Карл Джайлс: Британдық сатирик және карикатурист (1916-1995)

Кіріспе

Ағылшын карикатурисі (1916–1995)

Рональд "Карл" Джайлс OBE (1916 жылдың 29 қыркүйегі – 1995 жылдың 27 тамызы), көбінесе Джайлс деп аталады, британдық Daily Express газетінде жұмыс істеген карикатурист. Оның карикатуралық стилі – бір тақырыптық, өте егжей-тегжейлі бір панельдік сурет, көбінесе бір ғана әзілден гөрі көптеген жайттарды қамтиды. Белгілі бір қайталама кейіпкерлерге зор танымалдылық келді, әсіресе, 1945 жылдың 5 тамызында жарияланған карикатурада алғаш рет пайда болған және одан бері үнемі кездесетін Джайлс отбасы.

Ерте өмір

Джайлс Лондонның Ислингтон қаласында, темекі дүкені иесінің және фермердің қызының ұлы ретінде дүниеге келді. Достары оны Борис Карлоффқа ұқсағандықтан "Карло" деп атады, кейін "Карл" деп қысқартты, бұл лақап аты өмір бойы сақталды. 1995 жылы қайтыс болған кезде осы есіммен тіркелген. 14 жасында мектепті бітіргеннен кейін ол Superads жарнама агенттігінде кеңсе қызметшісі болып жұмыс істеді. Superads Брайан Уайт және Сид Гриффитс сияқты аниматорлардан анимациялық фильмдер тапсырыс берді, олардың анимациялық компаниясы да 1929 жылдан бері Чаринг Кросс Роудта, Лондонда орналасқан. Superads 1931 жылы жабылғаннан кейін, ол 1935 жылы аниматор болып тағайындалғанға дейін аймақтағы басқа кіші кинокомпанияларда тәжірибе жинады, содан кейін продюсер Александр Корданың түсті мультфильмі "Түлкі аңшылығы" жұмысына кірісті. Джайлс содан кейін Ипсвичке Роланд Дэвиске қосылуға барды, ол өзінің танымал газеттік "Come On Steve" комиксінің анимациялық нұсқаларын шығару үшін студия құрып жатқан еді. Алты он минуттық фильм түсірілді, біріншісі "Стив Степс Аут" (1936) болды, бірақ Джайлс бас аниматор болғанына қарамастан, экранда көрсетілген есімдердің тізіміне енбеді.

