақалада кездеседі. Мақалада автор, Авраам Линкольн Джон Уилкс Буттың қолынан қаза болған алты жыл бұрын тамашалаған танымал "Біздің американдық туысымыз" пьесасына сілтеме жасайды. Пьесада Лорд Дандрири кейіпкері – ол мейірімді, Юги Берра сияқты дұрыс емес сөздерді жиі айтатын, сол кезде "Дандриризмдер" деп аталған тұлға.
The earliest usage of the phrase in politics found in print is in an article originating in 1871, discussing one Democratic convention. In the article, the author references the popular play Our American Cousin, which Abraham Lincoln was watching six years earlier when he was assassinated by actor John Wilkes Booth. In the play, the character Lord Dundreary is a sympathetic character who constantly utters confused catch phrases a la Yogi Berra, which were known at that time as Dundrearyisms:
Бұл тіркес, содан бері де қазірге дейін, кішкентай және көрінеу маңызсыз нәрсе (құйрық) үлкен, маңызды нәрсені (ит) бақылап отырған кері жағдайды білдіреді. Ол 1960 жылдары да қолданылды, мысалы, экономикалық кеңесте: "салық құйрығы инвестициялық иттің соңынан ермеуіне жол бермеңіз".
The generic phrase, then and now, indicates a backwards situation in which a small and seemingly unimportant entity (the tail) controls a bigger, more important one (the dog). It was again used in the 1960s, as in the economic advice "don't let the tax tail wag the investment dog".
Көркем шығармаларда
Алғаш рет 1871 жылы қолданылған болса да, бұл термин 1990-жылдарға дейін саяси танымалдылыққа ие болған жоқ, 1993 жылғы «Итті шауып таста» романының табысынан кейін ғана кеңінен танылды. Романда президент Джордж Буштің қайта сайлануын қамтамасыз ету үшін Голливудтың оның халық арасындағы беделін жақсарту мақсатында жалған соғыс ұйымдастыру жоспары жасалады. 1997 жылы осы роман негізінде осы атпен фильм түсірілді. Фильмде, сайлауға бірнеше апта қалғанда АҚШ президентінің үстінен жанжал шығады, сонда бір саяси кеңесші Голливуд продюсерін жалдап, оның сайлауалды кампаниясын құтқару үшін әскери қимылдар жасау схемасын ойлап табады.
While it was first used in 1871, the term did not gain political popularity until the 1990s, with the success of the 1993 novel Wag the Dog. In it, a plan is hatched to secure President George H. W. Bush's reelection by having Hollywood produce a fake war to improve his popular approval. In 1997, a film of the same name came out based on that novel. In the film, a sitting US president becomes embroiled in scandal weeks before he is up for re election, and a spin doctor comes up with the scheme of hiring a Hollywood producer to fabricate military action to save his campaign.
Нақты әлемдегі қолдану
Саяси поляризация күшейген сайын және одан әрі күшейіп келе жатқанда, бұл тұжырым АҚШ-та жиі айтылды. Моника Левински дауы кезінде президент Клинтон оқиға жарияланғаннан кейін көп ұзамай Ауғанстан мен Суданға зымыран шабуылын жасауға бұйрық берді, бұл фильммен салыстыруға және "итке құйрық тістеу" фразасын қолдануды кеңінен таратты. Импичмент процесі кезінде Клинтон Иракты бомбалады, бұл "итке құйрық тістеу" еске түсіретін жағдайды күшейтті. 1999 жылдың наурыз айында оның әкімшілігі Югославияға қарсы бомбалау науқанын бастады. Бұл әрекеттер фразаға көбірек назар аудартып, оның танымалдығын арттырды. Бұл фраза бұрынғы президент Дональд Трампқа қатысты бірнеше рет қолданылды. Біріншіден, 2017 жылдың сәуір айында ол 2016 жылғы АҚШ сайлауына Ресейдің араласуын тергеу кезінде Сирияға қарсы әуе шабуылын жүргізген кезде.
As political polarization rose and continues to rise, the concept has been commonly referenced in the United States. During the Monica Lewinsky scandal, President Clinton ordered missile strikes in Afghanistan and Sudan shortly after the story broke, drawing comparisons with the film and popularizing usage of the phrase. During impeachment proceedings, Clinton also bombed Iraq, drawing stronger "wag the dog" allusions. With the scandal still on the public's mind in March 1999, his administration launched a bombing campaign against Yugoslavia. These action drew more attention to the phrase, growing its popularity. It has been used multiple times for former President Donald Trump. First, in April 2017 when he conducted airstrikes against Syria during an investigation of Russian interference in the 2016 United States elections,