Кіріспе

Британдық супермаркеттер желісі, Associated Dairies Limited, Noel Stockdale. | орналасқан жері = Лидс, Батыс Йоркшир, Англия | орналасқан жерлері = 829 (2023) | негізгі тұлғалар = Лорд Роуз | өнімдер = Азық-түлік, жалпы тауарлар, қаржылық қызметтер | брендтері = Leon Restaurants | кірісі = £20.4 миллиард (отынды есептемегенде, 2022) | операциялық кіріс = £886 миллион (2022) | иесі = Ubl, Mohsin and Zuber Issa. TDR Capital (/'æ//z//d//ə/), Asda деп сауда жасайды және көбінесе ASDA деп аталады, бұл британдық супермаркеттер желісі. Оның бас кеңсесі Лидсте (Англия) орналасқан. Компания 1949 жылы Associated Dairies and Farm Stores деп тіркелген. 1970 және 1980 жылдары Оңтүстік Англияға кеңейіп, Allied Carpets, 61 ірі Gateway Supermarkets және MFI Group сияқты басқа да компанияларды сатып алды. 1990 жылдары супермаркеттерге назар аудару үшін бұл сатып алынған компанияларды сатты. 1999 жылға дейін Лондон қор биржасында тіркелген, содан кейін Walmart компаниясы оны 6.7 миллиард фунт стерлингке сатып алды. Asda 2003-2014 жылдар аралығында нарық үлесі бойынша Ұлыбританиядағы екінші ірі супермаркет желісі болды, содан кейін үшінші орынға түсті. Негізгі супермаркеттерінен басқа, компания Asda Money брендімен сақтандыру және төлем қызметтерін ұсынатын ак-лейбл төлем карталарын қамтамасыз етеді, сондай-ақ мобильді желі операторы болып табылады. 2021 жылдың ақпан айында Иса ағайындары мен TDR Capital Asda компаниясын сатып алды, Walmart Asda-дағы акционерлік үлесін, басқармадағы орынды және коммерциялық қарым-қатынасты сақтап қалды. Бұл келісім Сауда және нарықтар басқармасының Sainsbury's компаниясын сатып алуын қабылдамауынан кейін жасалды.

Алғашқы жылдар

Асквит отбасы Батыс Йоркширдегі Нотингли, Уэйкфилд қаласында ет сататын шаруалар болды. 1920 жылдары олар өз бизнесін аймақтағы жеті етханаға дейін кеңейтті. Олардың Питер мен Фред есімді ұлдары кейіннен Asda компаниясының негізін қалаушы мүшелері атанды. Осы кезеңде Батыс Райдинг аймағындағы сүт шаруаларының тобы, оның ішінде Стокдейл отбасы және Крейвен сүт зауыттары J. W. Hindell Dairy Farmers Ltd. деген атпен бірікті. 1949 жылы компания өз қызметін кеңейтіп, Associated Dairies and Farm Stores Ltd. болып қайта құрылды, ал Артур Стокдейл басқарушы директор болып тағайындалды.

1960 және 1970 жылдар

1963 жылы Асквит ағайындары Каслфордтағы «Квинс» ескі кинотеатрын өзін-өзі қызмет көрсететін супермаркетке айналдырды. Тағы бір дүкен Эдлингтонның ескі жабық базарында ашылды. Екі дүкен де «Queens» деген атпен сауда жасады. Олардың келесі дүкені Оңтүстік Элмсолл қаласында салынған супермаркет болды, және Asda компаниясының тарату орталығы осы қалада бүгінге дейін орналасқан. 1970 жылдары Англияның солтүстігінде 30-дан астам дүкені бар Asda оңтүстікке қарай кеңейе бастады, 1977 жылы Плимут, Девон және Госпорт, Гэмпширдің Эстовер ауданында жаңа дүкендер ашылды. 1978 жылы Asda «Allied Carpets» компаниясын сатып алды. 1982 жылы Лондонның алғашқы дүкені Илингге жақын Парк Роялда ашылды. Содан кейін «Айл оф Догс» және «Чарлтон» Лондон дүкендері осыған ілесіп ашылды.

1980 және 1990 жылдар

1984 жылы басқарушы директор Джон Хардман Asda-ның төмендеуін тоқтатуға әрекеттенді, бұл Asda брендті тауарларын енгізуді де қамтыды. 1985 жылы Asda, MFI (Mullard Furniture Industries) компаниясымен бірігіп, топ Asda MFI Group plc деп атала бастады. Asda өзінің бас кеңсесін "Asda House" деп аталатын ғимаратта орналастырды. Бұл ғимарат 1988 жылы сол кездегі премьер-министр Маргарет Тэтчер тарапынан ресми түрде ашылды. 1990 жылдардың соңына қарай "Asdale" деп аталған киімдер коллекциясы, Asda-мен жаңадан құрылған Джордж Дэвис серіктестігінің киімдерімен алмастырылды.

