Кіріспе

АҚШ-тың Юта штатындағы Солт-Лейк аңғарындағы жеңіл рельстік көлік жүйесі, Солт-Лейк-Сити және Солт-Лейк округіндегі оның көптеген қалаларына қызмет көрсетеді. «Transit Express» ресми атауы көбінесе қолданылмайды. Жүйені Юта транзиттік басқармасы (UTA) басқарады. TRAX пойыздарының барлығы электрмен жұмыс істейді, қуатын жоғарыдағы сымдардан алады. TRAX үш бағытта 51 стансадан тұрады. Көк желі Солт-Лейк-Сити орталығынан Дрейперге дейін қызмет көрсетеді. Қызыл желі Юта университетінен Оңтүстік Иорданиядағы Daybreak қауымдастығына дейін қызмет көрсетеді. Жасыл желі Солт-Лейк-Сити халықаралық әуежайынан Вест-Вэлли-Ситиге дейін қызмет көрсетеді. 2015 жылы жүйеде күніне шамамен 1 миллион жолаушы тасымалданды.

Қызметтің ерекшеліктері

TRAX кейбір мерекелерді қоспағанда, аптаның жеті күні жұмыс істейді. Дүйсенбіден жұмаға дейін шамамен таңғы 4:30-дан кешкі 11:30-ға дейін жұмыс істейді, барлық жұмыс уақыты бойы әр бағытта 15 минут сайын кетеді. Демалыс күндері шамамен таңғы 5:00-ден түнгі жақын 12:00-ге дейін жұмыс істейді, сенбі күні 15 минут сайын, жексенбі күні 30 минут сайын кетеді.

