Кіріспе
Бұрынғы британдық дүкендер желісі British Home Stores, көбінесе BHS деп қысқартылып, кейіннен BHS Ltd деп аталатын, негізінен киім және тұрмыстық заттар сататын британдық дүкендер желісі болды. Компания кейінгі жылдары жиһаз, электроника, ойын-сауық, күнделікті азық-түлік, хош иістер мен сұлулық өнімдеріне қарай кеңейе бастады. Компания 1928 жылы АҚШ кәсіпкерлері тобы құрған. 2016 жылы жабылған кезде компанияның жалпы саны 163 дүкені болды, олар негізінен қалалық көшелерде немесе сауда орталықтарында орналасқан, сондай-ақ 18 жеке аумақта 74 халықаралық дүкені болды. BHS бұрын FTSE 100 индексінің құрамына кірген, бірақ 2000 жылы сэр Филип Грин сатып алып, жекешелендірді. 2009 жылы компания Гриннің Arcadia Group құрамына енді. Бірнеше жыл бойы зиянға ұшырағаннан кейін, компания 2015 жылдың наурыз айында сериялық банкрот Доминик Чаппелл басқаратын Retail Acquisitions Ltd консорциумына 1 фунт стерлинг номиналды бағаға сатылды. 2016 жылдың сәуірінде, Retail Acquisitions сатып алғаннан кейін 13 ай өткен соң, компания сауданы жалғастыруға жасаған сәтсіз әрекеттерден кейін әкімшілікке өтті. Соңында компания таратылды, барлық дүкендер 2016 жылдың тамыз айының соңына дейін сатып алушы табуға жасалған сәтсіз әрекеттерден кейін жабылды. Шетелдік франшизалар мен цифрлық бизнес әкімшілік кезеңінде Al Mana Group-қа сатылды, ол 2018 жылдың маусым айында веб-сайтты жапты. 2016 жылдың шілдесінде Ұлыбритания парламенті комитеті "Лидерлік кемшіліктері мен жеке ашкөздік BHS-тің құлауына әкелді" деген тақырыпта баяндама жариялады. The Guardian газеті "Сэр Филип Гриннің беделі BHS-тің құлауы туралы сынды баяндамада қирады. Парламент депутаттары бөлшек саудагердің бұрынғы иелері оны 'жүйелі тонауға' ұшыратқанын айтты және құлауды 'капитализмнің қабылдауға болмайтын жағы' деп сипаттады" деп хабарлады.
British Home Stores, commonly abbreviated to BHS and latterly legally styled BHS Ltd, was a British department store chain, primarily selling clothing and household items. In its later years, the company began to expand into furniture, electronics, entertainment, convenience groceries and fragrance and beauty products. The company was founded in 1928 by a group of U. S. entrepreneurs, and had a total of 163 stores mainly located in high streets or shopping centres by the time of its closure in 2016, as well as 74 international stores across 18 separate territories. BHS was previously a constituent of the FTSE 100 Index, but was bought by Sir Philip Green in 2000 and taken private. The company became part of Green's Arcadia Group in 2009. Following a number of loss making years, the company was sold to the consortium Retail Acquisitions Ltd led by the serial bankrupt Dominic Chappell, in March 2015 for the nominal price of £1. In April 2016, 13 months after the purchase by Retail Acquisitions, the company entered administration following unsuccessful attempts to continue trading. It was eventually wound down, and all stores were closed by late August 2016 following failed attempts to find a buyer. The overseas franchises and digital business were sold during the administration period to Al Mana Group, who closed down the website in June 2018. In July 2016 a committee of the UK parliament issued a report entitled “Leadership failures and personal greed led to collapse of BHS”. The Guardian reported “Sir Philip Green's reputation ripped apart in damning report on BHS demise. MPs say retailer’s former owners subjected it to ‘systematic plunder’ and describe the collapse as ‘unacceptable face of capitalism’”.