Банкроттық пен бірігудің ықтималдығы

Негізінен Англияның солтүстігінде орналасқан дүкендермен жаңа бағытталған азық-түлік сауда тобы 1989 жылы бәсекелес Gateway Superstores-тің ірі форматтағы дүкендерін 705 миллион фунт стерлингке сатып алып, оңтүстікке қарай кеңейді. Бұл Asda-ның жалпы сату алақанын едәуір арттырды, бірақ компания сатып алуды қаржыландыру үшін көп қарыз алды. Қалалық сарапшылардың пікірінше, Asda ең ірі Gateway дүкендерінің 61-і, екі құрылысы жоспарланбаған жер учаскесі және таратпалық орталық үшін шамамен 300 миллион фунт стерлингтен астам төлеген. Бұл бағалар орналасқан жерлердің есептік құнынан әлдеқайда жоғары болды, ал кейбір жерлердің орналасқан жері нашар еді. (Asda кейіннен 1990 жылдардың соңынан бастап Gateway дүкендерінің 30-дан астамын қайта жаңартты немесе орнын ауыстырды.) Осының салдарынан компания күшіне шамадан артық жүктеме түсті, ал 1991 жылы ол 1 миллиард фунт стерлингтен астам қарызбен қиын қаржылық жағдайға түсті. Жағдайды одан әрі ушықтырған нәрсе – клиенттердің азаюы болды, бұл негізінен Asda-ның жоғары сегментке көшуге тырысуынан туындады, нәтижесінде бағалар бәсекелестерінен айтарлықтай жоғары болды. Соңында, төмендеген пайда, үлкен қарыз және клиенттердің жоғалтуы Asda-ны осындай ауыр қаржылық жағдайға жеткізді, олар банк шарттарын бұзуға жақын болды; бір кезде олар банкротқа жақындады. Компанияның алғашқы әрекеті – басқару құрамын өзгерту болды: 1991 жылдың маусым айында төраға Джон Хардман қызметтен босатылып, оның орнына Патрик Гиллам тағайындалды, ал Арчи Норман қазан айында бас атқарушы болып тағайындалды. Asda 1991 жылдың қараша айында 357 миллион фунт стерлинг көлемдегі құқық шығаруды аяқтады, бұл компанияның қарызын 668 миллион фунт стерлингке дейін төмендетті. 1992 жылдың мамыр айында Asda бағаларын дәстүрлі деңгейге (конкуренттерден 5-7% төмен) қайта төмендетті және 500-ден астам басқарушылық лауазымды жою туралы хабарлады. 1993 жылы Asda екінші құқық шығаруды аяқтады, ол тағы 347 миллион фунт стерлинг жинады және кейбір активтерін сата бастады; кейбір дүкендер бәсекелестерге сатылды, ал Allied Carpets желісі Carpetland-ке сатылды. 1995 жылы компания қайтадан табысқа оралды және дерлік қарызынан құтылды – бұл британдық сауда тарихындағы ең табысты қайта құрулардың бірі ретінде танылды. Норман 1996 жылы Гиллам зейнетке шыққаннан кейін төраға болды, содан кейін ол сол кездегі орынбасары Аллан Лейтонды бас атқарушы қызметіне тағайындады және Asda дүкендерін әлемдегі ең ірі бөлшек сауда желісі Walmart үлгісінде қайта жаңартуға кірісті. Лейтон Арканзас штатының Бентонвилл қаласына барып, Walmart жүйелерін және маркетингтік стратегияларын зерттеді және суретке түсірді. 1998 жылы Walmart үлгісін ұстандыра отырып, Asda үлкен "Hypermarket" (кейін "Supercentre") дүкендерін ашуды, сондай-ақ өз дүкендеріне дәріханалар мен кафелерді енгізуді бастады. Сонымен қатар, Asda және Safeway және Kingfisher plc сияқты басқа бөлшек саудагерлері арасында бірігу туралы келіссөздер жүргізілді; екеуі де келісімге келмей тоқтап қалды, бірақ 1999 жылы Kingfisher-мен екінші раунд келіссөздері 5,4 миллиард фунт стерлингтік бірігу туралы келісімге әкелді, бұл Ұлыбританияның ең ірі көп санатты бөлшек сауда желісін құрып, Asda-ға Еуропа бойынша дүкендер ашуға мүмкіндік беретін еді.

