Кіріспе

Таяк Сиреуилдегі Ле Эйзи (Les Eyzies de Tayac Sireuil) – Францияның оңтүстік-батысындағы Жаңа Аквитания аймағындағы Дордонь департаментіндегі бұрынғы коммуна. 2019 жылдың 1 қаңтарында ол Ле Эйзи жаңа коммунасына біріктірілді. Ле Эйзи де Таяк Сиреуил Перигор-Нуар аймағында орналасқан. Оған Ле Эйзи теміржол станциясы қызмет көрсетеді. Бұл жерде Прехистория ұлттық мұражайы (Musée national de Préhistoire) орналасқан, сондай-ақ аймақта Фон де Гом, Гранд Рок үңгірі және Ласко үңгірі сияқты бірнеше маңызды археологиялық орындар бар. Аймақтағы көптеген тарихи орындар мен үңгір суреттері 1979 жылы ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұра тізіміне «Везер аңғарының тарихи орындары және әшекейленген үңгірлері» деген атаумен енгізілді.

Орналасқан жері

Коммуна Везер және Бюн өзендерінің тоғысқан жерінде орналасқан. Оған SNCF теміржол желісі арқылы Gare des Eyzies станциясынан, A89 тас жолының 16-шы шығу орны Périgueux East (Бордо – Перигё ось) арқылы, содан кейін D710 тас жолымен немесе Террассон арқылы Монтиньяк (Лион – Террассон Лавильедьё ось) арқылы жетуге болады. Солтүстік-батыста коммунаны Везердің тағы бір шағын саласы – Манаурь өзені суарады.

Климат

Дордонь департаментінде ең жоғары температура 2003 жылдың 4-5 тамызында Лес-Эйзи-де-Тайак-Сиреуилде 43°C көрсеткішімен тіркелді.

Топонимика

Окситан тілінде коммуна Las Aisiás de Taiac e Siruèlh деп аталады.

Тарих

1868 жылдың наурыз айында геолог Луи Ларте, Генри Кристинің қаржыландыруымен, Лес-Эйзи-де-Таяк жеріндегі Кро-Магнон үңгірінде алғашқы бес Кро-Магнон қаңқасын – Homo sapiens sapiens-тің белгілі ең ерте мысалдарынан тапты. Бұл қаңқалардың арасында ұрық та болды, ал табылған бас сүйектері ерекше жаңашыл көрініспен және бұрынғы неандертальдықтарға қарағанда әлдеқайда дөңгелек болды.

Экономика

2013 жылдың 31 желтоқсанына қарай муниципалитетте 209 мекеме тіркелген, оның ішінде 151-і сауда, көлік немесе қызмет көрсету саласында, 20-сы әкімшілік, білім беру, денсаулық сақтау немесе әлеуметтік қызмет саласында, 18-і құрылыс саласында, 13-і өнеркәсіпте, ал 7-сі ауыл шаруашылығы, орман шаруашылығы немесе балық шаруашылығы саласында.

Ескерткіштер мен ескерткіштер

L'Homme primitif — Пауль Дарденің 1931 жылы ашылған және Лес-Эйзи ауылына қадағалап тұрған табиғи платформада орналасқан мүсіні. Ұлттық Тарих алды мұражайына сапар барысында осы мүсінге жақындауға болады.

Табиғи аумақтар

Гран-Рок үңгірі, кораллға ұқсас табиғи эксцентрикалық кристалданулары бар үңгір.

Мұражай

Тарихқа дейінгі көптеген жаңалықтар сақталатын Ұлттық тарих алды мұражайы ауылдың ортасында орналасқан. Ол әсіресе мамандарға бағытталған және ою-өрнектелген кремний тастарға өте бай.

Тарихи орындар

Комарк шатосы, 12 ғасыр, 14 ғасыр, 15 ғасыр, тізімге енгізілген. Таяк шатосы және оның қарастырылатын жерлері, 12 ғасыр, 14 ғасыр, 15 ғасыр.