Мансап

1937 жылы Джайлс солшыл «Рейнольдс Ньюс» газеті үшін карикатурашы болып жұмыс істей бастады, онда ол апта сайынғы тақырыптық карикатуралар мен «Жас Эрни» комиксін жариялады. Оның комиксі «Sunday Express» редакторының назарына ілігіп, 1943 жылы «Evening Standard» газетінде жұмысқа қабылдауға сұхбаттасты, бірақ ақырында «Daily Express» және «Sunday Express» газеттерінде аптасына 20 гинея жалақымен жұмысқа орналасты, содан кейін «Рейнольдс Ньюс» газетін тастап кетті. Оның жаңа редакцияға жасаған алғашқы карикатурасы 1943 жылғы 3 қазанда «Sunday Express» газетінде жарық көрді. Джайлс кейіннен «Daily Express» саясатымен келіспегенін және солшыл «Рейнольдс Ньюс» газетін тастағаны үшін өкініш білдірді, бірақ бұл оған байлық әкелді: 1955 жылға қарай ол аптасына үш карикатура жасағаны үшін жылына 8,060 фунт төленді (2018 жылғы бағамен шамамен 200,000 фунтқа тең). Мотоцикл апатынан кейін бір көзі соқыр, бір құлағы саңырау болғандықтан Джайлс әскери қызметке жарамсыз деп танылды, бірақ ол Ақпарат министрлігі үшін анимациялық қысқа фильмдер жасады, ал оның кейбір карикатуралары Теміржол басқару комитеті және басқа да ұйымдар үшін плакаттар түрінде қайта басылды. 1945 жылы ол 2-ші армиямен бірге «Daily Express» газетінің «соғыс тілшісі-карикатурашысы» болды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол Берген-Белсен концлагерін азат еткен Колдстрим гвардиясының тілшісі ретінде тағайындалды. Джайлс лагерь командирі Йозеф Крамермен сұхбаттасты, ол Джайлстің туындыларын білетінін және оған ғашық екенін анықтады. Крамер Джайлске өзінің Walther P38 тапаншасы мен қапшығын, салтанатты қанжарын және свастикалы қолтаңбасын сыйға берді, ал оның орнына Джайлстің қолтаңбаланған түпнұсқасын сұрады. Джайлс былай деді: «Мен осы кісіні жақсы көргенімді айтуым керек. Мұндай нәрсені айтқаныма ұяламын. Бірақ егер мен терезенің сыртында не болып жатқанын көрмегенімде, оның өте мәдениетті адам екенін айтар едім. Қызық емес пе? Бірақ, мүмкін, оның ар-ұятсыз себебі болған шығар. Мен жұмысымды бағалайтын адамды жек көруге тырыспаймын. Ал Крамер де солай болды. Мен оған түпнұсқасын жіберген жоқпын. Неге? Ол дарға асылды. Айрин Гресенің қолындағы тапанша мен жеңдік, сондай-ақ қамшысы кейіннен Джайлс Саффолк қаласындағы жеке коллекционерге сыйға берді. 1959 жылы ол OBE орденімен марапатталды. Оның жанкүйерлерінің арасында британдық король отбасы да болды, олар оның туындыларының түпнұсқаларын жиі сұрап отырды. Джайлстің карикатураларында жаңалықтарға қатысты көптеген сілтемелер бар, кейбіреулері тіпті жаңалықтардың тақырыптарын келтіреді. Тақырыптар көбінесе британдықтарға қатысты және кең таралған британдық тауарлар мен көзқарастарға сілтеме жасайды. Мысалы, 1985 жылы жарық көрген карикатурада «Персиль қорабын тақ астында қалдырған» тазалаушы әйел бейнеленген, ол оны қайта алып беру үшін есік ашуды сұрайды, содан кейін оны Блэк Род деп жаңылыстырады. Джайлс 1989 жылы «The Daily Express» газетінде жұмыстан кетті; оның карикатураларына газетте бұрынғыдан аз орын бөлінді, ал соңғы тамшы редактормен Лондонға түскі асқа барғаннан кейін күтіп отыру болды. Ол «Sunday Express» газетінде 1991 жылға дейін жұмыс істеді. Ол өзінің туындыларын ешқашан сатқан емес, оларды достарына және RNLI сияқты қайырымдылық ұйымдарына сыйға тартқан, ол өмір бойы президенті болды және жыл сайын өзінің туындыларын бейнелейтін қайырымдылық Рождестволық открыткаларды шығарады. Ол сондай-ақ «Men Only» және басқа басылымдарға карикатуралар жасады, «Guinness», «Fisons» және басқа компаниялар үшін жарнамалық карикатуралар салды, сондай-ақ «Royal National Institute for the Deaf» және «Game Conservancy Research Fund» үшін Рождестволық карталарды жасады.

In 1937, Giles started work as a cartoonist for the left wing Sunday newspaper Reynolds News, for which he drew a weekly topical cartoon and a comic strip, "Young Ernie". His strip came to the attention of the editor of the Sunday Express and in 1943 he was interviewed for a job on the Evening Standard, but was eventually offered a job on the Daily Express and Sunday Express instead, at a higher salary of 20 guineas per week, and he quit Reynolds News. His first cartoon for his new employers appeared in the 3 October 1943 edition of the Sunday Express. Giles later said that he never agreed with the Daily Expresss politics, and felt guilt for abandoning the more left wing Reynolds News for it, but it made him wealthy: by 1955 he was being paid £8,060 per annum (equivalent to about £200,000 at 2018 prices) for producing three cartoons a week. Giles was rejected for war service for being blind in one eye and deaf in one ear following a motorcycle accident, but made animated shorts for the Ministry of Information, while some of his cartoons were reprinted in poster form for the Railway Executive Committee and others. In 1945 he became the Daily Expresss "War Correspondent Cartoonist" with the 2nd Army. At one point during World War II he was assigned as War Correspondent to the Coldstream Guards unit which liberated the Bergen Belsen concentration camp. Giles interviewed the camp commandant, Josef Kramer, who turned out to be aware of and an admirer of Giles's work. Kramer gave Giles his Walther P38 pistol and holster, a ceremonial dagger, and his swastika armband, in return asking for a signed original of Giles's work. Giles said:
I have to say, that I quite liked the man. I am ashamed to say such a thing. But had I not been able to see what was happening outside the window I would have said he was very civilised. Odd, isn't it? But maybe there was a rather dishonourable reason. I have always found it difficult to dislike someone who was an admirer of my work. And strangely, Kramer was. I never sent him an original. What was the point? He had been hanged. The pistol and armband as well as the whip carried by Irma Grese were later given by Giles to a private collector in Suffolk. In 1959 he was awarded an OBE. Among his fans were the British royal family, who often requested the originals of his work. Giles's cartoons feature many references to news items, some even quoting a news headline. The topics were typically British and made references to common British goods or attitudes. For example, a cartoon published in 1985 involves a cleaner who has "left her box of Persil just behind the throne" and knocks to be let back in to get it, upon which she is mistaken for Black Rod. Giles finally quit working for The Daily Express in 1989; his cartoons had been allocated less and less space in the newspaper, and he said that the last straw was being stood up following a trip to London to lunch with the editor. He continued working for the Sunday Express until 1991. He never actually sold any of his creations, preferring to donate them to friends and to charitable organisations, like the RNLI, of which he was Life President and which continues to issue charity Christmas cards each year bearing his work. He also contributed cartoons to Men Only and other publications, drew advertising cartoons for Guinness, Fisons and other companies, and designed Christmas cards for the Royal National Institute for the Deaf and Game Conservancy Research Fund.