2000 және 2010 жылдар: Walmart жылдары

Бірігу туралы келісім Walmart Kingfisher-ді сатып алу үшін 6,7 миллиард фунт стерлингке сатып алғанда күшін жойды, бұл 1999 жылдың 26 шілдесінде аяқталды. Бұл қадамды британдық БАҚ бастапқыда корпоративтік шабуыл ретінде болжады. Қосылғаннан кейін көп ұзамай Норман төрағалықтан кетіп, компанияны саяси мансабын жалғастыру үшін тастап кетті; оның орнын Лейтон басты. Walmart британ нарығына енуге ниеттенгендіктен, Walmart-тың халықаралық операциялар президенті Боб Мартин премьер-министр Тони Блэрге жоспарлау мәселелері бойынша лобби жасады. 2005 жылы Walmart-та нарық үлесінің төмендеуіне қатысты алаңдаушылықтар туындады, бұл ішінара Sainsbury's қайта жандануына байланысты болды, сол кезде Asda-ның бас атқарушы директоры Тони Де Нунцио кетіп, оның орнына Энди Бонд келді. 2005 жылы Asda Солтүстік Ирландияға кеңейіп, Моррисоннан 12 бұрынғы Safeway дүкенін сатып алды. Asda-ның жылжымайтын мүліктерді дамыту бөлімі Gazeley Limited 2008 жылдың маусымында Economic Zones World (EZW) компаниясына, Dubai World еншілес компаниясына 300 миллион фунт стерлингтен астамға сатылды. 2008 жылдың қарашасында Asda ирландтық Dunnes Stores желісін сатып алу туралы хабарлар тарады. 2009 жылдың тамызында Walmart Asda-ны Лидс қаласында орналасқан Corinth Services Limited инвестициялық еншілес компаниясына 6,9 миллиард фунт стерлингке сатты. Келісім "топтық қайта құрудың" бөлігі ретінде сипатталды және Asda Walmart-тың бақылауында қалды, себебі Corinth өзі Walmart-тың еншілес компаниясы. 2010 жылдың сәуірінде Asda амбициялық бес жылдық жоспар аясында 100-ден астам жаңа азық-түлік емес дүкендер ашу жоспарларын жариялады. Алайда, осы жоспарлар рецессия мен тұтынушылардың азық-түлік емес тауарларға жұмсайтын шығындарының азаюына байланысты жақын арада тоқтатылды. 2010 жылдың 11 мамырында бас операциялық директор Энди Кларк бас директор болып тағайындалды. Сол айда Asda бастапқы Netto UK супермаркет желісін 778 миллион фунт стерлингке сатып алды. 2011 жылдың ақпанында Asda Focus DIY-дан алты дүкен сатып алғанын хабарлады; олардың бесеуі сол жылдың соңында супермаркеттерге айналдырылды. 2012 жылдың 16 сәуірінде Asda Android азық-түлік саудасы қолданбасын және азық-түлік емес тауарларға арналған мобильді веб-сайтын іске қосты, сауда платформаларын дүкендерге толық интеграциялауды жоспарлады. Қолданба арқылы тұтынушылар сатып алу тізімін жасап, тауарлар туралы толық ақпарат алу үшін штрих-кодтарды сканерлей алды. 2015 жылы Asda Walmart-тың ұранын қабылдады: "Ақшаны үнемдеңіз. Жақсы өмір сүріңіз". Сол кезде олар жаңартылған логотипті де қабылдады, онда Walmart-тың сары ұшқыны бірінші әріпті айналдыра қоршап тұрды. Кейіннен ұшқы алынып тасталды. 2016 жылдың маусымында 2010 жылдан бері бас директор болған Энди Кларктың орнына Walmart-тың Қытайдағы операцияларының басшысы Шон Кларк келеді деп хабарланды. 2017 жылдың қазанында Asda қазіргі бас директор Шон Кларктың орнын 2018 жылдың 1 қаңтарынан бастап бас директордың орынбасары Роджер Бернли алмастыратынын және ол 2000 жылдан берігі алтыншы бас директор болатынын жариялады. 2017 жылдың қарашасында Asda француздық гипермаркет Carrefour компаниясынан Jesús Lorente-ді жұмысқа алды. 2018 жылдың қаңтарында ол CMO (бас мерчандайзинг офицері) болып тағайындалды және барлық дүкендердегі жаңа азық-түлік және жалпы тауар ұсынысын басқарды. Роджер Бернлимен келіспеушіліктер туындағаннан кейін және лауазымында алты ай өткен соң, Лоренте 2018 жылдың шілдесінің соңында Asda-дан кетті. Оның қызметі Бернли мен Энтони Хеммердингер арасында бөлістірілді.

Sainsbury's компаниясымен бірігуді тоқтату

2018 жылдың сәуірінде Sainsbury's және Walmart Sainsbury's пен Asda-ның мүмкін бірігуі туралы келіссөздер жүргізіп жатқанын жариялады, нәтижесінде Ұлыбританиядағы ең ірі супермаркет желісі құрылатын еді. Жоспар бойынша, Walmart біріктірілген бизнестің 42% үлесіне ие болар еді, ал оны Sainsbury's-тің қазіргі бас атқарушы директоры Майк Куп басқарар еді. Сонымен қатар, Asda дүкендерінің ішінде Argos филиалдары ашылатын болды. Бұл бірігуді парламент депутаттарының көп партиялық тобы, сондай-ақ Бәсекелестік және нарықтар органы (CMA) ұсынылып отырған бірігуге арналған комитеттерді басқарып, қатаң тексеруден өтті. Олар келісімнің сауда саласына тигізетін әсерін зерттеді, атап айтқанда, бұл келісімнің нәтижесінде тұтынушылардың таңдауы шектеліп, бағалардың өсуіне және жеткізушілердің, әсіресе шағын, отбасылық компаниялардың біріктірілген компания тарапынан қысымға ұшырауы мүмкін еді. CMA жеткізушілер мен басқа ірі сауда желілерінен келісім мақұлдалған жағдайда оларға тиесілі зиян туралы көптеген шағымдар алды. 2019 жылдың 25 сәуірінде CMA аталған бірігуді тоқтатты, оның тұтынушылар үшін бағаны қымбаттатып, Ұлыбританиядағы басқа сауда желілері үшін бәсекелестікті теңсіз ететінін мәлімдеді. Осыдан кейін Sainsbury's бірігуден бас тартатынын хабарлады.

Issa ағайындылары мен TDR Capital компаниясының сатып алуы

2021 жылдың ақпан айында Мохсин Иса, Зубер Иса және TDR Capital компаниялары Asda компаниясын сатып алды, оның құны сол кезде 6,8 миллиард фунт стерлингке бағаланды. Walmart Asda-да "акционерлік үлесін", басқармадағы орынды және "үздіксіз коммерциялық қарым-қатынасты" сақтап қалды. 2021 жылдың наурызында Asda, TDR Capital және Иса ағайындарының сатып алуын қаржыландыру мақсатындағы қаржыландыру пакетінің бір бөлігі ретінде "ең ірі стерлингтік облигация ұсынысына" қатысты. 2023 жылы Иса ағайындары мен TDR Capital компаниясы Asda-ны сатып алу үшін барлығы 200 миллион фунт стерлинг салым қосыпты, ал Asda-ның құны 6,8 миллиард фунт стерлингке жетеді; сатып алу бағасының көп бөлігі қарызға батқан EG Group компаниясының бас компаниясынан алынған несиемен және Asda активтерін сату арқылы қаржыландырылды.