Шығу тегі
British Home Stores 1928 жылы АҚШ кәсіпкерлерінің тобы құрған. Бизнес қосымша филиалдар ашу арқылы кеңейді, барлық филиалдарда шағын кафелер мен азық-түлік бөлімдері болды, ал 1933 жылы компания акционерлік қоғамға айналды. Соғыстан кейін бизнес өсуін жалғастырды және 1960 жылдардың соңына қарай бүкіл ел бойынша 94 дүкенге жетті. Sainsbury's 1989 жылы SavaCentre-ді толық бақылауға алды, кейін дүкендерді Sainsbury's таңбасымен алмастырды. 1980 жылдардың басындағы бизнестің құлдырауына қарсы дүкендерді қайта жаңарту және жоғары үлесті тауарлар сату арқылы күресті. Осы кезеңде компания өзінің жалғыз шетелдегі дүкенін Дублинде, Ирландияда жапты (бірақ 1996 жылы Дублиннің Джервис орталығындағы франшизалық дүкен арқылы қайтадан ену әрекеті тез тоқтатылды). 1985 жылы Гибралтарда алғашқы шетелдік франшизалық дүкен ашылды. Мұндай дүкендер тікелей BHS компаниясына тиесілі болмаған, олар Еуропа мен Таяу Шығыста жұмыс істеді. 1986 жылы BHS, Habitat және Mothercare компаниялары бірігіп Storehouse plc құрды.
The business expanded by opening further branches, all offering small cafeterias and grocery departments, and in 1933 the business went public. After the war, the business continued to grow, and by the end of the 1960s had 94 stores nationwide. Sainsbury's took full control of SavaCentre in 1989, and later converted the stores to the Sainsbury's branding. A downturn in business in the early 1980s was fought with a revamp of the stores and the selling of goods with higher profit margins. The company closed its only overseas store, in Dublin, Ireland, during this time (although there was a rapidly aborted re entry in 1996 via a franchise store in Dublin's Jervis Centre). In 1985, the first overseas franchise store opened in Gibraltar. Such stores, not directly owned by the BHS company itself, have operated over Europe and the Middle East. In 1986, BHS merged with Habitat and Mothercare to form Storehouse plc.
Филип Гриннің сатып алуы
1990 жылдардың ортасында бренд тағы бір жаңаруға ұшырады. Жаңа стиль 1995 жылы Кембридждегі Графтон орталығында «мыңжылдық концепциясы» дүкен жабдықтамасының ашылуымен ұсынылды. Оның жұмсақ BHS «қолтаңба» логотипі мен жылы ішкі жарықтандыруы бар бұл концепция, қазіргі заманғы, көбірек талғампаз сатып алушылардың қажеттіліктерін қанағаттандыруға әртүрлі деңгейде тырысты. 1990 жылдардың соңында Storehouse Plc құрамына кіретін дүкендер қиын жағдайға түсті; BHS және Mothercare ең көп зардап шекті. Бірнеше жыл бойы қиын саудадан кейін Филип Грин 2000 жылдың мамырында Storehouse Plc-ден BHS-ді 200 миллион фунт стерлингке сатып алды. Ол содан кейін компанияны акционерлік қоғамнан (Plc) жекеше (Ltd) компанияға айналдырды. 2002 жылы Грин Topshop, Burton, Evans, Dorothy Perkins және Wallis сияқты танымал жекелеген сауда орындарын қамтитын Arcadia Group компаниясын сатып алып, Marks & Spencer-ден кейін Ұлыбританияның екінші ірі киім сатушысын құрды. БХС сатылатын кездегі Storehouse төрағасы Алан Смит: «Оның [Филип Гриннің] нақты көрегендігі мен стратегиясы болды. Ол басқалардың істей алмайтындай сезінгенде, осы мәмілені жасауға және оны іске асыруға батылдық танытты» деді.
Британдық дүкендерге қайта оралу
2005 жылдың мамыр айында Green, BHS компаниясының иесі, Etam UK компаниясын француздық иесі Etam Développement компаниясынан сатып алды. Etam UK брендтеріне Etam, Amelie May және Tammy кірді. Қыздар киімдеріне арналған сауда маркасы "Тэмми" сату және тұтынушылардың танылуы тұрғысынан ең күшті бренд болды. Осы себепті, сондай-ақ қыздардың BHS компаниясын тұтастай оңтайлырақ қабылдауына көмектесу мақсатында, 2005 жылдың қыркүйегінен бастап жеке дүкендер жабылып, бренд BHS дүкендеріне біріктірілді. 2005 жылы BHS өзінің "Британдық үй дүкендері" атты фасадын қайта жаңғыртты, ол Ұлыбританияның негізгі көшелерінен жоғалғаннан кейін 20 жылдан астам уақыт өткен соң. Бұл қадамға бірнеше бұрынғы Allders at Home нысандарына иелік етуі себеп болды. Бұл жобалар BHS дүкендері ұсынған үй жиһаздары мен жарықтандыру саласындағы жетістіктерді пайдаланып, жиһаз, перделер, кілемдер және қабырға безендірулері сияқты жаңа бизнес салаларына қадам басу үшін жоспарланды. Сатылымға қойылған брендтерге Denby, Maxwell Williams, Typhoon, Brabantia, Terence Conran және Jasper Conran кірді. 2005 жылы Greenнің әйелі, Монако тұрғыны, Arcadia компаниясынан 1,2 миллиард фунт стерлинг көлемінде дивиденд алды. 2009 жылдың 27 ақпанында компанияның Arcadia Group құрамына енетіні жарияланды. Орталық қолдау функциялары біріктірілді және таңдалған BHS дүкендері таңдалған Arcadia брендтерін орналастырды; мысалы, 2009 жылдың шілдесінде Вест-Мидлендс аймағындағы Солихалл және Оңтүстік Лондондағы Бекслихит қалаларындағы BHS дүкендері Evans және Wallis франшизаларын ашты. 2009 жылдың тамызында Кентербери филиалы дүкен ішінде Wallis және Evans франшизаларын ашты. Arcadia брендтерін енгізген басқа дүкендерге Тунбридж Уэллс, Оксфорд, Питерборо, Уотфорд, Килмарнок, Ноттингем, Камберли, Норвич және Абердин кірді.