Тарих

Солт-Лейк-Ситидің ортасынан оңтүстікке қарай Сэндиге дейінгі алғашқы желі 1999 жылы аяқталды. Қала орталығынан Юта университетіне дейінгі екінші желі 2001 жылы аяқталып, 2003 жылы кеңейтілді. Солт-Лейк-Сити интермодальді хабына қарай кеңейту 2008 жылдың сәуірінде аяқталды. 2011 жылдың тамызында Оңтүстік Иордания мен Батыс Уэли Ситиге екі кеңейту аяқталды. 2011 жылы осы екі кеңейтудің ашылуымен TRAX желілері бағыттардың орнына түстермен белгіленді: Көк желі Солт-Лейк-Сити интермодальді хабынан Сэндиге дейін, Қызыл желі Юта университетінің медициналық орталығынан Оңтүстік Иорданиядағы Daybreak қауымдастығына дейін, ал Жасыл желі интермодальді хабтан Батыс Уэли Сити интермодальді хабына дейін жүреді. 2013 жылы Жасыл желі Солт-Лейк-Сити интермодальді хабынан сәл солтүстікке қарай жылжытылды, бұл Солт-Лейк-Сити халықаралық әуежайына қарай кеңейтуді ашуға мүмкіндік берді. Бірнеше айдан кейін, 2013 жылдың тамызында Көк желі оңтүстікке қарай Дрейперге дейін кеңейтілді (ашылу 2013 жылдың 18 тамызында болды). Оңтүстік Иорданияға, Вест Вэли Ситиге, Дрейперге және әуежайға жасалған кеңейтулер Салт-Лейк округінің сату салығын арттыру есебінен қаржыландырылды, бұл төрт жоспарланған TRAX кеңейтуіне төлем жасауға бағытталды. 2007 жылдың 24 қыркүйегінде Федералды транзиттік басқармамен (FTA) қол қойылған ниет хаты жеңіл рельстік желілерге қажетті қаржының қалған бөлігін қамтамасыз етті. Университет желісі және оның Университет медициналық орталығына дейінгі кеңейтілуі жоспардан бұрын аяқталды. 1999 жылы алғашқы 24 шақырымдық желіде күніне 15 000 жолаушы тасымалданатыны күтілді. 2008 жылдың басында 28 шақырымға дейін кеңейтілген жүйе күніне шамамен 40 000 жолаушыға қызмет көрсетті. 2012 жылдың төртінші тоқсанындағы жолаушылар саны 60 600-ге жетті, бұл АҚШ-тағы ең көп жүретін жеңіл рельстік жүйелердің тоғызыншы орыны. Алайда, жеңіл рельстік желінің қаржыландырылуы әлі де белгісіз болды. Солт-Лейк-Сити 1995 жылы 2002 жылғы Қысқы Олимпиада өткізу құқығын жеңгеннен кейін, UTA қаланың үй иесі мәртебесін пайдаланып, Федералды транзиттік басқарма (FTA) арқылы қаржыландыруды жеделдетуге тырысты. Құрылыс 1997 жылы басталды. Құрылыс басталғанда наразылық білдіргендер жеңіл рельстік жолдың қауіпті және ақшаның ысырабы екенін мәлімдеді. Қоғамдық пікір екіге бөлінді және құрылыс кезінде Солт-Лейк-Ситидің орталық бөлігіндегі Main Street-тегі бизнес өкілдері қиындықтарға тап болды. 1999 жылдың соңында 16 станциясы бар солтүстік-оңтүстік желі ашылғаннан кейін жолаушылар саны күтілгеннен асып түсті. Бұл жүйе аңғар тұрғындарымен ынтамен қабылдалды, көптеген адамдардың таңғалуына орай, бұрын күмәнмен қараған қауымдар да кеңейтуді талап ете бастады. Университет желісіне Райс Экклс стадионына қаржыландыру жасалып, 2001 жылы жоспардан бұрын және Олимпиадаға дейін төрт жаңа станция ашылды. Үш жаңа станциясы бар Университет медициналық орталығына жасалған кеңейту 2003 жылдың 29 қыркүйегінде, жоспардан 15 ай бұрын аяқталды. Солт-Лейк-Ситидегі 900 Оңтүстік мекенжайында орналасқан толтыру станциясы 2005 жылы салынды, ал 9400 Оңтүстік Сандидегі (Сэнди Экспо) екінші толтыру станциясы 2006 жылдың тамызында ашылды. 2006 жылдың 13 желтоқсанында UTA басқармасы жақын маңдағы жабық аренаның EnergySolutions Arena деп аталуына байланысты Delta Center жанындағы станцияның атын "Арена" деп өзгертуге дауыс берді. 2006 жылдың 23 ақпанында Gateway қақпасының жанындағы қазіргі Солт-Лейк-Сити интермодальді хабына батысқа қарай магистральды кеңейту жоспарлары мақұлданды. Gateway қасына екі станция, ал Солт-Лейк орталық станциясына (Солт-Лейк интермодальді хабына) бір станция салынды. Олар 2008 жылдың сәуірінде ашылды, стансалардың жалпы саны 28-ге жетті. UTA-да TRAX күтіп-ұстау үшін екі қызмет орталығы бар: Lovendahl Rail Service Center, ол Midvale-дегі Red Line-нан, оның Blue Line-мен қиылысынан оңтүстік-батысқа қарай және River Trail-дің солтүстік-шығысында Green Line-нан жақын орналасқан Jordan River Service Center. Иордан өзені ғимараты бастапқыда ZCMI-нің ескі қоймасы болды, ол жақында жұмысын тоқтатты және 1999 жылы теміржол қызмет орталығы болып қайта жаңартылды. Midvale Center 2011 жылы Қызыл және Жасыл желілер ашылған кезде бұрынғы қоймадан қайта құрылды, ол сондай-ақ UTA-ның жаңа Siemens S70 LRV-ін өңдеу үшін салынған. Юта темір жолы (оның еншілес компаниясы Солт-Лейк-Сити Оңтүстік темір жолы және BNSF келісімшарттарымен) және Савидж Бингхэм және Гарфилд темір жолы TRAX тректерінде жүк тасымалын тректер арқылы жүргізеді. Үш желі бойынша қосымша толтыру станциясы, Солт-Лейк-Ситидегі 600 Оңтүстік Main Street, 2022 жылдың 26 шілдесінде ашылды. Бұл станция жүйе жоспарының бастапқы бөлігі болған, бірақ қажеттілік деңгейіне жеткені жақында ғана болды.