EG Group сатып алуды болжайды

2023 жылдың мамырында Asda EG Group-тың 350 жанармай құю станциясы мен 1000-нан астам жылдам тамақ сату нүктесінен тұратын бензиндік сауда орындарын сатып алғанын жариялады, бұл операцияға 2,27 миллиард фунт стерлинг жұмсалды. Бұл сатып алу компанияның көп арналы сауда платформасына өту мақсатымен жасалды. Аталған орындар клиенттерге онлайн тапсырыс берген тауарларын алуға қосымша мүмкіндіктер ұсынуға бағытталған.

Азда суперорталықтары

Walmart компаниясы сатып алғаннан кейін бірнеше "Asda Walmart Supercentres" ашылды, осылайша Ұлыбританиядағы ең ірі гипермаркеттердің бірі құрылды. 2006 жылдан бері ашылған барлық жаңа Supercentre-лер Walmart таңбасы қолданылмай, тек Asda Supercentre деп таңбаланған. Сату алаңы бар алғашқы Supercentre 2000 жылдың жазында Бристоль қаласындағы Патчвейде ашылды. Шотландиядағы алғашқы Supercentre 2001 жылы Ливингстонда ашылды. 2005 жылдың қараша айында ашылған Блетчли, Милтон-Кейнс Supercentre қазіргі таңдағы ең үлкен Asda Supercentre болып табылады. Осыған дейін, 2002 жылдың маусымында Eastlands, Манчестердегі дүкен ашылған еді, ол сол кездегі ең үлкен дүкен болған, бірақ қазіргі уақытта екінші орында тұр. Үшінші орында Батыс Мидлендс аймағындағы Минворт орналасқан, одан кейін Патчвей келеді. 2021 жылдың 31 қаңтарына дейін 32 Supercentre бар.

Asda Superstores (Асда супермаркеттері)

Asda супермаркеттері – тағамдық емес тауарлардың ұсынысы Asda Supercentre-ден сәл кішігірек болатын ірі супермаркеттер. 2021 жылдың 31 қаңтарына дейін 342 супермаркет болды. Көптеген супермаркеттерде жанармай құю станциясы, сондай-ақ клиенттерге арналған кафелер сияқты, сатып алушыларға тамақтану және сергіту қызметтері бар, ал таңдалған дүкендерде McDonald's франшизалық мейрамханалары немесе «Экспресс-динерлер» орналасқан. Ол Кент Роуд, Сканторп Колиндейл және Бранстайн дүкендері бұрын Subway франшизасын сынақтан өткізген. Қазіргі уақытта Subway франшизасын желі бойынша кеңейту жоспары жоқ. Бұл бұрынғы Netto дүкендері Asda супермаркеттері форматының негізін құрайды. 2021 жылдың 31 қаңтарына дейін 207 супермаркет болды. 2011 жылы Asda бірнеше пилоттық George дүкендерін ашу ниетін жариялады. 2012 жылдың қаңтарында Asda халықаралық George дүкендерін ашу үшін екі франшизалық серіктеспен келісімге келгенін хабарлады. Channel Islands-та орналасқан SandpiperCI компаниясымен жасалған келісім бойынша, компания Джерси және Гернсидегі George франшизаларын ашуға жауапты болады, ал Бейрут, Ливан қаласында орналасқан Azadea Group арқылы George франшизалық дүкендері Таяу Шығыста ашылады.

Asda негізгі құралдар

2006 жылдың сәуірінде Asda Нортгемптон қаласында «Asda Essentials» деп аталатын жаңа сынақ форматын іске қосты, бір айдан кейін Понтефрактта тағы бірін ашты. Дүкендер Францияның Leader Price желісі үлгісімен салынған, Asda-ның негізгі дүкендерінен кіші ауданы бар және жеке бренд өнімдеріне басты назар берілген. Олар отбасының апталық тағамдық қажеттілігінің «қажетті» деп есептелетін брендтік тауарларын ғана сатты. Бұл қадамның мақсаты – Tesco және Sainsbury’s-тің ыңғайлы дүкендер нарығындағы басымдығына күш салу, сонымен қатар Aldi, Lidl және Netto сияқты арзан бағалы супермаркеттермен бәсекелесу еді.

Asda Petrol компаниясы

2012 жылы Asda жаңа автономды бензин құю станциясы форматын сынақтан өткізді (яғни, бұл станциялар Asda дүкеніне тікелей қосылмаған және оның жанында да орналасқан жоқ) – Үлкен Манчестердегі Сейл және Лидс Бридждегі екі жерде, бас кеңсеге қарама-қарсы орналасқан. Оларда шағын қосымша тауарлар дүкені және тапсырыс алып кету мүмкіндігі бар. Сынақ сәтті аяқталды және 2014 жылы үшінші нысан Лондонның батысындағы Нортхольдте ашылғаннан кейін осы форматты толыққанды енгізу жарияланды. 2015 жылдың ақпан айында Rontec Ltd компаниясынан 15 бензин құю станциясы сатып алынып, жаңа форматқа ауыстырылды. Asda бастапқыда 2018 жылға дейін кем дегенде 100 дербес бензин құю станциясын ашуды жоспарлаған. Алайда, 2015 жылдың қазан айында компания негізгі бәсекелестерінің күшті бәсекесінен туындаған ірі дүкендерінің үлкен табыс жоғалтуына байланысты туындаған мәселелерді шешу үшін енгізуді баяулатуға шешім қабылдады. Бірақ компания әлі де қолданыстағы дүкендерінің тұрақтарында және жаңа дүкендерде толық автоматтандырылған, тек кредит/дебет картасымен төлем қабылдайтын бензин станцияларын және дәстүрлі дүкендері бар бензин станцияларын ашуды жалғастыруда. 2022 жылдың қыркүйегіне дейін 50 сауда нүктесі жұмыс істеді. Asda on the move форматы ыңғайлы тауарлар нарығына ену арқылы нарықтағы үлесін ұлғайтуға бағытталған.

