Кіріспе

Ежелгі Рим триумф аркасы, Италияның Рим қаласындағы танымал орын.

Рим форумының солтүстік-батыс жағында орналасқан Септимий Север аркасы – б.з. 203 жылы император Септимий Север мен оның екі ұлы Каракалла мен Гетаның парфтарға қарсы 194, 197-199 жылдардағы науқандарындағы жеңістерін құрметтеу үшін салынған ақ мәрмәр триумф аркасы. Септимий Север қайтыс болғаннан кейін, оның ұлдары Каракалла мен Гета бірінші кезде бірлесіп императорлық билік жүргізді. 212 жылы Каракалла Гетаны өлтірді; қазіргі кезде "damnatio memoriae" деп аталатын әдет бойынша Гетаның барлық ескерткіштері жойылды және оның суреттері мен есімдері қоғамдық ғимараттар мен ескерткіштерден алынып тасталды. Сондықтан, Гетаның бейнесі мен оған қатысты жазулар аркадан жойылды. Северий әулеті, әсіресе Шығыс Рим империясында триумф немесе құрмет аркаларын салуда ерекше көзге түсті; императордың туған қаласы Ливиядағы Лептис Магнада Септимий Север аркасы сол жылы салынған. Пальмираның монументалды аркасы да кейде "Септимий Север аркасы" деп аталады.

Сипаттама

Қақпа аркасы травертин негізінде орнатылған, бастапқыда Форумның ежелгі деңгейінен баспалдақтармен жақындауға болатын. Орталық аркада бездікпен әшекейленген жартылай дөңгелек күмбез бой көтеріп, әрбір бүйірлік аркада бүйірлік ашылулар бар – бұл ерекшелік көптеген ежелгі заманғы триумф аркаларында қайталанған. Арканың биіктігі шамамен 23 метр, ені 25 метрді құрайды. Аркада екі түрлі рельефтік бейнелеу бар. Бірінші жиынтыққа әр бетінде төрт үлкен панель кіреді, ал екінші жиынтық төрт арканың ішкі жағына орналасқан сегіз панельден тұрады. Үш арка іргетастарға орнатылған күрделі колонналармен тіреледі. Арканың жоғары бөлігіндегі қисықтарда қанатты Жеңіс мүсіндері бейнеленген. Оңтүстік іргетастағы баспалдақтар ескерткіштің үстіне шығарады. Бұрын арканың үстінде император мен оның екі ұлы төрт аттан тұратын көлікте (квадрига) отырып, әскерлермен бірге бейнеленген мүсіндер орналасқан. Сәулетшінің есімі белгісіз, бірақ ол арканы жылдам және дәстүрлі әдіспен салуға мүмкіндік беретін шеберлікке ие болған. Колоналар, іргетастар және карниздер дәстүрлі болғанымен, сәулетшінің текстура эффектілерін көрсету стилі және айқын, жан-жақты жазықтықтар классикалық стильден сәл ауытқуды көрсетеді. Ғалым Ричард Бриллианттың сөзіне сәйкес, аркадағы стильдердің алуан түрлілігі көптеген шеберханалар мен мүсіншілердің жұмысына қатысқанын көрсетеді. Бұл тапсырысты жылдам орындаудың бір жолы болған. Бриллиант мотивтердің бір үлгілеріндегі ұсақ айырмашылықтарды анықтау арқылы осы қорытындыға келді. Тіпті панельдер, орталық рельефтер және колонна іргетастары сияқты жеке бөліктерде де әртүрлі суретшілерден келген ерекше техникалар немесе стильдер бар. Бұл мүсіндер, әдетте, жеңіс белгілерін ұстаған. Аркадағы жазуды әдемілеу үшін шатыр жасалған. Септимий мен Каракалла римдіктерге осы жұмыстың аяқталғанын көрсету үшін арканың суреті бар монеталар шығаруды бастады. Император Септимий Север өзінің ұлдары Гета мен Каракалланы мұрагерлер деп жариялады, олар бірлесіп билеуі тиіс болған. Септимий Север қайтыс болғаннан кейін Гета өзінің ағасы Каракалладан қаза тапты.