Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Денвер классы крейсері
Denver class cruiser
USS Des Moines (C 15/PG 29/CL 17) – Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ Әскери-теңіз күштерінің қорғалған крейсері болды. Ол Айова штатының Де-Мойн қаласының атымен аталған алғашқы кеме еді. Des Moines 1902 жылдың 20 қыркүйегінде Массачусетс штатының Квинси қаласындағы Fore River кеме және қозғалтқыш компаниясында, Элси Макомбердің спонсоры болуымен суға түсірілді және 1904 жылдың 5 наурызында қолданысқа берілді. 1920 жылдың 7 шілдесінде PG 29 болып белгіленді, ал 1921 жылдың 8 тамызында CL 17 болып қайта белгіленді.
USS Des Moines (C 15/PG 29/CL 17) was a protected cruiser of the in the United States Navy during World War I. She was the first Navy ship named for the city of Des Moines, Iowa. Des Moines was launched on 20 September 1902 at the Fore River Ship and Engine Company, Quincy, Massachusetts, sponsored by Miss Elsie Macomber; and commissioned on 5 March 1904. She was designated PG 29 on 7 July 1920, and redesignated CL 17 on 8 August 1921.
Қадағалауға қабылдау және соғыс алдындағы кезең
1904 жылдың маусым және шілде айларында «Де Мойн» Вест-Индияда теңіз саяхаты жасады, ал 29 тамызда Бостоннан Еуропалық эскадрильясының міндетіне аттанды. 11 желтоқсанда Барбадосқа жетіп, Солтүстік Атлантика флотына қосылғанға дейін Франция, Англия, Ирландия, Норвегия, Нидерланды, Бельгия, Испания және Италия порттарын аралады. Осы күштермен ол Кариб теңізінде және Мексика шығанағында нысанаға оқ ату және басқа да жаттығулар жасады, зерттеулер жүргізіп, американдық мүдделерді қорғады. «Де Мойн» 1906 жылдың 16 ақпанында Бостонға оралды және келесі 5 жыл бойы Атлантика мұхитында, Кариб теңізінде және Мексика шығанағында кеңінен саяхаттады. Ол жаттығуларға қатысып, шенеуніктер мен теңізшілерге жол берді және салтанатты шараларға қатысты, олардың ішіндегі ең маңыздысы – 1906 жылдың сәуір айында Аннаполисте Джон Пол Джонстың жерленуі және 1906 жылдың қыркүйек айында Ойстер-Бейде президент Теодор Рузвельт үшін өткен теңіз парады болды. 1908 жылы Темплин Поттс кеменің басқаруын өз қолына алды. 1910 жылдың 15 сәуірінен 1911 жылдың 23 қаңтарына дейін «Де Мойн» Африка жағалауын шарлап, сауда және саяси жағдай туралы мәліметтер жинады, сондай-ақ Канар аралдарына, Лиссабонға, Кадиске және Гибралтарға тоқтады. 1911 жылдың наурыз және қараша айлары аралығында ол Атлантика мұхиты мен Батыс Үндістанға қайта оралды, ал 1911 жылдың 6 желтоқсанында Бостонда жөндеуге жіберілді. 1912 жылдың 3 қыркүйегінде толыққанды қызметке қайта келген ол Кариб теңізіне арал елдері мен Орталық Америкадағы жағдайды бақылау және есеп беру үшін, сондай-ақ саяси дүрбелеңнен американдық азаматтарды қорғау үшін аттанды. Ол Портсмут теңіз портында жөндеу жұмыстарын жүргізу үшін мерзімді түрде солтүстікке қарай жүзіп, 1915 жылдың 24 сәуірінде Кубадағы Гуантанамо шығанағынан Египеттің Александрия қаласына қарай жол тартты.
In June and July 1904 Des Moines cruised in the West Indies, and on 29 August cleared Boston for duty with the European Squadron, visiting ports in France, England, Ireland, Norway, the Netherlands, Belgium, Spain and Italy before her arrival at Barbados on 11 December to join the North Atlantic Fleet. With this force she cruised in the Caribbean and Gulf of Mexico in target practice and other exercises, making surveys, and protecting American interests. Des Moines returned to Boston on 16 February 1906, and for the next 5 years cruised widely in the Atlantic, the Caribbean, and the Gulf of Mexico. She joined in exercises, gave passage to officials and Marines, and took part in ceremonial observances, chief among which were the interment of John Paul Jones at Annapolis in April 1906, and the Naval Review for President Theodore Roosevelt in Oyster Bay in September 1906. In 1908, Templin Potts took command of the ship. Between 15 April 1910 and 23 January 1911, Des Moines cruised the coast of Africa, gathering information about commercial and political conditions, and called at the Canaries, Lisbon, Cádiz, and Gibraltar. Between March and November 1911 she returned to her Atlantic and West Indian duty, and on 6 December 1911 was placed in reserve for repairs at Boston. Returned to full commission on 3 September 1912, she sailed to the Caribbean to observe and report conditions in the island countries and Central America, and to protect American citizens from political turmoil. She sailed north periodically for overhaul at Portsmouth Navy Yard, and on 24 April 1915 sailed from Guantanamo Bay, Cuba, for Alexandria, Egypt.