Асданың " Тек қажетті заттар "

Just Essentials by Asda, бұрын Asda Smartprice деп аталған, 2022 жылы азық-түлік бағасын төмендету және 2021 жылы Ұлыбританияда басталған тұрмыс қиындықтарына байланысты күресіп жатқан тұтынушыларға көмектесу мақсатында енгізілген, өнімдердің жеке таңбасы. Осыдан кейін азық-түлік инфляциясы бірнеше рекордтық көрсеткіштерге жетті, ал саудагерлер сату көлемін сақтап қалу үшін клиенттерді ұстап тұруға тырысты.

Сен таңдадың

2010 жылы Asda өзінің орта деңгейдегі Asda жеке тауарлық белгісін қайта іске қосты. Asda 2016 жылдан бастап "Chosen By You" тауарлық белгісін жоюды және көптеген азық-түлік өнімдерін "by Asda" тауарлық белгісіне көшіруді хабарлады.

Джордж киімдері

Asda-ның Джордж деп аталатын киімдерінің өз ассортименті бар, ол 1989 жылы таңдалған дүкендерде құрылып, сынақтан өтті, ал 1990 жылы ресми түрде іске қосылып, негізгі супермаркеттерге таратылды. Ол 1970-1980 жылдардағы Asdale/Asda ескі киім таңбаларын ысырып сыртқы түрінен айырды. Бұл – қолжетімді бағада сапалы әрі сәнді киімдер ретінде таныстырылады. Walmart сонымен қатар Джордж брендін Аргентинада, Канадада, Қытайда, Үндістанда, Жапонияда, Мексикада және АҚШ-та (және Walmart сол нарықтан шыққанға дейін Оңтүстік Кореяда) сатады. Джордж киімдері Мальтадағы төрт жеке мақсаттағы дүкенде де сатылады, олардың біріншісі 2013 жылы ашылды. Джордж – Тұрақты киімді қолдау жоспарының (SCAP) қатысушысы, оның мақсаты – киімнің өмірлік циклы бойындағы тұрақтылығын арттыру арқылы көміртегі, су және қалдықтардың әсерін азайтуға көмектесу. Бұл таңбаны Next компаниясын құрған және оның алғашқы бас дизайнері болған Джордж Дэвис есімімен атады. Дэвис 2000 жылы Asda компаниясымен жол айырды және енді бұл брендпен байланысы жоқ. 2005 жылы Asda Джордж ассортиментінің көлемі 1,75 миллиард фунт стерлинг құрады, оның ішінде АҚШ және Германиядағы Walmart дүкендерінен түскен сатудан түскен табыс та бар екенін мәлімдеді. Mintel бағалауынша, Джордж – Ұлыбританиядағы Marks & Spencer, Arcadia Group және Next компанияларынан кейін киімнің төртінші ірі сатушысы. Asda үйлену тойына арналған киімдерді сатуға алғашқы болып кіріскен супермаркет. Джордж желісінің бір бөлігі болып табылатын бұл киімдердің бағасы 60 фунтты құрады, ал ересектерге арналған қалыңдық киімдерінің бағасы 30 мен 35 фунт аралығында болды.

Asda Mobile компаниясы

Asda сонымен қатар Asda Mobile деп аталатын ұялы телефон желісін басқарады, ол 2007 жылдың сәуірінде іске қосылған. Бұл қызмет бұрын EE компаниясымен серіктестікте ұсынылса, 2021 жылы Vodafone желісіне көшті.

Азда ақша

Asda басқа компаниялар ұсынатын өнімдерді ұсынатын қаржылық қызметтер брендіне ие. Қызметтердің ішінде автокөлік сақтандыруы (Vast Visibility Limited компаниясымен серіктестікте), несие карталары (Jaja Finance Ltd компаниясы шығарған) және валюта айырбастау бюролары (Travelex компаниясы ұсынатын) бар. Ұйымның қаржылық қызметтер бөлімі осы қызметтерді дүкендерде тікелей сатпайды, олардың орнына телефон арқылы немесе онлайн/пошта арқылы өнімді ұсынатын жеткізуші компаниямен байланысады. Қаржылық қызметтерді насирлеу және басқару ішкі түрде үйлестіріледі, ал көптеген дүкендерде өнімдерді жарнамалау және заң талаптарының сақталуын қадағалау үшін жауапты қаржылық қызметтер үйлестірушісі бар. Қаржылық қызметтер бөлімі сонымен қатар сыйлық карталары, Рождестволық үнемдеу және Бизнес сыйлықтарымен де айналысады.