Басшылықтағы өзгерістер
Майк Горинг 2009 жылдың мамыр айында дүкендер желісінің басқарушы директоры болып тағайындалды, ал шілдеде Жаки Грей шығармашылық директоры болып тағайындалды. 2010 жылы BHS логотипі өзгертілді, Storehouse брендінің жаңаруынан және 1990 жылдардағы келесі жаңарудан бері қолданылмаған аббревиатураның үлкен әріптермен жазылған түрі қайта қолданысқа енгізілді. Жаңа электрондық коммерция сайты іске қосылды және дүкендердің жаңа дизайны біртіндеп барлық дүкендерге енгізілді. Горинг 2012 жылы BHS-тен кетіп, Debenhams-тың бөлшек сауда директоры лауазымын қабылдады. Ол кеткеннен кейін, бұрын Marks & Spencer ерлер киімдерінің сауда директоры болған Ричард Прайс басқарушы директор болып тағайындалды. Грей 2014 жылы қызметтен кетті. 2015 жылдың қаңтар айында Грин компанияны сатуды қарастырып жатқанын, себебі компания үнемі шығынға ұшыраған және оған бірнеше ұсыныс түскенін растады.
Сату және қайта құру
2015 жылдың 12 наурызында BHS компаниясы Retail Acquisitions компаниясына 1 фунт стерлингтік номиналды бағаға сатылды деп хабарланды. Сондай-ақ, Ричард Прайс басқарушы директор лауазымын тастап, Tesco киім бөлімшесіндегі лауазымға көшкені расталды; BHS-тің бұрынғы бас операциялық директоры Даррен Топп уақытша бас атқарушы директор болып тағайындалды. Сатудан кейін көп ұзамай компанияның 171 дүкенінің 51-і жабылу қаупінде екені хабарланды. 2015 жылдың қыркүйегінде BHS иелері Retail Acquisitions 60 миллион фунт стерлингтік жаңару жоспарының бөлігі ретінде тағы бір ребрендті жариялады, нәтижесінде 1986 жылдан бері алғаш рет British Home Stores толық атауы қайтадан қолданысқа енді. Жаңа ребрендпен дүкендерді жаңғырту бағдарламасы жарияланды, сонымен қатар тағамдық залдарды ашу жоспарлары да жалғасты. 2016 жылдың басына қарай, дүкендерді кезең-кезеңімен жабу нәтижесінде компания бірнеше қала орталықтарынан толығымен шығып кетті, оның ішінде Бат, Кардифф, Карлайл, Оксфорд және Саутгемптон қалалары бар. Сондай-ақ, Oxford Street филиалының көлемін азайту және артық кеңістікті басқа бөлшек саудагерлерге жалға беру жоспарлары жасалды. 2016 жылдың наурыз айында компания бизнесті қайта құруға мүмкіндік беретін компанияның ерікті келісімін (CVA) іздеді. Өтініш барысында зейнетақы схемасында 207 миллион фунт стерлингтік тапшылық бар екені анықталды және схемаларды Зейнетақы қорғау қорына (Pension Protection Fund) беру туралы өтініш жасалды. Банкир Николас де Скосса басқаратын консорциум компанияны сатып алу бойынша келіссөздерге қатысты.