Жеке өмір

Джайлс 1942 жылы 14 наурызда Шығыс Финчлиде өзінің бірінші туысы Сильвия "Джоан" Кларкқа үйленді. Олардың балалары болған жоқ, бірақ 50 жылдан астам бірге өмір сүрді. Осы оқиғадан кейін көп ұзамай, олар Саффолк графтығындағы Ипсвичке жақын Свитенхэмге көшіп, қалған өмірін өткізді. Джайлстың соңғы он жылы нашар денсаулықпен, көру және есту қабілеттерін жоғалтумен қиын өтті. 1990 жылы қан айналымының нашарлауына байланысты екі аяғы да ампутацияланды. Әйелінің 1994 жылы Рождество күні қайтыс болғанына ол ешқашан еңсерілмегенін айтады, және сегіз айдан кейін, 1995 жылы 27 тамызда 78 жасында Ипсвич ауруханасында қайтыс болды. Джайлз бен оның әйелінің қабірлері Саффолк графтығындағы Тудденхэм Сент-Мартин шіркеуінің ауласында орналасқан.

Жыл сайынғы мультфильмдер жинақтары

Джайлстың мультфильмдерінің жинақтары 1946 жылдан бері жыл сайын жарық көріп келеді. 50-ші жинаққа дейін (1996 жылы жарық көрген) оларға "1-ші серия", "2-ші серия", "60-шы серия" (2007) дейін ат қойылды, бірақ 1997 жылы жарық көрген жинақтан бастап оларды "1998 жылғы жинақ", "1999 жылғы жинақ" және т.б. деп атау қабылданды. Белгісіз себептермен 2005 жылғы жинақ, 2003 жылғы басылым дұрыс түрде осылай аталғанына және 2005 жылғы басылымның шын мәнінде Елу Сегізінші кітап болғанына қарамастан, Елу Алтыншы серия деп аталды. 1995 жылы қайтыс болғанға дейін Джайлс жыл сайынғы жинаққа қай мультфильмдерді енгізу керектігін өзі таңдап отырды. Ал Тори Джайлстың мансабы мен жеке қарым-қатынастарының көп бөлігін зерттеуден тыс қалдырды.

Әсерлер

Джайлс өзінің шабыт көздері ретінде Брюс Бэрнсфедэр мен Грэм Лейдлер ("Понт") есімдерін атады, ал ол өзі газет карикатуристері "JAK" және "Mac" стиліне әсер етті. 2000 жылдың сәуір айында The Cartoon Museum қонақтары арасында өткен дауыс беру нәтижесінде ол "XX ғасырдың Ұлыбританияның сүйікті карикатурисі" атанды, сондай-ақ карикатуристер арасындағы дауыс беруде екінші орынды (Рональд Серлден кейін) иеленді.

Құрметтеулер

1993 жылы Уоррен Митчелл Англияның Ипсвич қаласында бұрын жұмыс істеген студиясының терезесіне қарай қарап тұрған әжесінің қола мүсінін ашты. Ол кезде Гилс дөңгелек креслода отырған болатын, және осы оқиғада қатысты. Ол Уитнешамда тұрды және «Ипсвич Таун» футбол клубын жақтады (әжесінің «Ипсвич Таун» футбол клубының шарфын таққан суреттерінде көрсетілгендей).