Тіс порцеланы: қасиеттері, жасалуы және қолданылуы
Dental porcelain
Тіс порцеланы – тіс дәрігерлерінде жиі қолданылатын, биоүйлесімді, эстетикалық және берік материал. Крон, көпірлер, люминирлер жасауда қолданылады. Зирконды порцелан да бар.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тіс порцеланы (сонымен қатар тіс керамикасы деп те аталады) – тіс техникалықтарының тіс қалпына келтірулер жасау үшін қолданатын тіс материалы, мысалы, тіс тәждері, көпірлер және қаптамалар. Дәлелдер олардың биоүйлесімді, эстетикалық, ерімейтін және Мосс шкаласы бойынша 7 қаттылыққа ие болғандықтан тиімді материал екенін көрсетеді. Кейбір тіс протездері үшін, мысалы, үш тісті молярлы порцелан металға жабыстырылған немесе толық порцелан тобында цирконий негізіндегі қалпына келтірулер ұсынылады. "Керамика" сөзі грек тіліндегі "керамос" (құмыра жасау топырағы) сөзінен шыққан. Бұл ежелгі құмыра жасау өнерінен пайда болған, онда көбінесе қыш қатты, сынғыш затты жасау үшін күйдірілген; қазіргі заманғы анықтама бойынша, бұл материал металдық және металл емес элементтерді (әдетте оттегіні) қамтиды. Бұл материалдардың иондық және коваленттік атомдық байланысының құрылымынан туындаған қатты, берік және сынғыш сипаттары бар табиғи қасиеттерімен сипатталады. Ал металдар атомдар арасындағы металдық байланыстың ерекшелігіне байланысты сынғыш емес (эластикалық қасиет көрсетеді) және иілгіш (пластикалық қасиет көрсетеді). Бұл байланыстар энергия қолданғанда оңай қозғалатын ортақ электрондар жиынтығымен анықталады. Керамиканың мөлдірлігі толық мөлдірден толық мөлдірсіздікке дейін өзгеруі мүмкін. Жалпы алғанда, микроқұрылымы шыны тәрізді (кристалды емес) болса, соғұрлым мөлдір болып көрінеді, ал кристалды болса, соғұрлым мөлдірсіз болады.
Dental porcelain (also known as dental ceramic) is a dental material used by dental technicians to create biocompatible lifelike dental restorations, such as crowns, bridges, and veneers. Evidence suggests they are an effective material as they are biocompatible, aesthetic, insoluble and have a hardness of 7 on the Mohs scale. For certain dental prostheses, such as three unit molars porcelain fused to metal or in complete porcelain group, zirconia based restorations are recommended. The word "ceramic" is derived from the Greek word [[wikt:κέραμος keramos, meaning "potter's clay". It came from the ancient art of fabricating pottery where mostly clay was fired to form a hard, brittle object; a more modern definition is a material that contains metallic and non metallic elements (usually oxygen). These materials can be defined by their inherent properties including their hard, stiff, and brittle nature due to the structure of their inter atomic bonding, which is both ionic and covalent. In contrast, metals are non brittle (display elastic behavior), and ductile (display plastic behaviour) due to the nature of their inter atomic metallic bond. These bonds are defined by a cloud of shared electrons with the ability to move easily when energy is applied. Ceramics can vary in opacity from very translucent to very opaque. In general, the more glassy the microstructure (i. e. noncrystalline) the more translucent it will appear, and the more crystalline, the more opaque.
Ату
Масса жиналғаннан кейін, керамикалық бөлшектердің бірігуіне мүмкіндік беру үшін күйдіріледі, нәтижесінде аяқталған қалпына келтіру пайда болады; осы процеске «күйдіру» деп аталады. Алғашқы күйдіру суды шығарып, бөлшектердің бірігуіне жағдай жасайды. Бұл бастапқы процесте масса дерлік қуыссыз күйге жеткенше айтарлықтай қысқару болады; осыны еңсеру үшін масса соңғы қалпына келтіруден гөрі үлкенірек көлемде жиналады. Кейін масса жарылудың алдын алу және аяқталған қалпына келтірудің беріктігін төмендетпеу үшін баяу салқындатылады. Керек пішінге және/немесе өлшемге жеткізу үшін қалпына келтіруге қосымша қабаттар салу үшін керамика тағы да күйдіруден өтуі қажет.
