Джон Фредерик Кенсетт: Американдық пейзаж суретшісі

Кіріспе

Американдық суретші

Джон Фредерик Кенсетт (22 наурыз 1816 – 14 желтоқсан 1872) – Коннектикут штатының Чешир қаласында туған американдық пейзаж суретшісі және гравер. Ол Хадсон өзені мектебінің екінші буынының мүшесі болды. Кенсеттің ең танымал туындылары – Жаңа Англия мен Нью-Йорк штатының пейзажтары, олардың жарқын жарығы мен тыныш су беттері табиғаттың рухани қасиеттерін көрсетеді және Люминизммен байланысты. Кенсеттің ерте туындылары Томас Коулдың ықпалында болған, бірақ бастапқыда салқын түстерге бейімділігімен және драматикалық емес жер бедеріне қызығушылығымен ерекшеленді, сонымен қатар палитрасы мен композициясында да қарапайымдық сақтады. Кенсеттің пісіп жеткен кезеңіндегі жұмыстарында тыныш көріністер, қарапайым геометриямен бейнеленген, ал жағалаудың тік жарлары мөлдір сумен үйлесетін суреттер сериясы бар. Ол Метрополитен өнер мұражайының негісқалаушыларының бірі болды.

Өмірбаян

1816 жылы 22 наурызда дүниеге келген Кенсет Чешир академиясында оқыды. Гравировканы ағылшын иммигранты әкесі Томас Кенсеттен, кейін шешесінің інісі Альфред Даггеттен үйренді. 1838 жылға дейін Нью-Хейвен аймағында гравёр болып жұмыс істеді, содан кейін Нью-Йорк қаласында банкнот гравёріне кірісті. 1840 жылы Кенсет Ашер Дюран мен Джон Уильям Казильярмен бірге сурет өнерін үйрену үшін Еуропаға сапарлады. Ол онда Бенджамин Шампнимен танысып, олар бірге саяхаттады. Екеуі де Еуропаны аралап, суреттер салып, эскиздер жасап, өнерлерін жетілдірді. Осы кезеңде Кенсет 17 ғасырғы голланд пейзаж суреттеріне деген құрмет сезімін және бейімділігін дамытты. Кенсет пен Шампни 1847 жылы АҚШ-қа қайтып келді.

Құрылған студия

Өз студиясын құрып, Нью-Йоркте қоныстанғаннан кейін Кенсет Солтүстік-Шығыс және Колорадоның Роки тауларында кеңінен саяхаттады, сондай-ақ Еуропаға бірнеше рет қайта оралды. Кенсет Нью-Йорк штатының және Жаңа Англияның солтүстік аймақтарының пейзаждарымен, сондай-ақ Нью-Джерси, Лонг-Айленд және Жаңа Англияның жағалауларының теңіз пейзаждарымен ең жақсы танымал. Ол Гудзон мектебінің "екінші буынымен" тығыз байланысты. Санфорд Робинсон Гиффорд, Фитц Генри Лейн, Джаспер Фрэнсис Кропси, Мартин Джонсон Хед және басқалармен бірге, "Люминистер" деп аталған суретшілердің туындылары атмосфералық жарықтың сипаттамаларын және әсерлерін беру үшін икемсіз, көрінбейтін сорғылармен сипатталды. Мұндай әсерлер трансцендентализм философиясынан, жанға рухани шындыққа жақындату үшін табиғаттың ұлылығын және ойшаулықты зерделеуден туындады. 1848 жылы ол Ұлттық дизайн академиясына қосымша мүше болып сайланды және 1849 жылы толық академик атанды. 1851 жылы Кенсет Вашингтон тауының керемет суретін салған, ол Ақ тау өнерінің символына айналды. Конвей аңғарындағы Вашингтон тауы Америка өнер одағынан сатып алынып, Джеймс Смиллидің гравиюрасы жасалып, ел бойынша 13 000 өнер одағының жазылушыларына таратылды. Басқа суретшілер де осы көріністі гравюрадан көшіріп салған. Керриер мен Айвз шамамен 1860 жылы осыған ұқсас гравюра жариялады. Кенсеттің осы бір суреті Нью-Гэмпширдің Ақ тау аймағын танымал етуге көмектесті. Кенсеттің стилі 1850-ші жылдардағы Гудзон мектебінің дәстүрлі әдісінен кейін, оның соңғы жылдарына қарай жетілдірілген Люминист стиліне дейін біртіндеп өзгерді. 1870-ші жылдардың басында Кенсет Коннектикут штатының Дариен қаласына жақын Лонг-Айленд бұғазындағы Контентмент аралындағы үйінде көп уақыт өткізді. Осы кезеңде Кенсет өзінің ең жақсы туындыларын жасады. Олардың көпшілігі қарапайым және люминисттік теңіз пейзаждары болды, ең танымал мысалы – Лонг-Айлендтегі Итонның мойны (1872), қазір Нью-Йорктегі Метрополитен өнер мұражайының қорында сақталуда. Суретші өмірінде кеңінен танылып, қаржылық жағдайы жақсы болды. Ол өнер мен суретшілерді жан-жақты қолдады. Ол Ұлттық дизайн академиясының толық мүшесі, Суретшілер қоры қоғамын құрған және оның президенті, сондай-ақ Метрополитен өнер мұражайын құрған және оның сенімдісі болды.