Алдыңғы бағыттар 2015

2006 жылдың 21 қыркүйегінде мүлік салығын көтеру ұсынысы, сол жылдың 7 қарашасында дауыс беріліп, бекітілген жалпы көлік салығын бір центке көтерумен ауыстырылды. 2006 жылдың 21 желтоқсанында Солт-Лейк округі кеңесі сату салығынан бөлінетін қаражатқа басымдық тізімін жасады, онда TRAX және қалалық теміржол басымдыққа ие болуы керек екені айтылды. 2007 жылдың 24 қыркүйегінде Федералдық көлік басқармасымен қол қойылған ниет хаты, жеңіл теміржол желілерін қаржыландыру үшін қалған 500 миллион долларды қамтамасыз етті. Солт-Лейк-Сити халықаралық әуежайынан Юта университетіне дейінгі желі 2002 жылғы Қысқы Олимпиада ойындарына дейін аяқталуы жоспарланған, бірақ қаржыландыру жетіспеуі салдарынан тек шығыс бөлігі ғана салынды. Алайда, әуежай желісі ақыры іске асырылды және 2008 жылдың 22 қазанында құрылысы басталды. 2013 жылдың 14 сәуірінде кеңейтілген желі ашылды, оның ұзындығы 6 миль (10 км) құрады. Аймақ тұрғындары бұл маршрутқа қарсы үнемі күресіп келеді, оны UTA ұсынған. Бұл маршрут ескі теміржол желісінің бойымен өтеді және UTA оған қажетті құқықтарды иеленген. UTA State Street ортасымен өтетін балама маршрутты да қарастырды. Желіні пайдалану құқығына қатысты талас сотта қаралып, 2008 жылдың 12 шілдесінде Юта Жоғарғы соты UTA-ның құқығын бекітті. UTA жаңа желіге қатысты экологиялық әсерді бағалау есебінің жобасын жариялады, онда UTA-ның иелігіндегі жерлер басымдық маршруты ретінде көрсетілген. Кеңейтілген желінің бірінші кезеңі, 3,5 миль (6 км) және үш жаңа станцияны қамтиды, 2013 жылдың 18 тамызында ашылды.

FrontRunner (жақсылық)

FrontRunner (UTA жолаушылар пойзы) 2008 жылғы 26 сәуірде жұмыс істей бастағанда, FrontRunner мен TRAX арасындағы жалғыз ауысу станциясы Солт-Лейк-Централ (Солт-Лейк интермодальді хабы) болды, ал FrontRunner сол станциядан Огденге қарай солтүстікке қарай бағытталды. Бірақ, 2012 жылғы 10 желтоқсанда FrontRunner South желісінің кеңейтілуімен, Провоға оңтүстік бағытында қызмет көрсету басталды, және Мюррей Централь екінші ауысу станциясы ретінде қосылды, бұл көк және қызыл желілерге көшуге мүмкіндік берді. FrontRunner South желісінің кеңейтілуінің бөлігі болмаса да, сол күні жаңа Солтүстік Храм көпірі / Гвадалупе станциясында да FrontRunner қызметі басталды. 2013 жылғы 14 сәуірде "Жасыл желі" әуежайға дейінгі кеңейтілісі пайдалануға берілгенде, бұл станция FrontRunner мен TRAX арасындағы үшінші ауысу станциясы болды. Аталмыш станцияның FrontRunner бөлігі FrontRunner және "Жасыл желі" арасындағы ауысу станциясы ретінде салынды, себебі әуежайға дейінгі кеңейту үшін "Жасыл желінің" бағыты өзгертілсе, "Жасыл желіде" FrontRunner-мен ортақ станция қалмаған болар еді.

S сызығы

Бірнеше жыл бойы Солт-Лейк-Ситидің Sugar House ауданына TRAX желісін ұзарту мүмкіндігі қарастырылып келді. UTA жүргізген үлкен транзит бойынша зерттеудің аясында Sugar House-та бірнеше қоғамдық тыңдалымдар өткізілді. Аудан тұрғындарына автобус жедел бағдарламасы, жеңіл рельстік көлік және трамвай сияқты бірнеше көлік нұсқалары ұсынылды. Трамвай ең қолайлы нұсқа болып көрінді. 2010 жылдың 20 қазанында S желісі (сол кезде Sugar House Streetcar деп аталған) 26 миллион долларлық федералдық грант алды, бұл трамвайды екі жылдан кем уақытта аяқтауға мүмкіндік берді. Ол 2200 Оңтүстік бойында Central Pointe TRAX станциясынан Sugar House сауда орталығына жақын, шамамен 1100 Шығысқа дейін жүретін қолданыстағы теміржол желісін пайдаланды. S желісінің бірінші кезеңі 2013 жылдың 8 желтоқсанында ашылды.