Әкімшілік және жабылу
2016 жылдың 24 сәуірінде Доминик Чаппелл (Retail Acquisitions иесі) келесі күні басқарушылар тағайындалатынын хабарлады. Соңғы сауда орындары 2016 жылдың 28 тамызында жабылды. Компанияның банкрот бөлігі 2016 жылдың 2 желтоқсанында таратылды, ал тарату рәсімдерінің қалған бөлігі сол күні басталды. Катарлық Al Mana Group 2016 жылдың маусым айында компанияның халықаралық франшизалық дүкендері мен онлайн операцияларын сатып алды. Топ Лондонда орналасқан BHS International (UK) Limited деген жаңа компания құрды. Ол 2016 жылдың қыркүйегінде "The British Home Store" деген жаңа бренд атымен bhs.com веб-сайтын іске қосты. Ал Мана веб-сайт 2018 жылдың 27 маусымына дейін жабылатынын және назар халықаралық франчайзинг бизнесіне ауыстырылатынын мәлімдеді.
Орынбасары
2019 жылдың сәуір айынан бастап, bhs.com веб-сайтын Litecraft Group Limited компаниясы BHS логотипі мен «BritishHomeStore London 1928» тауарлық белгісін лицензия бойынша пайдаланып жүзеге асырып келеді. Сайтте тек жарықтандыру және таңдалған үй жиһаздары сатылады.
Киім-кешек
2014 жылдың желтоқсан айында Жаңа Зеландиядағы Pumpkin Patch балалар киімдері бренді ірі дүкендер мен онлайн саудаға ұсынылды.
Жиһаз
Компанияның bhsfurniture.co.uk жеке жиһаз сайты болған. Дүкендер мен сайт Italsofa, G Plan, Relyon және Silentnight сияқты көптеген танымал брендтерді сатты. Үлкен үй жиһаздары дүкендері, мысалы, Үлкен Манчестердегі Траффорд орталығындағы Бартон сквері филиалы, Welle шкафтарын да сатты және Sharps көрме орталықтарына ие болды.
Электрлік бұйымдар
Өз дүкендерінде BHS негізінен қазандықтар мен тостерлер сияқты ас үй тауарларына негізделген қарапайым электр тауарларын сатты. Кейінірек ассортимент, әсіресе арнайы үй дүкендері мен үлкен қалалық филиалдарда кеңейе бастады. Жаңа ассортиментке Breville, Russell Hobbs, De'Longhi және Vax кірді. Бұған қоса, BHS үлкен электр құралдарын жеке веб-сайт арқылы сата бастады – bhsdirect.co.uk. Бұл қызмет үшінші тарап компаниясы – Buy it Direct арқылы жүзеге асырылды және тікелей BHS-тың бақылауында болған жоқ. Бұл компанияға ноутбуктер, планшеттер, тоңазытқыштар, теледидарлар және кондиционерлер сияқты үлкен ас үй техникасын қоса, өнім ассортиментін кеңейтуге мүмкіндік берді.
Тамақ дүкені
2014 жылдың қаңтар айында желі брендтік тағамдық өнімдерді сататыны жарияланды; бұл қызмет 50 дүкенде сынақтан өтіп, мақсаты – 150 дүкенге дейін тұрақты түрде қосылу еді. 2014 жылдың наурыз айында Стейинсте үш сынақ дүкенінің біріншісі ашылды, одан кейін Уоррингтонда тағы біреуі және Ромфордта үшіншісі ашылды.
Халықаралық франчайздер
BHS бренді 1985 жылдан бері әлемдегі дүкендерге франшиза ретінде берілді және тікелей меншігіне жатпаса да, BHS өнімдермен және қолдаумен қамтамасыз етті. Tammy бренді жеке франшиза ретінде қолжетімді болды. 2006 жылдың басында Таяу Шығыста "Bhs Kids" деген жаңа франшиза іске қосылды, ол BHS дүкендерінен танымал балалар тауарларының көптеген түрлерін ұсынды. 1995 жылы BHS Мәскеудегі алғашқы филиалын ашқан, бұл ірі сауда желісі болды. 3 миллион фунт стерлингтік жоба халықаралық портфолиодағы ең үлкені болды, содан кейін Санкт-Петербургте екінші дүкен ашылды. 1998 жылы Өзбекстан мен Қазақстан, Сауд Арабиясы, Кувейт, Дубай, Оман, Катар, Бахрейн және Абу-Дабиде дүкендер ашылды. 2000 жылға қарай желіде Грекия, Тенерифе, Гибралтар, Мальта және Алыс Шығыста да дүкендер болды. 2011 жылы Арменияда дүкен ашылды. 2013 жылы Фолкленд аралдарында франшизалық желілік дүкен ашылды және Моңғолияның Улан-Батор қаласында дүкен ашылды.