Once the mass has been built up, it is fired to allow fusion of the ceramic particles which in turn forms the completed restoration; the process by which this is done is referred to as ‘firing’. The first firing forces water out and allows the particles to coalesce. During this initial process, a large amount of shrinkage occurs until the mass reaches an almost void free state; to overcome this the mass is built up to a size larger than the final restoration will be. The mass is then left to cool slowly to prevent cracking and reduced strength of the final restoration. Adding more layers to build up the restoration to the desired shape and/or size requires the ceramic to undergo further rounds of firing.
Түске бояу
Керамика тіс морфологиясын көрсету үшін, мысалы, окклюзиялық фиссуралар мен гипопластикалық дақтарды көрсету үшін боялуы мүмкін. Мұндай бояулар керамиканың ішіне енгізілуі немесе бетіне жағылуы мүмкін.
Ceramic can also be stained to show tooth morphology such as occlusal fissures and hypoplastic spots. These stains can be incorporated within the ceramic or applied onto the surface.
Шынылау
Сырлау тегіс бет жасау үшін қажет, және ол бетті тығыздаудың соңғы кезеңі болып табылады, себебі ол кеуекті аймақтарды толтырып, қарсы тістердің тозуын қорғайды. Сырлауды қалпына келтіруді керамиканың сыртқы қабаттарын біріктіретін реставрацияны қайтадан пісіру арқылы немесе төмен температурада балқитын глазурьдерді қолдану арқылы жүзеге асыруға болады; олар реставрацияның сыртқы бетіне жұқа қабаттап жағылады. Кез келген түзетулер содан кейін жылтырату резеңкелерімен және ұсақ алмастармен жасалады. Олар машинамен өңделгеннен кейін қайтадан пісірілетін блоктарға айналдырылады.
Glazing is required to produce a smooth surface and it's the last stage of sealing the surface as it will fill porous areas and prevent wear on opposing teeth. Glazing can be achieved by re firing the restoration, which fuses outer layers of the ceramic, or by using glazes with lower fusing temperatures; these are applied on the outer surface of the restoration in a thin layer. Any adjustments are then made with polishing rubbers and fine diamonds. formed into machinable blocks, which are fired again after machining.
Тіс тістері
Полиметилметакрилат (ПММА) - тіс протездері үшін ең қолайлы материал, бірақ керамикалық тіс протездері де осы мақсатта қолданылып келеді және қазір де қолданылуда. Керамикалық тістердің басты артықшылығы – олардың тозуға жоғары төзімділігі. Дегенмен, тіс протездері үшін керамика қолданудың бірнеше кемшіліктері бар, оның ішінде ПММА тіс базасымен химиялық байланыс құруға қабілетсіздігі; керісінше, керамикалық тістер механикалық бекіту арқылы базаға бекітіледі, бұл уақыт өте келе пайдалану барысында олардың ажырауына ықпал етеді. Сонымен қатар, олардың сынғыш болуына байланысты сынуға бейім.
Poly(methyl methacrylate) (PMMA) is the material of choice for denture teeth, however ceramic denture teeth have been, and still are used for this purpose. The main benefit associated with the use of ceramic teeth is their superior wear resistance. There are however a number of disadvantages to using ceramic for denture teeth including their inability to form chemical bonds with the PMMA denture base; rather, ceramic teeth are attached to the base via mechanical retention which increases the chance of debonding during use over time. Additionally, they are more likely to fracture due to their brittle nature.
Эндодонтиялық посттар
Керамика металл емес тіректерді жасау үшін қолданылуы мүмкін, бірақ ол қатырғы материал болып табылады және осы себепті тамыр арнасының ішінде сынуы немесе күшінің артуына байланысты тамырдың өзін сыныққа дейін жеткізуі мүмкін. Тағы бір кемшілігі – бір рет орнатылғаннан кейін оны алу қиын немесе мүмкін емес.
Ceramic can be used in the construction of non metallic posts, however, it is a brittle material and as such may fracture within the root canal or may cause fracture of the root due to its increased strength. Another disadvantage is that once placed, removal may not be possible.