Жоспарланған кеңейту жобалары

UTA оңтүстік Дэвис округінде көлікпен жүруге арналған баламаларды зерттеудің жобалық баяндамасын тапсырды, оның ішінде кең ауқымды автобус қызметі, трамвай желілері және TRAX желісі. Кейбір тұрғындар UTA-ның оңтүстік Дэвис округіне жеңіл рельстік көлікті (жеңіл темір жол) енгізу ұсынысына қарсы болды. Маунтин-Вью дәлізі жобасымен бірлесіп, 5600 Батыс бойымен (Маунтин-Вью дәлізінің шамамен сол ауданында) Солт-Лейк аңғарының батыс жағында TRAX желісін салу жоспарланған. Батыс желісі әлі салынбаған 5600 Батыс BRT автобус жылдам транзит (BRT) желісін алмастыруы күтілуде. 2015 жылы UTA Қызыл желісін кеңейту жоспарларын жариялады. Қазіргі ұсыныс бойынша кеңейту оңтүстікке қарай Херриманға дейін, содан кейін шығысқа бұрылып, Ривертон арқылы өтіп, Дрейперде аяқталады. FrontLines 2015 жобасы аяқталғаннан кейін UTA төмен құн жобаларына, мысалы, трамвайлар мен автобус жылдам транзит жүйелеріне назар аударуға ниетті екенін мәлімдеді. Дегенмен, олар TRAX негізгі желілерін кеңейтуді де жоспарлап отыр. Жоғарыда аталған кеңейтулерден басқа, олар Көк желіні Дрейперден Лехиге дейін, ал соңында Оремге дейін кеңейтуді жоспарлап отыр. Сондай-ақ, олар тау шаңғысы курорттарына және Парк-Ситиге жаппай көлікпен қатынайтын жүйенің мүмкіндігін зерттейді.

Коммерциялық жарнаманы шектеу

UTA өз станцияларына атау құқығын сатпайды және станцияларға коммерциялық мекемелердің аттарын беруге рұқсат етпейді. Жолаушылар қауіпсіздік туралы ақпаратты көре алуы үшін TRAX платформаларында коммерциялық жарнамаға тыйым салынады. Бұл ережеден 2002 жылғы Қысқы Олимпиада кезінде бір рет ерекшелік жасалды. Қауіпсіздік мақсатында Arena және Temple Square станциялары жабылып, UTA Coca Cola компаниясына пайдаланылмаған Arena станциясының аумағын пин сауда орталығының бөлігі ретінде пайдалануға рұқсат берді. Бұл шектеу TRAX пойыз вагондарының немесе UTA автобустарының жағына қатысты қолданылмайды. UTA көптеген автобустарының қабырғаларында және артқы жағында жарнамалық таңбалар ғана емес, сонымен қатар автобустың артқы бөлігінің немесе тіпті толық автобустың сыртқы бояуы жарнама ретінде (автобусқа жабылатын жарнама) безендірілген автобустар да бар.

Жүргізуші

+ TRAX жолаушы саны Апталық орташа күндік жолаушылар саны Жылдық пайыздық өзгеріс Анықтама & ескертпелер 1999 8,600 2000 19,100 122,09% 2001 21,300 11,52% 2002 31,400 47,42% 2003 38,000 27,39% 2004 39,100 2,37% 2005 53,400 36,57% 2006 49,700 6,93% 2007 39,700 20,12% 2008 44,800 12,85% 2009 43,400 3,12% 2010 47,300 8,99% 2011 59,100 24,95% 2012 60,600 2,54% 2013 68,100 12,38% 2014 68,500 0,59% 2015 67,300 1,75% 2016 64,300 4,46% 2017 61,655 4,11% 2018 58,454 5,19% 2019 54,860 6,15% 2020 26,724 51,29% 2021 26,984 0,86% 2022 34,354 27,31% 2023 35,181 2,41%