Медицина

Көптеген ірі дүкендерде дәріхана бар. 2020 жылдың шілдесінде компания Medicspot медициналық технология компаниясымен серіктестікке кірісіп, дүкен ішіндегі виртуалды жалпы тәжірибелік дәрігер қызметін бастады. Ол Стивендждегі Asda Supercentre-де іске қосылады. Дәріханада қосылған стетоскоп, пульс-оксиметр, қан қысымын өлшегіш, контактісіз термометр және жақыннан қарау камерасы сияқты нақты уақыт диагностикасы қолжетімді болады, ал пациенттер алдын ала жазбасыз қашықтан дәрігермен кеңесе алады. Бастапқыда қызмет тегін болды, бірақ 4 шілдеден кейін 49 фунт стерлинг төлемақы енгізілді. 2020 жылдың қазан айында Chelmsley Wood-тағы ASDA дәріханасы жергілікті дәрігерлік практикалармен бірлесіп, сыртта тұрған фургоннан тұмауға қарсы вакцина салды.

Азда радиосы

Asda Radio - Asda супермаркеттеріндегі дүкен ішіндегі радиостанциясы. Радиостанция бастапқыда Asda FM деп аталды, тікелей эфир 1991 жылдың 7 қыркүйегінде басталды және оны Лидс қаласындағы KVHstudios басқарды. The Guardian газетінің мәліметінше, әр апта сайын оны он сегіз миллионнан астам адам тыңдайды. Ол барлық дүкендерде спутник арқылы немесе Asda Radio веб-сайтында онлайн қолжетімді. Шағын супермаркеттерде де сол музыкалық саясатты ұстанатын өз қызметтері бар.

Тарату

Asda-ның Ұлыбританияда 25 тарату қоймасы бар. Asda-ның үш тарату орталығы (Rochdale CDC, Doncaster GM және Larne) Wincanton PLC компаниясына аутсорсингке берілген. 2021 жылдың қыркүйегінде Asda, Ұлыбританиядағы автономды мобильділік стартапы Wayve-мен бірлесіп, Лондонда автономды жеткізу фургондарын сынақтан өткізетіні жарияланды. 12 айлық сынақ 2022 жылдың басында басталуы келісілді. Автономды фургондар Wayve қауіпсіздік жүргізушісінің қадағалауымен жұмыс істейтін болады. Asda және Wayve өздерінің мүмкіндіктерін онлайн азық-түлік саласына автономияны енгізу және технология арқылы соңғы кезеңдегі жеткізуді жақсарту жолдарын табуға бағыттайды.

Қызметкерлермен қарым-қатынас

Компания "The Times" газетінің 2005 жылғы тізімінде екінші орынға ие болған "Жұмыс істеуге ең жақсы компаниялар" тізімінде айқын көзге түсті. Ол қызметкерлеріне көптеген тауарларға 10% жеңілдік ұсынады (одан отын, маркалар, лотерея билеттері, сыйлық карталары және темекі тауарлары басқа). Компания 2006 жылы Дартфорд қоймасындағы 340 қызметкерге жалақыны көтеруді ұсынғаны үшін 850 000 фунт стерлинг айыппұл төледі, бұл кәсіподақтың ұжымдық келісім шартынан бас тартудың орнына жасалған ұсыныс еді. Жағдай нашарлап, Asda басшылығы Вашингтондағы тағы бір орталықта жаңа құқықтар мен жұмыс тәжірибесін енгізуге тырысты. Сол жылдың маусым айында тараптар келісімге келді, нәтижесінде бес күндік ереуіл тоқтатылды, себебі Asda басшылығы мен GMB кәсіподағы келісімге қол жеткізді. Осыдан кейін қарым-қатынас жақсарды, 2010 жылы Asda және GMB бірлесіп Жұмысшылардың еске алу күнінде қайтыс болған қызметкердің есін құрметтеді. 2013 жылы Asda-ның бүкіл Ұлыбританиядағы ондаған мың қызметкері компанияның жалақы жүйесіндегі қателік салдарынан салық мәселесіне тап болды. Asda қызметкерлеріне төрт апта сайын жалақы төленеді, сондықтан компания өкілінің сөзіне сәйкес, 20 жылда бір рет олар жылына 13 емес, 14 рет жалақы алады. Көптеген компаниялар мұны дұрыс шешеді, бірақ Asda-ның жалақы жүйесі олай істемеді, нәтижесінде қызметкерлер өздерінің кінәсіздігіне қарамастан, сол жылға тиіс салықтан кем төледі. Осының салдарынан көптеген толық және бірқатар жартылай штат қызметкерлері HM Revenue & Customs-тен 72 мен 160 фунт стерлинг аралығындағы соманы төлеу туралы талап алды. 2016 жылы Asda GMB кәсіподағының қолдауымен төмен жалақы алатын дүкен қызметкерлерімен ұзаққа созылған тең жалақы дауына қатысты. 44 000 қызметкер дүкен қызметкерлеріне, көбінесе әйелдерге, тарату қоймаларының қызметкерлеріне қарағанда аз жалақы төленгенін, ал тарату қоймаларының қызметкерлері, көбінесе ерлерге, көбірек жалақы алғанын айтты, бұл 1970 жылғы Тең еңбекақы туралы заң мен 2010 жылғы Теңдік туралы заңды бұзу болып табылады. 2021 жылдың наурыз айында қызметкерлер жоғары соттағы істі ұтып, бұрынғы сот шешімін қолдады. Бұл талапкерлерге тең жалақы алу құқығын бермеді, бірақ оларға "бірдей құн" талаптарын қарау үшін істі еңбек сотына беруге мүмкіндік берді. Asda мәлімдеме жасады: "Бұл шешім күрделі істің бір кезегіне қатысты, оның аяқталуы бірнеше жылға созылуы мүмкін." Бұл талап төмен жалақы алатын қызметкерлерге шамамен 500 миллион фунт стерлинг көлемінде өтемақы төлеуге әкелуі мүмкін.