After establishing his studio and settling in New York, Kensett traveled extensively throughout the Northeast and the Colorado Rockies as well as making several trips back to Europe. Kensett is best known for his landscape of upstate New York and New England and seascapes of coastal New Jersey, Long Island, and New England. He is most closely associated with the "second generation" of the Hudson River School. Along with Sanford Robinson Gifford, Fitz Henry Lane, Jasper Francis Cropsey, Martin Johnson Heade and others, the works of the "Luminists", as they came to be known, were characterized by unselfconscious, nearly invisible brushstrokes used to convey the qualities and effects of atmospheric light. Such effects stemmed from Transcendentalist philosophies of sublime nature and contemplation bringing one closer to spiritual truth. In 1848 he was elected into the National Academy of Design as an Associate member and became a full Academician in 1849. In 1851 Kensett painted a monumental canvas of Mount Washington that has become an icon of White Mountain art. Mount Washington from the Valley of Conway was purchased by the American Art Union, made into an engraving by James Smillie, and distributed to 13,000 Art Union subscribers throughout the country. Other artists painted copies of this scene from the print. Currier and Ives published a similar print in about 1860. This single painting by Kensett helped to popularize the White Mountain region of New Hampshire. Kensett's style evolved gradually, from the traditional Hudson River School manner in the 1850s into the more refined Luminist style in his later years. By the early 1870s, Kensett was spending considerable time at his home on Contentment Island, on Long Island Sound near Darien, Connecticut. It was during this time that Kensett painted some of his finest works. Many of these were spare and luminist seascapes, the prime example being Eaton's Neck, Long Island (1872) now in the collection of the Metropolitan Museum of Art in New York. The artist was widely acclaimed and financially successful during his lifetime. In turn, he was generous in support of the arts and artists. He was a full member of the National Academy of Design, the founder and president of the Artists' Fund Society, and a founder and trustee of the Metropolitan Museum of Art.

Өлім

Кенсет пневмонияға шалдықты (мүмкін, оның досы және әріптесі Винсент Кольердің әйелі Мэри Лидия (Хэнкок) Кольерді құтқаруға жасаған тырашылығы кезінде) және 1872 жылдың желтоқсанында Нью-Йорктегі студиясында жүрек жеткіліксіздігінен қайтыс болды. Ол Нью-Йорк штатының Бруклин қаласындағы Грин-Вуд зиратында жерленген. 1874 жылы Кенсеттің бауыры Томас оның отыз сегіз картинасын Метрополитен өнер мұражайына сыйлады, олардың жартысы бүгінгі күнге дейін мұражай қорында сақталып тұр.

Мұра

Кенсеттің алғашқы толық өмірбаяны мен шығармаларын нақты зерттеген еңбек 1957 жылы Эллен Х. Джонсон жазып шықты.