Бірінші дүниежүзілік соғыс
1915 жылдың 26 мамыры мен 1917 жылдың 25 сәуірі аралығында «Де Мойнс» кемесі АҚШ азаматтары мен мүдделерін Таяу Шығыс соғыс аймағында қорғады, Түркия мен Сириядан миссионерлерді және басқа да босқындарды эвакуациялады, гуманитарлық көмек қаржысын жеткізді, АҚШ өкілдерін тасымалдады және Италия, Франция, Испания және Алжирдегі порттарға барып жаттығуларға қатысты. Нью-Йорк кемежайында жөндеуден өткен соң, ол Атлантика флотының крейсерлік күштеріне қосылып, Нью-Йорк пен Вирджиния штатының Норфолк портынан Атлантика мұхитында эсминецтермен кездесетін сауда конвойларын сүйреп әкелуге кірісті. «Де Мойнс» мұндай сегіз сапар жасады, сондай-ақ эскорт міндетін орындау үшін Новая Шотландиядағы Сиднейге барды және қарулы күзетшілерді даярлады. 1919 жылдың қаңтар айында Нью-Йоркте жөндеу жұмыстары жүргізіліп жатқанда, «Де Мойнс» қағазға тірелген «Нортерн Пасифик» кемесіндегі құтқару операциясына көмектесу үшін теңізге жіберілді. Жедел тасымалдағыштың 2200 жолаушысының барлығы құтқарылды, олардың 50-сін «Де Мойнс» құтқарып алды. 1919 жылдың 11 сәуірінде Нью-Йорк портынан Ресейдегі Архангельге жол тартты, онда Солтүстік Ресейдегі АҚШ Әскери-теңіз күштерімен бірге қызмет етті. «Де Мойнс» мұнда большевик революциясының салдарынан туындаған жағдайларда американдық мүдделерді қорғады және Архангель маңында қызмет еткен американдық әскерлерді елдеріне қайтарды. 27 қазан күні Портсмут, Нью-Гэмпширге оралды.
Between 26 May 1915 and 25 April 1917, Des Moines protected American citizens and interests threatened in the Middle Eastern theater of war, carrying missionaries and other refugees out of Turkey and Syria, delivering relief funds, carrying United States officials, and serving on exercises which took her to ports in Italy, France, Spain, and Algeria. After overhaul at the New York Navy Yard, she joined the Cruiser Force of the Atlantic Fleet for duty escorting merchant convoys from New York and Norfolk, Virginia, to their rendezvous in the Atlantic with destroyers which took up the escort job. In addition to eight such voyages, Des Moines voyaged to Sydney, Nova Scotia, on escort duty, and trained armed guard crews. While undergoing repairs at New York in January 1919, Des Moines was sent to sea to aid in rescue operations at the scene of the grounded Northern Pacific. All of the fast transport's 2,200 passengers were rescued, 50 of them by Des Moines. She sailed from New York on 11 April 1919 for Archangel, Russia, and duty with the Naval Forces in Northern Russia. Here Des Moines protected American interests from the disturbances of the Bolshevik Revolution, and carried home American troops who had served around Archangel, returning to Portsmouth, New Hampshire, on 27 October.
Соғыстан кейінгі және қызметтен шығару
1920 жылдың мамыр және қыркүйек айлары аралығында «Де-Мойн» Мексика жағалауында саяхаттап, саяси жағдай туралы мәлімет берді және оба эпидемиясы кезіндегі көмек шараларына қатысты. Ол Панама каналы аймағында базасы бар Арнайы қызмет эскадрильясына қосылып, Орталық Америка суларында және Оңтүстік Американың батыс жағалауында АҚШ пен оның туысқан американдық республикалары арасындағы достық қарым-қатынастарды нығайту мақсатымен 1921 жылдың 5 наурызына дейін жүзіп өтті. 1921 жылдың 9 сәуірінде кеме қызметтен босатылды және 1930 жылдың 11 наурызында металл тескілеуге сатылды.
Des Moines cruised off Mexico between May and September 1920, reporting on political conditions, and joining in relief efforts during an epidemic of the plague. She joined the Special Service Squadron based at the Panama Canal Zone to cruise Central American waters, and the west coast of South America promoting friendly relations between the United States and its sister American republics until 5 March 1921, when she returned to the Portsmouth Navy Yard. There she was decommissioned 9 April 1921, and sold for scrapping on 11 March 1930.