Үгіт-насихат

"Asda price" акциясы барысында клиенттер шалбар қалталарын екі рет ұрып, монеталардың соққан дыбысын шығарады, себебі Asda-ның арзан бағасы олардың қалтасында монета қалдырған деседі. Бұл жарнама 1977 жылы іске қосылды және келесі 30 жыл ішінде Ричард Беккинсейл, Паула Уилкокс, Джеймс Болам және кейін Джули Уолтерс, сондай-ақ футболшы Майкл Оуэн сияқты бірнеше танымал адамдар "соққылаушылар" болды (1978 жылдан бастап). 1970-жылдардың соңында актер Леонард Росситер де жарнамаға тартылды. 1980 жылы "Carry On" фильмінің актрисасы Хэтти Жак мектепке дейінгі пешеходтық жолдың инспекторы рөлінде жарнамада пайда болды. 1981-1985 жылдар аралығында Asda телеарнадағы және газет-журналдағы жарнамаларында "Asda Price" қалта соққылау кампаниясымен бірге "Барлығы бірге жақсы" слоганын қолданды. 1985 жылдан бастап, 1986 жылдың басында және 1989 жылдың басына дейін ASDA-ның жаңа жасыл логотипі пайда бола бастағанда екі слоган қолданылды. "Кез келген жерге бару үшін сіз арбаңыздан секіріп түсесіз" деген алғашқы слоган 1987 жылы "Бір сапар – және сіз күліп аласыз" дегенге ауыстырылды. 1989 жылдан 1991 жылдың соңына дейін, қалта соққылау кампаниясы қайта жаңғырылғанға дейін, Asda жарнамаларында Fairground Attraction тобының "Perfect" әні қолданылды, оның мәтініне негізделген "It 'Asda be Asda" слоганымен бірге. 1992 жылы Asda Price слоганы қайта енгізілген кезде, оған "Pocket the Difference" (қапталда жазылған) слоганы қосылды. Бұл 1996 жылы "Тұрақты төмен бағалар – мәңгілік" дегенге ауыстырылды. 1990-1991 жылдары Asda Шеффилд Уэнсдей ФК-ның демеушісі болды. 2005 жылдың тамызында бәсекелес Tesco супермаркеті Asda-ның елдегі ең арзан супермаркет екені туралы мәлімдемесіне қатысты Жариялану стандарты агенттігіне шағым түсірді. Агент шағымды қабылдап, Asda-ны бұл мәлімдемені қолданудан тоқтаруға бұйырды. 2006 жылы Asda жарнамалары ән шырқаған балаларға және "Аз бағамен көбірек мүмкіндік" слоганына арналды. 2007 жылғы Рождествоға Asda "Бұл Asda бағасы" слоганын қайта енгізді. 2008 жылы компания "Неге көбірек төлеу керек?" кампаниясымен бағаға қайта назар аударды, бұл кампания телеарнада және дүкендерде жүргізілді. 2009 жылғы сәуірдегі Asda телеарна жарнамалары mySupermarket-тен алынған ақпаратты пайдалана отырып, Asda мен оның бәсекелестері арасындағы бағаларды салыстыруға бағытталды. Бұл жарнамаларда "Әкелер армиясы" классикалық әнінің Билли Чайлдш нұсқасы қолданылды. Asda-ның ескі джинглі бұл жарнамаға кірмеді, бірақ 2008 жылғы Рождество жарнамасында пайда болды. Walmart-та қолданылған күлімдеген смайликтермен жасалған "қайтару" акциясында, CGI күлімдеген смайлик баға белгісінен баға белгісіне секіріп, оларды құлатып, клиенттер бақылап отырды.

Энергетикалық сусындар

2018 жылдың қаңтар айында Asda, Red Bull сияқты энергетикалық сусындарды 16 жасқа толмаған балаларға сатуға тыйым салған алғашқы супермаркеттердің біріне айналды.

Этикаға сай сауда жасау

Asda этикалық сауда бастамасына (ETI) қосылды, ол жұмысшылардың бірігу еркіндігіне және тұрмыстық жалақыға құрмет көрсетеді. Бірақ бұл бастаманы іске асыру қиын, себебі тұрмыстық жалақы түсінігі елдер бойынша әртүрлі, ал Asda сияқты ірі импорттаушының сатып алу стратегиясы ұлттық ең төменгі жалақыға жанама түрде әсер етеді, себебі үкіметтерді бизнестің басқа елге көшуіне бөгет қою үшін оны жеткілікті деңгейде төмендетуге мәжбүр етеді. «Labor Behind the Label» және «War on Want» сияқты өнеркәсіптік қысым тобы Asda және басқа да бюджеттік бөлшек сауда желілері Ұлыбританиядағы бағаларды төмен ұстау үшін дамып келе жатқан елдерде әдепсіз еңбек тәжірибесін пайдаланады деп мәлімдеді. Ұлыбритания фермерлері мен өсірушілерін білдіретін Ұлттық фермерлер одағы Asda және басқа да ірі супермаркеттердің үлкен пайда тауып, тұтынушы бағаларын төмен ұстағанын, «жеткізушілердің маржасын қысқақтап, олардың көпшілігі бизнестен шығып кеткеніне» байланысты деп мәлімдеді. 2009 жылы Asda-ның Валентин күніне арналған гүлдері, ондаған гүл 2 фунт стерлингке сатылды, супермаркет бұл гүлдердің этикалық тұрғыдан алынғанын мәлімдеді. Бұл мәлімдеме «War on Want» ұйымы жүргізген зерттеулерге қайшы келді.

Сүт өнімдерінің бағасын белгілеу

2007 жылдың желтоқсанында Asda, Sainsbury's және басқа да сауда желілері мен сүт өнімдерін өндіруші компаниялар 2002 және 2003 жылдар аралығында сүт өнімдерінің бағасын келісіп белгілеуге мойын бұрды. Бұл бағалық тәртіптің салдарынан тұтынушыларға шамамен 270 миллион фунт стерлинг шығын келді. Asda компаниясы мәлімдеме жасап: "Asda ұжымы болған жағдайға өкінеді, әсіресе біз бағаны төмендетуге басымдық береміз. Біздің ниетіміз сол кезде ауыр қаржылық қиындыққа тап болған сүт шаруашылықтарына көбірек қолдау көрсету еді" деді. Барлығы бойынша, Asda компаниясына Әділ сауда офисі (Office of Fair Trading) осы келісімге қатысқандығы үшін 18,21 миллион фунт стерлинг айыппұл салды.

Жалған және адастыратын жарнама

2010 жылы Asda-ның екі беттік жарнамасы "The big Asda Rollback" деп тақырыпталды, онда "Сіз сатып алатын барлық затқа төмен баға, апта сайын" және "Басқа супермаркеттерден төмен баға" деген тақырыптар бірдей маңызға ие болды; "Басқа супермаркеттерден төмен баға" тақырыбының астындағы көрсеткілер Asda-дағы бағаларды Sainsbury's, Tesco және Morrisons бағаларымен салыстырды. ASA бұл жарнаманың мағынасы екіұшты екенін, оны Asda-дағы бағаның төмендеуі немесе аталған бәсекелестермен салыстыру ретінде түсіндіруге болатынын мәлімдеді. Сонымен қатар, жарнамада бағаның төмендеуі жарнамадан бір апта бұрын болмағаны туралы түсінік берілмегендіктен, әрбір тауар санатындағы бағаның төмендеуі туралы мәлімдемелердің бұрмалаушы екеніне қорытынды жасалды. ASA сондай-ақ жарнамадағы "басқа супермаркеттерден төмен баға" деген талаптың жалған екенін анықтады. ASA келіспей, "Барлығы кем дегенде жарты бағасымен!" деген талаптың көрермендерге барлық ойыншықтар сатылымда екенін ұқтыруы мүмкін екенін айтты. Барлық ойыншықтар сатылымға қосылмағандықтан және ешқандай түсіндірме берілмегендіктен, жарнама бұрмалаушы болып саналды. ASA 2011 жылы телеарнадағы жарнама мен екі ұлттық баспасөз жарнамасының шектеулер туралы жеткілікті мәлімдеме жасамағанын шешті. Asda-ның Әлем Кубогына байланысты өнімдері мен Asda баға кепілдігін көрсеткен тағы бір жарнамасы да бұрмалаушы болып танылды, өйткені Әлем Кубогына байланысты өнімдер Asda-ға ғана тән еді және Morrisons, Tesco немесе Sainsbury's дүкендерінде қолжетімді емес еді. ASA баға салыстыруының негізгі шектеулері мен шарттары жарнамада немесе Asda веб-сайтындағы шарттарда көрсетілмегендіктен, салыстыру жасау тәсілінің әділетсіз және бұрмалаушы екенін анықтады. 2011 жылдың 26 қыркүйегінде жарияланған баспасөз жарнамасы "Бір ғана супермаркет әрқашан 10% арзан болады немесе біз сізге айырманы кепілдік береміз" деп тақырыпталды. Алайда, жарнаманың жоғарғы бөлігінде "САЙЫСЫМ", "Жарты баға", "Бағаның төмендеуі", "50% жеңілдік", "1/2 баға", "арзан" деген сөздері бар баннер орналасқан. ASA баннердің және тақырыптың тұтынушыларға Asda тауарларының бағасына қатысты мәлімдеме ретінде қабылдануы мүмкін екенін ескерді. Тұтынушылар бұл талапты баға айырмасын қайтаруға кепілдік беру ретінде түсіндіре алатындықтан, егер Asda ең төмен бағаны ұсынбаса, "бір ғана супермаркет әрқашан 10% арзан" деген талап Asda әрқашан 10% арзан екенін және "ең төмен баға" ұсынылып отырғандай әсер қалдыруы мүмкін екенін ASA мәлімдеді. Сондықтан ASA жарнаманың бұрмалаушы екеніне қорытынды жасады. Сондай-ақ, APG-ні түсіндіретін жазба Asda-ның бағасы әрқашан ең төмен екендігі туралы абсолюттік мәлімдемесімен қайшы келетінін және жауапкершіліктен бас тартудың да бұрмалаушы екенін атап өтті. 2009 жылы ASA Нью-Барнеттегі жобалау туралы жарнаманың бұрмалаушы екенін шешті, өйткені ол жобалаудың ауданын Sainsbury дүкенінің ауданымен және қосымша ғимараттармен, сондай-ақ мақұлданбаған Tesco жоспарымен салыстырды.

2013 жылғы жылқы еті туралы жанжал

2013 жылдың ақпан айында ДНК-тестілеулер нәтижесінде Ұлыбританияның көптеген жеткізушілері ұсынған етте жылқы етінің бар екені анықталды. «Азда» компаниясының «Сіз таңдаған» жаңа сиыр етінен жасалған боллоньес соусы алғаш рет табылған мысал болды.

Сыйлық

2009 жылдың наурызы: Oracle Retail Week Awards марапатында «Жылдың инновациялық работодары» деп танылды.